Türk Sigortacılık Sistemi

Sigorta sektörü 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun çıkarılmasıyla birlikte AB Sigortacılık Sistemi ile eş değer bir yapıya kavuşmuştur. Sektör bünyesinde barındırdığı kurumlarda reform gerçekleştirirken bir yandan da yeni birimler girmektedir.

Sektörde her geçen gün dernekler çoğalmaktadır. Acenteler, Brokerler, Aktüerler ve Eksperler daha rahat çalışabilecekleri mevzuatlara kavuşmuşlardır. Yetkili acente ve brokerlerde aranacak nitelikler değiştirilmiş, yeni ekısperlik dalları ortaya çıkmış ve her sigorta şirketinin bünyesinde en bir adet aktüer çalıştırılması zorunluluğu getirilmiştir.

Sigorta sisteminde daha önceden yer alan ve sadece Trafik Sigortasında uygulanan garanti fonu kaldırılmış, bunun yerine daha kapsamlı ve 6 branşda güvence hesabı uygulamasına gidilmiştir.

Sigorta sektörüde faaliyette bulunacak aktörlerin uyması gereken usul ve esasla kamu adına belirleyen ve denetleyen iki kurum vardır. Bunlar T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı olan Sigortacılık Genel Müdürlüğü ile Sigortacılık Denetleme Kuruludur.

Sigorta sektöründeki kurumları sigorta şirketleri, sigorta aracıları (acenteler ve brokerler), sigorta eksperleri, aktüerler ve bağımsız denetim kuruluşları olarak sıralayabiliri z. Sigorta şirketleri kuruluşları kanunlarca belirlenmiş ruhsatlı şirketlerdir. Sigorta şirketleri belirli bir prim karşılığında üzerlerindeki riskleri devretmek isteyen kişi ve kurumlara risk gerçekleştiğinde tazminat ödemeyen şirketlerdir.

5684 Sayılı Sigortacılık Kanuna sigorta aracıları acente ve Brokerlerdir. Aracılar, mensup olduğu aracı türünün yasal düzenlemesine dayanarak, sigorta şirketlerinin ruhsatlı olduğu branşlarla ilgili üretimlerde sigortalı ve/veya sigorta ettiren ile sigortacı ya da sigortacı ile reasürör arasında aracılık yapan gerçek veya tüzel kişilerdir.

Acente, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 2’inci maddesinin (l) bendine göre “Ticari mümessil, ticari vekil, satış memuru veya müstahkem gibi tabi bir sıfatı olmaksızın bir sözleşmeye dayanarak muayyen bir yer veya bölge içinde daimi bir surette sigorta şirketlerinin nam ve hesabına sigorta sözleşmelerine aracılık etmeyi veya bunları sigorta şirketleri adına yapmayı meslek edinen, sözleşmenin akdinden önceki hazırlık çalışmalarını yürüten ve sözleşmenin uygulanması ile tazminatın ödenmesine yardımcı olan kişiyi ifade etmektedir.

Broker kavramı ise; Sigorta veya reasürans sözleşmesi yaptırmak isteyenleri temsil ederek, bu sözleşmenin yaptırılacağı şirketlerin seçiminde tamamen tarafsız ve bağımsız davranarak ve teminat almak isteyen kişilerin hak ve menfaatlerini gözeterek sözleşmenin akdinden önceki hazırlık çalışmalarını yürütmeyi ve gerektiğinde sözleşmelerin uygulanmasında veya tazminatın tahsilinde yardımcı olmayı meslek edinen kişiler” olarak tanımlanmıştır

Sigorta sektöründe sigorta değerini belirleyen ve hasar meydana geldiğinde ortaya çıkan zararın sigorta poliçesinde belirtilen teminat kapsamıa girip girmediğini belirleyen ve sonrasında zaar miktarının tayinini yapan gerçek veya tüzel kişilerdir.

Sigorta eksperi sigortaya konusu risklerin gerçekleşmesi sonucunda ortaya çıkan kayıp ve hasarların miktarını, nedenlerini ve niteliklerini belirleyen ve mutabakatlı kıymet tespiti, ön ekspertiz ve hasar gözetimi gibi işleri mutat meslek olarak yapan tarafsız ve bağımsız kişiye denir.