Kamu Diplomasisi
Bu ünitede kamu diplomasisi kavramı ve uluslararası halkla ilişkiler ile kamu diplomasisi arasındaki ilişki ele alınmıştır.
Kamu Diplomasisi Kavramı
Kamu diplomasisinin lk örnekleri Birinci Dünya Savaşı yıllarına kadar uzanmaktadır. Kamu diplomasisi kavram olarak ise ilk defa 1960’lı yıllarda Edmund Gullion tarafından ortaya atılmıştır. Gullion, kamu diplomasisini, halkların tutumunun, dış politikanın oluşumu ve yürütülmesine yaptığı etki olarak tanımlamış ve kamu diplomasisinin alanlarını ise geleneksel diplomasi dışında kalan uluslararası ilişkiler alanları olarak ifade etmiştir.
Kamu Diplomasisi ve Geleneksel Diplomasi
Kamu diplomasisi ile geleneksel diplomasi arasındaki birçok farklılıktan söz etmek mümkündür. Bu farklılıklardan bazıları;
Geleneksel diplomasi, devletten devlete resmî ilişkileri kapsayıp ve gizlilik esası temelinde yürütülürken, kamu diplomasisi, devletten topluma ve toplumdan topluma, hükümet harici aktörlerinde katılımıyla kamuoyu ve toplum önünde gerçekleştirilen gayriresmî ilişkileri içermektedir.
Geleneksel diplomaside temel amaç, devletler arasındaki ilişkileri yürütmek iken kamu diplomasisinde temel amaç, hem devlet hem de toplumlar arasında ilişki inşa etmek, karşılıklı anlayış ve kültürel diyalogu geliştirmektir.
Kamu diplomasisi sivil ilişkilere odaklanırken, geleneksel diplomasi diplomatik ilişkilere odaklanır. Geleneksel diplomaside devlet aktördür, kamu diplomasisinde ise aktörler hem devlet hem de hem de devlet dışı aktörlerdir.
Geleneksel diplomaside özne ve muhatap karşı devlet ve hükümet organlarıyken kamu diplomasisinde özne ve muhatap alınan kamuoyu, sivil toplum ve bireylerdir.
Kamu Diplomasisi Fonksiyonları
Dinleme: Çift yönlü iletişimin ve başarılı bir kamu diplomasisi stratejisi geliştirmenin alt yapısını teşkil eden temel unsur dinlemedir. Mesajın iletilmek istendiği hedef kamunun çok iyi bilinmesi, görüşlerin, algıların iyi değerlendirilmesi bu stratejinin oluşturulmasında önemlidir.
Tanıtım: Çoğunlukla büyükelçilik basın büroları, dışişleri bakanlıkları strateji geliştirme ofisleri tarafından yürütülmektedir. Tanıtım kısa vadeli ve aktörden dış kaynağa yönelik gerçekleştirilmektedir.
Değişim Diplomasisi: Çift yönlü değişim diplomasisi bir ülkenin kendi vatandaşları ve diğer bir ülkenin vatandaşları arasında uluslararası etkinliği arttırmak amacı ile belirli bir zaman dilimi içinde gerçekleşen eğitim veya kültür temelli değişimlerin tümünü ifade etmektedir. İki ülke vatandaşları için de faydalı bir süreçtir.
Uluslararası Haber Yayıncılığı: Bir aktörün televizyon, radyo ve internet gibi teknolojileri kullanarak yabancı kamuoyları ile etkileşime geçmesi olarak tanımlanan uluslararası haber yayıncılığı devlet tarafından uygulandığında dinleme, tanıtım, değişim diplomasisi ve kültürel diplomasi gibi kamu diplomasisinin diğer fonksiyonlarına da doğrudan etki edebilmektedir.
Kamu Diplomasisinde Hedef Kitle ve Kaynak
Kamu diplomasisi faaliyetleri sadece yabancı ülkelerin halklarını değil aynı zamanda söz konusu uygulayıcı ülkelerin halklarını da ilgilendirmektedir. ‘Yabancı halklar’, ‘yabancı kitleler’, ‘dünyadaki insanlar’, ‘diğer ülkelerin insanları’, ‘yabancı insanlar’, ‘yabancı vatandaşlar’, ‘dışarıdaki genel halk’, ‘topluluklar’, ‘yabancı nüfuslar’, ‘geniş anlamıyla kamu’, ‘denizaşırı bireyler ve örgütler’, ‘ulus devlete bağlı kamular’ ve ‘denizaşırı kitleler’ gibi farklı açıklamalar kamu diplomasisinde hedef kitleyi tanımlamaktadır.
Kamu Diplomasisi Aktörleri ve Sosyal Paydaşları
Geleneksel diplomasi faaliyetleri küreselleşmeyle birlikte yetersiz kalmış ve farklı aktörler uluslararası sistemde etkin hâle gelmeye başlamıştır. Geleneksel diplomasi faaliyetlerinde aktör, devlet iken kamu diplomasisinde sivil toplum kuruluşları, eğitim kurumları, kanaat önderleri, medya ve uluslararası yayınlar, iç hedef kitle, baskı grupları, özel sektör ve küresel işletmeler, devlet üstü kuruluşlar aktör konumundadırlar.
Kamu Diplomasisinin Uygulama Alanları
Kamu diplomasisinin uygulama alanlarına bakıldığında; uluslararası alanda düzenlenen spor aktiviteleri, kültür- sanat aktiviteleri, eğitim programları vb. organizasyonların ifade edildiği görülmektedir. Bu organizasyonların düzenli olarak icra edilmesi kamu diplomasisi alanında temsil edilen ülkelere önemli artılar sağlamaktadır. Diğer taraftan teknoloji ve internetin kullanımı da kamu diplomasisinin ülkeler arasında oldukça yaygın alanlarından biridir.
Uluslararası Halkla İlişkiler ve Kamu Diplomasisi
Uluslararası halkla ilişkiler kavramı ile kamu diplomasisi kavramı iç içe geçmiş ve sıklıkla karıştırılan kavramlardır. İki kavramın karıştırılmasına neden olan bazı benzer özellikler;
- Her iki iletişim faaliyeti de geleneksel medya ve yeni medya gibi aynı iletişim araçlarını kullanmaktadır.
- Kesiştikleri nokta kamuoyudur.
- Her iki iletişim faaliyeti de benzer taktik ve stratejileri kullanmaktadır.
- Her iki iletişim faaliyetinin temelinde imaj oluşturma, itibar oluşturma, algı yönetme vb. amaçlar bulunmaktadır.
- Her iki iletişim faaliyeti de halkla ilişkilerin modellerini (Basın ajansı, kamuoyunu bilgilendirme, çift yönlü asimetrik iletişim ve çift yönlü simetrik iletişim) kullanmaktadır.
- Uluslararası halkla ilişkiler ve kamu diplomasisinin benzerliklerinin yanı sıra kamu diplomasisi uluslararası halkla ilişkiler yöntemlerinden bir tanesidir.