Temsil Ve Gözetim Hizmetleri

Hava yolu firmalarının her havalimanında, uçuş yaptıkları her ülkede aynı standartta hizmet sunabilmeleri ise her ülkenin bu konudaki yasal mevzuatına tam uyumla mümkün olabilmektedir. Bunu sağlayabilmek içinse hava yolu şirketleri sefer düzenleyecekleri ülkelerdeki yer hizmeti sunan şirketlerle ortak çalışma içerisine girmek durumundadırlar. Temsil ve gözetim hizmetleri de bu ortak çalışmanın tam karşılığıdır.

Temsil tam olarak gerçek ya da tüzel bir kişilik adına hareket etme anlamında kullanılır. Hava yolu taşımacılığı alanındaki karşılığını şu şekilde açıklayabiliriz: Havalimanı yer hizmetleri kuruluşu hava yolu firması adına hareket eder ve taraflar arası imzalanan anlaşma doğrultusunda yapılması gereken faaliyetleri hava yolu firmasının temsilcisi olarak yerine getirir.

Yasal Dayanak

Ülkemizde havalimanlarında hava yolu şirketlerine verilecek yer hizmetlerini ifa edecek yer hizmetleri kuruluşlarının iş ve işlemlerini düzenlenmesi ve denetlemesi, sivil havacılık otoritesi olan SHGM tarafından yürütülen 23/08/2016 tarihli Havalimanları Yer Hizmetleri Yönetmeliği (SHY‐22) ile sağlanmaktadır.

Havalimanı Yer Hizmetleri Yönetmeliği (SHY‐22)

Bu yönetmeliğin amacı; havalimanları yer hizmetlerinin uluslararası seviyede yapılmasını sağlamak için uygulanacak usul ve esasları düzenlemek ve bu hizmetlerle ilgili yetkilendirme ve denetleme esasları ile yer hizmetlerine ilişkin ücretleri belirlemektir.

Havalimanları Yer Hizmet Türleri ve Detayları Talimatı (SHT‐YHT)

Amacı yer hizmet türlerinin detayları ile ilgili uygulama esaslarını belirlemek olan bu talimat, havalimanı işletmeciliği yapan kuruluşları, çalışma ruhsatı alan yer hizmetleri kuruluşlarını ve hava taşıyıcılarını kapsar ve 14/10/1983 tarihli ve 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu’nun 44' üncü maddesi, 10/11/2005 tarihli ve 5431 sayılı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunu’nun 11' inci maddesi ve 23/08/2016 tarihli ve 29810 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Havalimanları Yer Hizmetleri Yönetmeliği (SHY‐22)’nin 5' inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Temsil Hizmetleri

Temsil hizmeti ile yerine getirilen hizmet havalimanı yer hizmetleri kuruluşlarının hava yolu firmalarına mevzuat gereği ülke içerisinde gerçekleştireceği işlerde temsilcilik yapmalarıdır. Yer hizmetleri kuruluşları bu hizmet sayesinde hava yolu firmaları adına faaliyetler yürütürler.

Havalimanları yer hizmet türleri ve detayları talimatı (SHT‐YHT)’nda temsil hizmetlerinin neler olduğundan bahsedilmişti. Permi, slot takibi işlemleri, trafik haklarının incelenmesi gibi konular bunlara örnek olarak verilebilir. Temsil hizmetlerinden olan permi başvuruları ve tahsis edilen slotlarının takip edilmesinden de bahsedilecektir.

Trafik Haklarının Kullanılması

Devletler imzaladıkları İkili Hava Ulaştırma Anlaşmaları ile birbirlerine bazı özgürlükler tanımışlardır. Tarifeli seferlerde trafik hakları için özel bir iznin alınmasının gerekli olduğu Şikago Anlaşması'nın 6. maddesi belirtmektedir.

Permi İşlemleri ve Takibi

Bir ülkenin hava sahasından geçiş veya o ülkeye iniş / kalkış için o ülkenin yetkili otoritesince verilen uçuş iznidir. Sivil ve askerî olarak ikiye ayrılan uçuşlardan, sivil uçuşlara izin vermeye yetkili olan otorite ülkemizde Ulaştırma Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüdür.

Diplomatik izinler

Diplomatik izinler, özel durumlar barındıran VIP, CIP, devlet uçuşları, temsilcilik ya da diplomatik görev gereği icra edilen uçuşlar için gerekli belgelerin toplanması ve sivil havacılık otoritesine hava yolu taşımacılığı yapan şirket adına yer hizmetleri kuruluşları tarafından sunulması faaliyetleri kapsamına girer.

Slot Koordinasyonu

Slot; koordine edilen bir havaalanında belirli bir gün ve saate iniş veya kalkış amacıyla havaalanı altyapısını tamamını kullanmak üzere koordinatörlük tarafından bu talimata uygun olarak verilen izindir.

Tarifesi Düzenlenen Havalimanı

Günün, haftanın veya yılın bazı dönemlerinde yaşanması muhtemel yogunluk ve tıkanıklığın operasyonları kolaylaştırmak üzere görevlendirilen tarife düzenleyici ile hava taşıyıcılarının gönüllü iş birliği sonucu çözümlendigi havalimanı tarifesi düzenlenen havalimanı olarak tanımlanır.

Gözetim ve Yönetim Hizmetleri

Uçuş operasyonu için gereken faaliyetlerin çeşitliliği sebebiyle işlemlerin uyumlu bir şekilde yönetilmesi gerekmektedir. Hava yolu firmaları her havalimanında, uçuş yaptıkları her ülkede bu işlemleri yerine getirebilecek personel ve ekipman bulundurmak yerine bu işlemleri yapan yer hizmet kuruluşları ile iş birliğine gitmektedir. Bu işletmeler hava yolu firmalarının hızlı, emniyetli ve verimli seyrüsefer faaliyetlerini yerine getirebilmeleri için ihtiyaç duyulan operasyonları gerçekleştirmekte, taraflar arası işlemleri yürütmekte ve bu faaliyetleri yönetmektedir.

Gözetim ve yönetim hizmeti personelleri hava yoluna bağlı olarak çalışır. Yer hizmetleri şirketleri analiz edip denetlemelerini de gerçekleştirirler. Tutmuş oldukları raporlar ve denetimleri sonucu elde ettikleri veriler tüm boyutlarıyla değerlendirmeye alınmaktadır.

Yolcu Hizmetleri Yönetimi

Rekabetin yoğun olduğu sivil havacılık sektöründe hava yolu şirketleri dünyanın en modern uçaklarını ve teknolojilerini kullanmakla birlikte, yolcuların taşıyıcı tercihinde tarife, uygulanan ücretler ve uçuşun yanı sıra yerde sunulan hizmetlerin de etkili olduğu bilinmektedir.

Uçuş Operasyonu Ve Uçuş Ekibi Yönetimi

Operasyon mesajlarının dağıtımını kontrol etmeli, bagaj, kargo, posta ve kaybolmuş veya bulunmuş eşyaların takibini kontrol etmeli, gerekirse araştırmalıdır. İstasyon vardiya defterine aksaklıkları kaydetmek ve ilgili talimatlara uygun olarak taşıyıcının temsilcisini haberdar etmekle yükümlüdür.

Kayıp Bagaj/World Tracer Management

Amacı kaybolan bagajlar ve bulunan bagajların ortak bir sistem üzerinde takibini ve araştırmasını sağlamak, hasarlanan ve içerisinde eksik bulunan bagajların tespiti için rapor hazırlamaktır.