Spor Yönetiminde Dijital Bağlam ve Liderlik

Dijital Bağlam Kavramı

Günlük hayatın içerisine doğrudan etki eden ve küresel değişimleri beraberinde getiren teknolojiye bağlı gelişmeler, dijital dönüşüm olarak adlandırılabilecek bir takım etkileri de meydana getirmektedir. Buna göre dijital dönüşümlerin etkileri ile birlikte günümüz toplumlarının ve örgütlerin neredeyse tüm eylem ve faaliyetlerini entegre etme çabası içerisinde olduğu ileri düzey teknoloji kullanan cihazlar, mobil platformlar, sosyal medya ağları ve benzer ortamlar aracılığı ile etkileşimde bulunulan ortamların tamamı dijital bağlamın bir unsuru olarak karşımıza çıkmaktadır.

Teknolojik cihazlarda yaşanan hızlı gelişme ve değişimler yönetim, yönetici, örgüt ve benzer her türlü yönetim unsuru içerisinde yer alan paydaşın da hem ihtiyaçlarını hem de alışkanlıklarını değiştirmiştir. Tüm yeni medya prensiplerinin ortak noktası dijitalleşme unsurudur. Yeni medya, bilgisayar aracılığı ile üretim, dağıtım ve paylaşım sağlayan ortamlar olarak ifade edilirken, kavramın değişen ve kapsamı genişleyen elektronik/dijital medya teknolojilerinin bütünü olduğu vurgulanmaktadır. Dijitalleşme sürecinde ön plana çıkan ve tanımlarda vurgulanan en belirgin nitelik; analog veri ve süreçlerin tamamen dijital veri ve süreçlere dönüşmesidir.

Teknoloji bağlamında yeni medya aracılığı ile gerçekleşen değişimlerin unsurları ve yeni iletişim ortamlarına yönelik prensipler Sayısal temsil, Modülerlik, Otomasyon, Değişkenlik, Kod dönüşümüdür.

Yeni medyaya ait prensipler günümüzde her alanda olduğu gibi yönetim, spor ve spor yönetimi ile dijitalleşme arasında birleşmeyi meydana getirmiştir. Bu bağlamda spor ve dijitalleşme arasındaki karşılıklı etkileşim temeline dayanan bu birleşmenin her türlü spor işletme/örgütünü de dönüşme ve yöndeşme unsurlarını uygulamaya mecbur bıraktığı ifade edilebilir.

Teknolojilere bağlı olarak meydana gelen değişimler kapsamında sosyal ve dijital medya teknolojilerinin yoğun kullanımı Endüstri 4.0 kavramını da ortaya çıkarmıştır. Bu noktada dijital bağlama yönelik unsurların birbirleri ile etkileşim içerisine girdiği ve iç içe geçen bu unsurların hem Endüstri 4.0’ı güçlendirdiği hem de Endüstri 4.0 ile birlikte şekillendiği ifade edilebilir.

Endüstri 4.0 en kısa hali ile akıllı ürünlerin, akıllı makinaların ve sanal operatörlerin bileşimi olarak tanımlanmaktadır. Endüstri 4.0 ile birlikte ortaya çıkan ve hali hazırda sıklıkla kullanılan aynı zamanda da dijital bağlamı oluşturan yeni teknoloji kavramları; 3 Boyutlu Yazıcılar, IoT (Nesnelerin İnterneti), Akıllı Fabrikalar, Artırılmış Gerçeklik, Yapay Zeka, Siber – Fiziksel Sistemler, Siber Güvenlik, Büyük Veri, Otonom Robotlar, Simülasyon, Sistem Entegrasyonu, Bulut Bilişim Sistemidir. Dijital bağlamı da oluşturan Endüstri 4.0’a ilişkin yenilikçi teknolojilerin hemen hemen hepsi spor ve spor yönetimi ile ilişkilidir.

Nesnelerin interneti, günümüzde hem günlük yaşam hem de endüstriyel olarak sıklıkla kullanılan nesnelerin, ağ üzerinden kablolu ya da kablosuz olarak ağ üzerinden çeşitli yazılımlar ile yönetilebildiği, birbirleri arasında etkileşime dayalı yapılandırma aracılığı ile verilerin toplanabildiği sistemler/düzlemler olarak tanımlanabilir. Her alanda olduğu gibi nesnelerin interneti spor içerisinde de kendine yer bulmuştur.

Nesnelerin interneti, spor ve spor yönetimi ile ilgili ön plana çıkan teknolojilerin bazıları; Sporculara ilişkin performans ve sağlık durumu takibi, Müsabaka sırasında ileri düzey teknolojilerin kullanımı, Akıllı spor stadyumlar/salonlardır.

Artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik, bireyleri dijital dünya ile fiziksel dünyanın birleşimi olarak kabul edilen fijital dünya içerisine sürüklemektedir. Bu noktada sanal gerçeklik, artırılmış gerçeklik gibi uygulamaların fijital dünyanın kullanıcılara sunduğu en önemli uygulamalar olduğu ifade edilebilir. Bireylere “orada” olma hissi sunan bu uygulamalar, kullanıcılarına gerçek dünya ile sanal dünya arasında hissedilemez ve eşsiz deneyimler yaşatacak şekilde tasarlanmış ileri teknoloji sistemlerini barındırmaktadır.

Sanal gerçeklik sistemleri bilgisayar-mobil tabanlı ve bağımsız olarak kategorize edilen sistemlere sahiptir. Gerçekliğin sanal dünyaya transferi sürecinde kullanıcıların algıları ve deneyimlerine yönelik unsurları barındıran ve farklı sınıflamalara sahip olan sanal gerçeklik, kullanıcıların gerçek dünyayı ne kadar algılayabildiği (görme, duyma, dokunma) ile ilgilidir. Tüketicilere estetik, etkileşim yaratma, kullanılabilirlik ve deneyim konularında önemli seçenekler sunan, dijital ürünler içerisinde yer alan sanal gerçeklik ve artırılmış gerçeklik uygulamalarının spor ve spor yönetimi kapsamında spor pazarlamasında ön plana çıkan uygulamaları dijital spor yayınları, dijital spor etkinlikleri (iç ve dış mekan kiosklar) ve dijital spor oyunları şeklindedir.

Spor Yönetiminde Dijital Liderlik

Spor örgütlerinde ve spor yönetiminde her ne kadar ileri teknolojilerin kullanımı günden güne daha yaygın hale gelse de dijital bağlamın ve dönüşümün olması gerektiği gibi gerçekleştirilmesi ve yürütülmesi için dijital liderlere ihtiyaç duyulmaktadır. Dijital liderlik, bir şirketin dijital varlıklarının iş hedeflerine ulaşmak için stratejik kullanımıdır. Dijital liderlik, hem kurumsal hem de bireysel düzeyde ele alınabilir. Bu yönüyle dijital liderlik, bir organizasyonun dijital varlıklarının hem organizasyonel hem de bireysel düzeyde iş hedeflerine ulaşmak için kullanılması olarak tanımlanabilir.

Dijital lider; sürdürülebilir değişimi başlatan, diğerlerini etkileyerek yön tesis edebilen ve gelecek başarısına altlık teşkil edecek değişimleri oluşturmak için ilişki kuran birey olarak tanımlanmaktadır. Dijital liderler, değişim odaklı olduklarından ve kültürel değişimi yönlendirmenin temeli olan “dönüştürücü vizyona ve ileriye dönük bakış açısına” sahip olduklarından dolayı bir organizasyon içerisinde dijital dönüşümün gerçekleşmesinde çok önemli bir rol oynamaktadır.

Dijital liderlik tanımlamalarında ön plana çıkan özellikler; Değişim, Dönüşüm, Vizyon oluşturma, Teknolojiyi kullanma, Farklı düşünme, Yenilik kültürü, Yeniliğe odaklanmadır.