Tapu Sicilini Oluşturan Kayıt ve Belgeler
Bu ünite Türk Medeni Kanunu ve Tapu Sicil Tüzüğü'nce düzenlenmeleri hükme bağlanmış tapu sicilini oluşturan ana siciller ve yardımcı siciller ile diğer defterleri açıklamaktadır.
Ana Siciller
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre ana siciller aşağıdaki biçimde sınıflandırılmıştır:
- Tapu kütüğü,
- Kat mülkiyeti kütüğü,
- Yevmiye defteri,
- Resmî belgeler (resmî senet, mahkeme kararı ve diğerleri),
- Plan.
Tapu Kütüğü
Tapu kütüğü, taşınmazların hukuki durumlarını açıklayan, tapu sicilinin temel unsuru olan defter olarak tanımlanabilir.
Taşınmaz mülkiyeti hakkı ile hukuki olarak tescili ya da şerhi gereken bütün haklar ve yükümlülükler tapu kütüğünde yer alarak tapu sicilinin güvencesi ve açıklığı sağlanır.
Kat Mülkiyeti Kütüğü
Kat mülkiyeti kütüğü, kat mülkiyetine konu olan bağımsız bölümlere ilişkin ayni hakların tescil edildiği kütüktür. Kat mülkiyeti kütüğüne tescil edilen her bağımsız bölüm ayrı bir taşınmaz niteliğini kazanır ve kütükte o bölümün tasdikli planındaki numarayı alır.
Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre, kat mülkiyetinin kurulması hâlinde ana taşınmazın kayıtlı bulunduğu tapu kütüğü sayfasındaki mülkiyet hanesine, bu gayrimenkulün mülkiyeti kat mülkiyetine çevrilmiştir, ibaresi yazılarak, sayfa ana taşınmazın leh ve aleyhine tesis edilecek irtifak hakları dışındaki işlemlere kapatılır.
Kat mülkiyetine konu olan her bağımsız bölüm, kat mülkiyeti kütüğünün ayrı bir sayfasına o bölüme bağlı arsa payı ve ana taşınmazın kayıtlı bulunduğu genel kütükteki pafta, ada, parsel, defter ve sayfa numaraları gösterilmek suretiyle tescil edilir. Ana taşınmazın kayıtlı bulunduğu genel kütük sayfasına da, bağımsız bölümlerin kat mülkiyeti kütüğündeki defter ve sayfa numaraları işlenmek suretiyle, kütükler arasında bağlantı sağlanır.
Yevmiye Defteri
Tapu siciliyle ilgili olarak tapu müdürlüğünde yapılan her işlem ile reddedilen istemlerin, isteyenin kimliği ve istemin konusu belirtilerek, tarih ve sıra numarasına göre kaydedildiği deftere yevmiye defteri denir.
Resmî Belgeler
Resmî belgeler, tapuda yapılan işlemlere ilişkin, işlemin dayanağı olan ve saklanması gerekli olan belgelerdir. Bu belgeler söz konusu hukuki sebebi ispat etmeye yarar.
Tapu Sicil Tüzüğü remî belgeleri resmî senet, mahkeme kararı ve diğerleri biçiminde açıklamıştır.
Plan
Türk Medeni Kanunu'na göre, bir taşınmazın kütüğe kaydı ve belirlenmesinde resmî bir ölçüme dayanan plan esas alınır.
Planlar, Tapu Planları Tüzüğü'ne göre aşağıdaki biçimde sıralanabilir:
- Kadastro paftaları,
- Kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme çalışmaları sonucu düzenlenen harita ve planlar,
- Kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme çalışmaları sonucu düzenlenen harita ve planlar,
- Diğer harita ve planlardır.
Yardımcı Siciller
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre yardımcı siciller aşağıdaki biçimde sınıflandırılmıştır:
- Aziller sicili,
- Düzeltmeler sicili,
- Kamu orta malları sicili
- Tapu envanter defteri.
Aziller Sicili
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre, vekaletten aziller, vekalet verenlerin adının baş harfleri ve Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasına göre, her harf için aziller sicilinde ayrılan bölüme yazılır.
Düzeltmeler Sicili
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre, yevmiye defterine yazılması gerekmeyen düzeltmelerin sebebi, düzeltmeler siciline kaydedilir.
Kamu Orta Malları Sicili
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre, mera, yaylak, kışlak, otlak, harman ve panayır yerleri gibi kamu orta malları, özel siciline kaydedilir ve hangi köy veya belediyeye tahsisli olduğu belirtilir. İlgili belgeler özel dosyasında saklanır.
Tapu Envanter Defteri
Tapu Sicil Tüzüğü'ne göre, müdürlükte bulunan bütün kütük, zabıt defteri, yevmiye defteri ve resmi senet ciltleri ile yardımcı siciller tapu envanter defterine kaydedilir.
Diğer Defterler
Türk Medeni Kanunu ve Tapu Sicil Tüzüğü'nde ana siciller ve yardımcı siciller arasında sayılmayan sistemin işleyişine yardım eden diğer defter de idari sınırlar kayıt defteridir.
İdari Sınırlar Kayıt Defteri
Yetkili mercilerce tespit edilen idari sınırlarla ilgili kararlar ve köy sınırları, idari sınırlar kayıt defterine kaydedilir ve belgeleri özel dosyasında saklanır.