Türkiye’nin Sağlık Sistemi ve Sağlık Göstergeleri

Sağlık hizmetleri ülkelerin ekonomik ve sosyal yaşamını oldukça etkileyen bir alandır. Bu nedenle de ülkelerin politikaları arasında öncelikli bir yere sahiptir. Devlet kişilerin sağlığı ile ilgili faaliyetlerini Sağlık Bakanlığı aracılığı ile yürütür.

Türkiye Sağlık Sistemi, 2003 yılından bu yana uygulanan sağlık politikası ile sağlığa erişim ve sağlıkta eşitlik, sağlığın iyileştirilmesi, müşteri ihtiyaçlarına cevap verme, kaliteli hizmet alma ve mali sürdürülebilirlik gibi kriterler esas alınarak hem koruyucu hem de tedavi ve rehabilite edici sağlık hizmetlerinde yeniden yapılandırılmaktadır. Bu yapılanma, hem Sağlık Bakanlığı teşkilatında ve görevlerinde hem de sağlık hizmetlerinin sunumu ile ilgili yapılan değişikliklerle sürdürülmektedir.

Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinde İçişleri Bakanlığına bağlı bir genel müdürlük olarak yürütülen sağlık hizmetleri Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin açılışının ardından 1920 yılında bakanlık düzeyinde örgütlenmiştir. Geçmişten günümüze çeşitli değişiklikler yaşanan Sağlık Bakanlığı teşkilat yapısı son olarak 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yeniden düzenlenmiştir.

Türkiye'de sağlık hizmetleri 2003 yılından bu yana Sağlıkta Dönüşüm Programı kapsamında verilmektedir. Sağlıkta Dönüşüm Programı ile ulusal sağlık sistemimizde yapılan en köklü değişiklikler Genel Sağlık Sigortasının kurulması, koruyucu sağlık hizmetlerinde aile hekimliği sistemine geçilmesi ve tedavi edici hizmetlerde sağlık kurumlarının yeniden yapılandırılmasıdır.

Ülkede sağlık harcamalarının finansmanında karşılaşılan zorlukları gidermek ve toplumun tümünü sağlık hizmetinden yararlandırmak amacıyla hazırlanan Genel Sağlık Sigortası Kanun tasarısı 2005 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulmuştur. 2006 yılında 5510 sayılı “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu” olarak kabul edilmiştir. GSS, hâlen Batı Avrupa, Kuzey Amerika ülkeleriyle Avustralya, Yeni Zelanda, Japonya ve İsrail’de uygulanmaktadır.

SDP’nın sağlık hizmetleri sunumunu etkileyen önemli uygulamalarından biri de Aile Hekimliği uygulamasına geçilmesidir. Ülkemizde “aile hekimliği” kavramı ilk defa 1980’li yıllarda gündeme gelmeye başlamış, 1987 yılında çıkarılan “Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu” ile yasal zemin bulmuştur.

SDP kapsamında birinci basamak sağlık hizmetleri aile hekimliği sistemi ile yürütülürken, ikinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri ile ilgili de bazı değişiklikler yapılmıştır. Ancak 663 sayılı KHK’nin adı 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı “Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname”nin 25 inci maddesiyle “Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname” olarak değiştirilmiş ve Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi çerçevesinde SağlıkBakanlığının görev ve yetkileri ile teşkilat yapısı yenide n düzenlenmiştir.

SDP ile yürütülen sağlık hizmetlerinde sağlık göstergeleri değerlendirildiğinde ülke nüfusunun giderek yaşlandığı, doğurganlık oranının azaldığı, hastanelere müracaat sayısının, yatak doluluk oranının, kişi başına düşen hekim, hemşire ve ebe sayısının arttığı görülmektedir.Türkiye’nin Sağlık göstergeleri diğer ülkelerle kıyaslandığında özellikle OECD ve AB üyesi ülkelere gore bir çok göstergede geride olduğu değerlendirilmektedir.