Ürogenital Sistemle İlgili Tıbbi Terimler

Tüm canlılarda olduğu gibi insanlar da türlerinin devamlılığını sağlayabilmek için üreme fonksiyonlarına ve sistemine ihtiyaç duyarlar. Üreme sistemi (genital sistem), bir canlının üremesinde rol alan anatomik yapıların bütününe verilen isimdir. Bir organ sistemi olan üreme sistemi, üreme organlarını barındırır. Üreme organları ise vücutta boşaltım sistemi organları ile birlikte veya bu organlara çok yakın yerlerde bulunmaktadır. Boşaltım sisteminin vücut dengesinin sağlanmasında çok önemli bir yeri vardır. Böbrekler, üreterler ve idrar kesesinden oluşan boşaltım sistemi, yapımyıkım sırasında ortaya çıkan atık maddelerin atılımından sorumludur. Fizyolojik bakımdan değişik fonksiyon gören iki ayrı sistem, genellikle “Ürogenital Sistem" başlığı altında beraberce ele alınır ve incelenir.

Genital Sistem

Genital sistem insanda üremeyle ilgili organların oluşturduğu türün devamlılığını sağlayan sistemdir. Kadınlarda ve erkeklerde gerek anatomik gerekse fizyolojik farklılıklar gösterir. Bu nedenle bu sisteme bağlı organlar cinsiyete göre iki başlık altında incelenebilirler: Erkek genital sistemi ve kadın genital sistemi. İki cinsiyette de organlar farklılıklar gösterse de görev yönüyle değerlendirildiğinde benzerlikler içermektedirler. Erkeklerde genital sistem hastalıkları ve üriner sistem hastalıkları üroloji servisi tarafından izlenirken kadınlarda genital sistem hastalıkları jinekoloji, üriner sistem hastalıkları ise üroloji tarafından izlenmektedir.

Erkek Genital Sistemi

Erkek genital sistemi penis, skrotum, testisler, ductus deferens, epididimis, vesicula seminalis ve prostattan oluşmaktadır. Penis ve skrotum dış genital organ olarak değerlendirilirken diğer bahsi geçenler iç genital organlardır. Bu organların tamamına “organa genitalia masculina” adı verilir.

Kadın Genital Sistemi

Kadın genital sistemi ovarium, tuba uterina, uterus, vajina, labium majus pubendi, labium minus pubendi, klitoris gibi yapılardan oluşmaktadır. Vulva adını da alan dış genital organlar labium majus pubendi, labium minus pubendi ve klitorisi kapsarken diğerleri iç genital organlar olarak değerlendirilir. Bu organların tamamına “organa genitalia feminia” adı verilir.

Üriner Sistem

Üriner sistem insanda boşaltımla ilgili organların oluşturduğu vücudun metabolik atıklardan temizlenmesini sağlayan sistemdir. Üriner sistem; idrarın oluşması, taşınması, toplanması ve dışarıya atılmasında görev alan organlardan oluşur. Bu organlar; böbrekler (renes), idrar boruları (ureter), idrar kesesi (vesica urinaria) ve idrar yolu (urethra) olarak sıralanabilir. Böbrekler kanı süzerek idrarı oluşturur. Oluşan idrar, üreterler aracılığı ile idrar kesesine toplanır ve üretra ile dışarı atılır. Kadın ve erkeklerde böbrekle ilgili hastalıkların tanı ve tedavisi ile nefroloji bilim dalı ilgilenir.

Üriner Sistem Bölümleri

Üriner sistem cinsiyetten bağımsız olarak erkeklerde ve kadınlarda oldukça benzer olmasına rağmen idrarın dışarı atılması noktasında anatomik farklılıklar da içermektedir. Üriner sistem üst üriner ve alt üriner sistem olarak iki kısımdan oluşur. Üst üriner sistem iki böbrek ve iki üreterden (idrar borusu) oluşur. Alt üriner sistem idrar torbası (mesane) ve üretradan (idrar yolu) oluşmaktadır.