Spor Organizasyonlarına Giriş
Spor Organizasyonları
Spor organizasyonlarının tarihsel sürecine değinecek olursak; eski Yunan’da büyük tanrılar onuruna sportif yarışmaların geleneksel olarak düzenlendiğini görürüz.
Spor Organizasyonlarının Amaçları
Spor organizasyonlarının amaçlarını ulusal ve uluslararası olarak iki ayrı şekilde değerlendirmek gerekir.
Ulusal Spor Organizasyonlarının Amaçları: Kamu hizmeti olarak düzenlenmesi, Sınırlandırılmış kar elde etmek, Politika unsuru olarak kullanılması, Bedenen ve ruhen sağlıklı bireylerin yetişmesine aracılık etmesi, Spor aracılığı ile bireylere fırsat eşitliği sağlanması
Uluslararası Spor Organizasyonlarının Amaçları: Ülkenin sosyal, coğrafi, kültürel ve teknolojik yönlerden reklamını ve tanıtımını yapmak, Sporun birleştirici unsurundan faydalanarak; uluslararası barışa katkıda bulunmak, Organizasyon aracılığı ile ülkeye ekonomik katkıda bulunmak, Uluslararası arenada ülkenin ideolojik ve siyasi yönden propagandasını yaparak; üstünlüklerini göstermek
Spor Organizasyonlarının Etkileri
Spor organizasyonları; düzenlenen ülkedeki ‘’ spora, sporculara ve bireylere, tesisleşmeye, altyapı ve ulaşım imkanlarının yenilenmesine, ülke ekonomisine, ihracatına ve turizm sayısının artmasına yönelik birçok faktöre etki ettiği bilinen bir gerçektir.
Tesisleşme Açısından Etkileri: Organizasyonlar ülkeye oyunlar için kullanılmak üzere yeni yapılan ve onarılan tesisler kazandırır. Oyunların yapılabilmesi için sadece branşa özgü tesisler değil; parklar, bahçeler, oteller, konaklama yerleri, rekreasyon alanları vb. birçok yaşam alanı oluşturacak tesisler de gereklidir. .
Sosyo-Kültürel Açıdan Etkileri: Farklı kültüre sahip insanlar yarışma takvimi dışındaki zaman dilimlerinde doğal olarak sosyalleşme imkanları bulacaktır. Bu sosyalleşmeyle gerek organizasyonu düzenleyen ülkenin insanları gerekse o ülkeye spor organizasyonu için seyahat eden katılımcılar olsun; teknoloji, sanat, kültür vb. birçok alanda bilgi, tecrübe ve görgülerini paylaşmak suretiyle etkileşimde bulunacaklardır.
Ekonomik Açıdan Etkileri: Şehirlerin ve ülkelerin elde ettiği doğrudan gelir kaynaklarının başında bilet satışları, yayın gelirleri, lisanslı ürün satışı ve sponsorluklar gelmektedir. Organizasyonun başarı ve kalitesine göre; kısa vadede gelir getiren doğrudan gelir kaynaklarının yanında dolaylı gelir kaynaklarının da orta ve uzun vadedeki katkıları düşünüldüğünde ekonomik olarak şehre ciddi katkılar sunacaktır.
Turizm Açısından Etkileri: Spor organizasyonları turizmi, bugün birçok ülke için önemli bir ekonomik gelir kaynağı haline gelmiştir. Spor amaçlı ziyaretlerle elde edilen turizm gelirleri bugün toplam turizm gelirlerinin %30‟luk kısmını oluşturmaktadır. Bu oran Dünyada turizmden elde edilen 476 milyar dolarlık gelir düşünüldüğünde; 150 milyar dolarlık bir spor turizmi pastasına karşılık gelmektedir.
Spor Organizasyonlarının İdeolojileri
Dünyanın en büyük spor organizasyonu olan olimpiyat oyunlarının kurallarında “hiçbir siyasi, dini ya da ırkçı propagandaya izin verilmeyeceği” belirtilse de bu dev organizasyon tarih boyunca birçok kez ülkelerin politik ideolojilerini propaganda amaçlı kullandıkları arenaya dönüşmüştür.
Spor Organizasyonların Yönetimsel Yapısı
Her ne kadar spor organizasyonlarının türüne göre kendi içerisinde dinamiksel yapılarındaki farklılıklardan dolayı sabit bir yönetimsel yapı bulunmasa da; tüm spor organizasyonlarına cevap verebilecek temel bir örgütsel yapı oluşturulabilir. Bu yapı; organizasyonun kapsamına ve ihtiyaçlarına göre şekillendirilebilir. Bu durumdaki şekillendirme; ülkenin idari yapısı, mevzuatlar, ilgili branş veya branşlara ait kavram, ilke, model, teori ve tekniklere göre düzenlenebilir.
Ulusal Spor Organizasyonları
Ulusal boyutta spor yarışmalarının organizasyonları ülkedeki ulusal devletin ilgili kurumları, spor federasyonları, tam ya da yarı özerk spor birlikleri ve ulusal olimpiyat komiteleri (NOC) tarafından yönetilir. Ulusal çapta ağırlıklı olarak tek branşlı spor organizasyonları düzenlenirken; okul sporları ya da üniversite sporları özelinde çok branşlı organizasyonlar yapılabilir.
Uluslararası Spor Organizasyonları
Uluslararası spor organizasyonları, birçok farklı ülkeden din, dil ve ırk ayırımı yapılmadan gerek milli takım seviyesinde gerekse spor kulüpleri ve okul takımlarının bünyesinde yer alan sporcularının birbirleriyle bir plan ve program dahilinde yarışabilmesi ve bunun izlenmesini sağlamak için gereken bütün bileşenlerin koordineli bir şekilde sevk ve idare edildiği büyük spor organizasyonlarıdır.