Sağlık Kurumlarının İdari Sorumluluğu

İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.

İdarenin Sağlık Hizmetlerinden Kaynaklanan Sorumluluğu

Kamu kesimi tarafından yürütülen sağlık hizmetleri, idare tarafından yürütülen sağlık hizmetleri olduğundan, bu hükmün gereği olarak kendi eylem ve işlemlerinden kaynaklanan zararları idare ödemekle yükümlüdür.

Sağlık Kurumlarının Sorumluluğu

663 sayılı KHK’nin Görevler başlıklı 2. maddesinde Sağlık Bakanlığının temel görevi, “herkesin bedenî, zihnî ve sosyal bakımdan tam bir iyilik hâli içinde hayatını sürdürmesini sağlamak” olarak belirlenmiştir.

İdarenin Hizmet Kusuru Nedeniyle Sorumluluğu

Hizmet kusuru genel olarak yürütülen kamu hizmetinin hiç işlememesi, gereği gibi işlememesi ya da geç işlemesinden kaynaklanan kusurlar için kullanılan bir terimdir. Bu nedenle hizmet kusuru, kamu hizmetini yürüten kişilere değil; idareye ait bir kusurdur.

Sağlık Hizmetinin Hiç İşlememesi

Sağlık hizmeti sunucuları yürütmekle görevli oldukları sağlık hizmetlerini zamanında yerine getirmekle yükümlüdürler. Sağlık hizmetleri bazen hiç işlemez ya da yetersiz olduğu açıkça belirlenebilecek bir biçimde işlememiş olabilir. Bu şekilde sağlık hizmetinin hiç işlememiş olması hizmet kusuru olarak belirlenen durumlardan biridir.

Sağlık Hizmetinin Geç İşlemesi

Sağlık hizmetinin geç işlemesi nedeniyle ortaya çıkan hizmet kusuru, sağlık hizmeti ile görevli olan sunucuların hizmetin gerektirdiği hız ve çabukluğu göstermeyerek hizmeti yavaş yürütmesi nedeniyle zarar ortaya çıkması durumunda karşımıza çıkar.

Sağlık Hizmetinin Gereği Gibi İşlememesi/Kötü İşlemesi

Sağlık hizmeti gereği gibi işlememiş ise bu durumda da hizmet kusurundan söz edilir.

Kişisel Kusur Kavramı

Sağlık hizmetlerinin yürütülmesinde çalışan kamu görevlisinin yürüttüğü sağlık hizmetinden ayrılması mümkün olan kusurları kişisel kusur olarak kabul edilir.

Sağlık Hizmetinin Dışında Gerçekleşen Kişisel Kusur

Sağlık hizmetinin yürütülmesinde görevlendirilen kamu görevlisinin hizmetle ilgisi bulunmayan davranış ve fiilleri sonucunda vermiş olduğu zararlar kişisel kusurundan kaynaklanmaktadır.

Sağlık Hizmetinin Yürütülmesi Sırasında Gerçekleşen Kişisel Kusur

Sağlık hizmetinin yürütülmesi sırasında sağlık hizmetini yürütmekle görevli personelinin kasıtlı fiilleri, ağır kusuru ya da suç niteliği taşıyan fiilleri sağlık hizmetinin yürütülmesi sırasında gerçekleşen kişisel kusur olarak kabul edilir.

Hizmet Kusuru-Görev Kusuru ve Kişisel Kusur

Görev kusuru, sağlık personelinin yapmakla yükümlü olduğu görev gereğince sağlık personelinin fiilleri ile bağlantılı kusurdur. Hizmet kusurunda ise temel farklılıklar, sağlık hizmetinin kurulmasında, düzenlenmesinde ve işleyişinde ortaya çıkan ve idareye atfedilebilen kusurlardır.

Sağlık Personelinin Kişisel Kusuru

Zarar, sağlık personeli ile bağlantısı kurulabilen bir zararsa görev kusuru olarak kabul edilir. Zarar, sağlık personelinin hizmetten ayrılabilen bir fiilinden kaynaklanmış ise bu durumda da kişisel kusur kabul edilir ve sağlık personelinin tazminat ve diğer sorumlulukları ortaya çıkar.

Anayasa ve Diğer Mevzuatta Yer Alan Sağlık Personelinin Sorumluluğu

Kamu görevlilerinin ve özel olarak sağlık personelinin sorumluluğu Anayasa, Kanun, Tüzük, Yönetmelik gibi pek çok düzenlemede yer alabilir.

İdarenin Kusursuz Sorumluluğu

İdarenin herhangi bir şekilde kusurlu olduğunu ileri sürmeye gerek kalmaksızın kusursuz sorumluluğuna başvurarak ortaya çıkan zararın tazmin edilmesi sağlanabilir. Kusursuz sorumluluk risk ilkesi, kamu külfetleri karşısında eşitliğin bozulması hâllerinde ortaya çıkar.

Risk İlkesi: Tehlikelilik de denilen risk ilkesi, idarenin tehlike yaratabilecek bazı faaliyetler yürütmesinden kaynaklanmaktadır. İdare faaliyetlerini yürütürken tehlikeli araç gereç veya tehlikeli yöntemler kullanabilir.

Kamu Külfetleri Karşısında Eşitliğin Bozulması: İdarenin yürütmüş olduğu bir faaliyet dolayısıyla, toplumun diğer üyelerine göre daha çok zarara katlanmak zorunda kalınmasını önlemeye dönük olarak kabul edilen ilkedir.

İdarenin Kusursuz Sorumluğuna Gidilebilmesinin Şartları

İdarenin kusursuz sorumluluğuna gidilebilmesi için ortada bir zarar bulunmalıdır. Bu zarar idarenin yürütmüş olduğu bir faaliyetten kaynaklanmalı, bir diğer deyişle zarar ile idarenin faaliyeti arasında illiyet (nedensellik) bağı bulunmalıdır.

İdarenin Sorumluluğunu Kaldıran ya da Azaltan Nedenler

İdarenin yürütmekte olduğu bir faaliyet dolayısıyla idarenin sorumluluğunu kaldıran ya da azaltan hâller olarak karşımıza mücbir sebep, beklenmeyen hâl, zarar görenin davranışı ve üçüncü kişinin davranışı çıkar.