Yeni Medya Nedir?

Yeni medya, bilişim ve internet teknolojileriyle ortaya çıkan bir kavramdır. Özellikle 1990’lı yıllarda bilgisayarın ve internet teknolojilerinin gelişmesi ve yaygınlaşması yeni medyaya farklı boyutlar kazandırmıştır. Yeni medya kavramının ortaya çıkışıyla birlikte radyo, televizyon, gazete ve dergi gibi araçlar geleneksel medya olarak nitelendirilmiştir.

Yeni medya, geleneksel medya araçlarından farklı olarak özellikle sayısal medyayı, internet ağlarını ve sosyal iletişim medyasını nitelemek için kullanılır. Yeni medya, gelişen bilgisayar, internet ve mobil teknolojisinden doğan, kullanıcıların zamandan ve mekândan bağımsız bir şekilde interaktif olarak etkileşimde bulundukları tüm sanal ortamlardır.

Geleneksel medya ortamında pasif konumda olan kullanıcı, yeni medya teknolojileriyle aktif konuma geçmektedir. Böylece geleneksel medyada izleyici, dinleyici, okuyucu olarak nitelendirilen birey, yeni medyada hem üreten hem de tüketen konumunda olduğu için “kullanıcı” adını almaktadır.

Bilgisayar ve internet ortamı başta olmak üzere PC oyunları, konsol oyunları, çevrim içi oyunlar, cep telefonları gibi dijital teknolojilerin tamamı yeni medya olarak tanımlanmaktadır.

Yeni medya etkileşim, kitlesizleştirme ve eş zamansızlık başta olmak üzere birçok özelliğe sahiptir.

İletişim ve etkileşim sürecinde kaynağın alıcı, alıcının ise kaynak durumuna gelmesi olarak açıklanabilecek etkileşim, geleneksel medya teknolojilerinden ayırt edilebilecek en temel farklılıktır.

Yeni medya büyük bir kullanıcı grubu içinde her bireyle özel mesaj değişimi yapılabilmesini sağlayacak kadar kitlesizleştirici olabilmektedir.

Yeni iletişim teknolojilerinin temel farklarından biri de, alıcı ve kaynak arasındaki aynı andalık gerekliliğinin ortadan kalkmasıdır. Bu noktada ileti alışverişinin aynı andalık gerekliliği ortadan kalmakta ve kullanıcılar zaman ve mekan üzerinde kendi istekleri doğrultusunda denetim kurabilmektedir.

Yeni medya erişilebilirliğiyle, hızıyla ve multimedya ortamıyla geleneksel medyadan ayrılmaktadır. Yeni medya hızlı ve zengin veri akışına sahip sahiptir. Ayrıca, maliyetinin ucuzluğu onu daha tercih edilir kılmaktadır.

Yeni medya birtakım prensiplere sahiptir. Lev Manovich, sayısallık, modülerlik, otomasyon, değişenlik ve kod çevrimi şeklinde yeni medya prensiplerini açıklar. Lister'a göre ise yeni medyanın temel prensipleri sayısallık, etkileşim, hipermetin - üstmetin, yayılma ve sanallıktır.

“Yöndeşme” de yeni medyanın “yeni” sıfatını kazanmasında önem taşıyan bir öğedir. Erişim kolaylığı ve taşınabilirlik, yüksek hızda veri transferini mümkün kılan yeni nesil internetin GSM şebekeleri üzerinden taşınabilir hale gelmesi mobiliteyi artırmaktadır. Multimedya (çoklu ortam), çeşitli iletişim biçimlerinin, göstergelerinin ve farklı veri türlerinin aynı araçta toplanması imkanı vermektedir.

Yeni medya ortamları, bilgisayar ve iletişim teknolojilerinin gelişmesi ve internetin insan hayatını kuşatması sonucunda ortaya çıkmıştır. Yeni medya ortamı çoklu medya araçlarının birlikte var olduğu bir ortamdır. Bu ortamda, ses, video, görüntü, metin gibi birçok özellik aynı anda bulunabilmektedir. Bu ortamların başlıcaları; aracı teknolojiler, sosyal iletişim ağları, sosyal paylaşım ağları, geleneksel yeni uygulamalar, ticaret toplulukları ve sanal oyun ağları gibi mecralardır.

Bilgi ve iletişim teknolojileriyle ortaya çıkmış bir kavram olan yeni medya, hem bireysel, toplumsal, kültürel, siyasi, hukuksal açıdan dönüşümleri meydana getirmekte hem de profesyonel meslekler de dahil olmak üzere birçok mesleğin uygulama pratiklerini değişime uğratmaktadır.