Personel Yönetimi ve Etik

Personel Yönetimi

Çevresel belirsizliklerin arttığı ve her alanda heyecan verici gelişmelerin yaşandığı iş dünyasında işletmelerin kâr amacı kadar önem verdikleri başka bir amaç da uzun dönemde hayatta kalmaktır. Bu süreç içerisinde işletmeler doğal olarak kazalar, ölüm, emeklilik, işten çıkarma ve diğer nedenlerden dolayı birçok iş göreni kaybetmektedir. Bu iş görenlerin boşalttığı iş pozisyonlarının hızlı ve doğru şekilde doldurulması hayati önemdedir. Buna ek olarak büyüyen işletmeler daha fazla iş görene ihtiyaç duymaktadır. Personel yönetimi hâlihazırda işletme içerisinde görevlerini etkili biçimde yerine getiren iş görenlerin heyecanını ve güvenliklerini korumayı, söz konusu iş görenlerden etkili şekilde faydalanmayı ve bireysel gelişimlerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

Gelecekte işletme içerisinde açığa çıkabilecek boş iş pozisyonlarına uygun elemanların tespit edilmesi ve bunların söz konusu işlere yerleştirilmesi personel yönetiminin ilgilendiği önemli bir diğer konudur. Modern işletmeler, daha yeni işe alınan personelin gelecekte doldurabileceği yüksek iş pozisyonları dikkate alarak gelişimlerini programlamaktadır. Personel yönetimi, işe uygun olarak gerekli niteliklere sahip personelin seçilmesi, görevini etkili biçimde yerine getirmesi için gerekli bilgi ve yeteneğin kazandırılması, sorumluluk bilincinin oluşturulması ve işletmenin gelecekteki ihtiyaçları göz önüne alınarak söz konusu personelin potansiyelini geliştirme fırsatlarının sağlanmasına yardımcı olmaktadır. Bütün bunlara ek olarak çalışanların çabalarının karşılığı olarak adil bir ücretlendirme ve her türlü kaza ve hastalık riskine karşı koruyucu tedbirler alınması yine personel yönetimin ilgi alanı içerisinde yer almaktadır.

Personel Yönetiminin Fonksiyonları

Personel yönetimi, işletme içerisinde bireysel ve örgütsel seviyede görevlerin etkin ve hızlı bir biçimde gerçekleştirilmesine yönelik olarak insan gücü kaynağının etkili yönetilmesini amaçlamaktadır. Bu amacın gerçekleştirilmesinde personel yönetimi planlama, çalışanlardan verimli biçimde yararlanma, onların enerji ve heyecanlarını üst düzeye taşıma, gayretlerini artırma gibi çabaları üstlenir. İşletmelerin ve bölümlerin yapısı büyüdükçe doğal olarak personel yönetimi kapsamında yapılan işlerin sayısı ve kapsamı da artmaktadır.

Etik

Etik, kişi ya da grubun neyin doğru, neyin yanlış olduğuyla ilgili olarak davranışlarını yönlendiren ahlaki değerler ve ilkeleri içeren kurallar topluluğudur. Etik davranış ve değerler ise yaşamımızın bir parçası olup; neyin iyi, neyin kötü olduğuna yönelik standartları düzenleyen, özel hayatımızdan iş hayatına, her yerde karşımıza çıkan bir kavramdır.

Etik iki temel konu ile ilgilenir:

  • İyi, doğru insan olmanın gerektirdiği özellikler,
  • Bireyin davranışlarını belirleyen kurallar.

Günlük hayatta etik ve ahlak kavramının sıklıkla birbiri yerine kullanılan kavramlar olduğu görülmektedir. Etik daha çok karakter üzerinde yoğunlaşmış ve karar verme davranışı üzerinde durmuştur. Ahlak kavramı ise daha çok toplum düzenine yönelik kullanılmaktadır. Etiğin bir ahlak felsefesi olması ve ahlakın ise etiğin araştırma konusu olması sebebiyle bu iki kavram birbirinden farklıdır.

Ahlak kültürel değerler ve ideallerle ilgili doğru ve yanlışlar ile bunlara uygun olarak nasıl davranılması gerektiğini belirler. Etik ise hem daha soyut kavramlara dayalıdır hem de soyut kavramlardan ne anlaşılması gerektiğini tanımlamaya çalışır.

Diğer önemli bir kavram ise iş etiğidir. Genel anlamda etik ve ahlak tanımları ışığında işletmelerde karşılaşılan etik problemler iş etiğinin konusunu oluşturur. İş hayatı içerisinde hem bireylerin hem de işletmelerin genel etik ilkelerine bağlı kalması beklenir. Buna ek olarak iş etiğinde göz önünde bulundurulması gereken diğer hususlar işletmenin varlığını sürdürme zorunluluğu ve bunun için kâr elde etmesi, bir diğeri ise kâr elde ederken toplumun beklentileri ile arasındaki dengenin kurulmasıdır. Bu bağlamda iş etiği, işletmelerin faaliyetlerinde, politikalarında, kültüründe ahlak değerlerinin nasıl uygulanacağına yönelik değerler ve tutumlardır. Diğer bir tanıma göre ise iş etiği; ahlaki olarak doğru davranışlara ve güvenilirliğe rehber niteliği taşıyan standartlar, ilkeler, kurallar bütünüdür.