İşyeri Analizi ve İşyerine Uygun Takım Bütünlüğü Uygulamalarının Tasarımı

Normalde birçok işletme “Takım Bütünlüğü Çalışmaları-Team Building Activity” kapsamında neredeyse kendi işletmelerinin gerçek eğitim ihtiyacını belirlemeden bu eğitimleri gerçekleştirir. Çalışanlar aracı işletme ile belirledikleri bir eğlence reçetesiyle oluşturulmuş oyunlarla takım bütünlüğü çalışmaları etkinliği yaparlar. Hâlbuki olması gereken süreç böyle değildir.

Bu süreç sistemli olarak iş analizlerinin yapılmasını, iş akış süreçlerinde ihtiyaç duyulan gereksiz işlemlerin açığa çıkarılması, yeniden iş ve görev tanımlarının yapılmasını da gerekli kılar. Çalışanların iş akış süreçlerinde nelerden şikâyet ettiklerinin, iş beklemelerinin, hatalı üretimin, iş kazalarının nelerden kaynaklandığının belirlenmesi gereklidir.

İş analizi; işin nicelik, nitelik ve gerekliliklerinin tespit edilmesi amacıyla işin başladığı yerden bittiği yere kadarki akışının detaylı şekilde ortaya konulması ve o işin her parçasını yapacak çalışanlarda olması gereken spesifikasyonların belirlenmesi işlemidir. Bir organizasyonda işi analiz etmek için yapılacak veri toplama yöntemini yedi başlıkta toplamak mümkündür. Bunların neredeyse hepsi sağlıklı verilerin elde edilmesi için bir arada kullanılmalıdır. Bunlar; Gözlem Yöntemi, Görüşme Yöntemi, Anket Yöntemi, İş Envanterleri, Durum Analizi, Fonksiyonel İş Analizi ve Kritik Olay Tekniğidir.

Gözlem Yöntemi; kısa sürede tamamlanan ve sürekli tekrar eden işlerin niteliğini anlamada kullanılan yöntemlerden birisidir.

Görüşme Yöntemi; işin yapısının ve yapılışının o işi yapanın kendisinden soru cevap biçiminde öğrenildiği en etkili yöntemlerdendir.

Anket Yöntemi; gözlem ve görüşme yönteminin çalışan üzerinde yaratacağı olumsuz baskılar nedeniyle ifade edemediklerini de söyleme imkânı vereceği için etkili bir yöntemdir. Bu yöntemde hazırlanan anket (soru listesi) sayesinde istenilen verilerin elde edilir.

İş Envanterleri; iş gereklerinin tanımlanması, o işi yapacak çalışanda bulunması gerekecek asgari özelliklerin, işin normal ve hızlandırılmış çalışma temposuyla tamamlanacağı sürenin belirlenmesinde kullanılan bir yöntemdir.

Durum Analizi; kullanılan anket yöntemi veya soru listesiyle iş gereklerinin ve işin içeriğinin detaylı tanımlamak için kullanılan yöntemdir.

Fonksiyonel İş Analizi; çalışanın iş yaparken kullanacağı araç-gereçleri, iş bilgisini, iş arkadaşlarıyla etkileşimini esas alan bir sorgulama biçimidir İşin yapılışının doğal sürecinde görme imkânı verir.

Kritik Olay Tekniği; yöneticinin kendisine bağlı çalışanlarla ilgili olarak olumlu ve olumsuz davranışlarının düzenli aralıklarla raporlandığı, işe alım, performans değerleme ve eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesinde kullanılan etkili yöntemlerden biridir.

İş Tanımı formu işin yapısının, içerdiği risklerin, tehlikelerin, etkin şekilde tamamlanması için kullanılacak araç-gereçlerin neler olduğunun yazılı olduğu formdur.

İş gerekleri formu insan kaynakları departmanının her bir pozisyondaki (makamdaki) bir çalışanın buna yöneticiler de dahil, o işi etkili yapabilmesi için o bireylerde asgari düzeyde bulunması gereken fiziksel, zihinsel, davranışsal, sosyal özelliklerin yazılı olduğu formdur.

İşletmelerde çalışanlara; İşe Başlama Eğitimi, Temel Eğitimi, Bilgi Yenileme Eğitimleri ve İlave Eğitimleri mesai zamanında, mesai dışında işletmede veya işletme dışında verilebilir.

Takım Bütünlüğü Uygulamaları, daha çok kurgusal senaryolar üzerinden tasarlanmış bir ya da çoklu görevin yerine getirilmesi veya kurgusal oyunlarla hem eğlenmek hem de takım olarak yarışmayı hedefler. Nasıl gerçekleşirse gerçekleşsin organizasyon şemasındaki formel rollerin ortadan kaldırılıp herkesin eşit düzeyde sürece dahil olduğu, kendini ifade edebildiği, bir probleme dair çözüm sunabilmeyi, zaman baskısı altında hareket etme, karar vermeyi yeniden canlandırabilmektir.