Rekreasyonel Spor ve Ekonomi
Rekreasyon Kavramı
Yenilenme, yeniden yaratılma veya yeniden yapılanma anlamlarında Latince “re-creatio” sözcüğünden gelen rekreasyon kavramı, Türkçede sıklıkla boş zamanları çeşitli faaliyetler ile değerlendirme anlamında kullanılmaktadır. Toplum içindeki grupların ya da fertlerin, boş zamanlarında içlerinden gelerek gönüllü katılım ile yaptıkları, dinlendirirken aynı zamanda çoğunlukla eğlendiren etkinlikler bu kapsamda değerlendirilmektedir. Birçok farklı tanımı olmakla beraber rekreasyon kavramı genel olarak literatürde ; “insanların boş zamanları değerlendirmek amacı ile katıldıkları etkinlikler” şeklinde tanımlanmaktadır.
Rekreasyonun Özellikleri
Rekreasyonel etkinlikler; bireyin kendi isteği ile onu fiziksel ve düşünsel yönden yeniden canlandırmayı amaçlayan, yaşadığı toplumun yapısına uygun olarak, kültürel ve ekonomik durumuna göre yaptığı fiziksel, düşünsel faaliyetlerdir. Genel anlamda, rekreasyon faaliyetleri ile kişinin bireysel ya da grup olarak özgür zamanlarında fiziki, duygusal ve toplumsal kazanımları elde etmek adına gönüllü olarak katıldığı herhangi bir faaliyet ve bunun sonucunda elde edilen tecrübeler mevzu bahis olmaktadır. Bütün bunlar, bireye doyum ve iyi olma hâlini sağlayan hisler vermektedir.
Rekreasyonel Spor Kavramı
Rekreasyonel spor; “temel amacı rekreasyon olan spor faaliyetleri” şeklinde tanımlanabilir. Bu etkinliklere aktif bir şekilde spor yaparak katılım mümkün olabileceği gibi pasif bir şekilde sadece seyretmek amacıyla katılmak da mümkündür. Rekreasyonel spor, serbest zamanın spor faaliyetleri ile değerlendirilmesidir. Bireyler, monoton hayattan kurtulmak için serbest veya boş zaman zamanlarında rekreasyonel spor aktiviteleri gerçekleştirirler. Bu faaliyetler bireylerin hem fiziki hem de zihnî olarak kendilerini daha iyi hissetmelerine yardım etmektedir. Rekreasyonun tanımında vurgulandığı gibi, bireylerin kendi iradeleri ile katıldığı faaliyetlerden haz alarak mutluluk duymaları en önemli kıstaslardandır. Rekreasyon faaliyetlerinin en ilgi çekeni ve en kapsamlı alanını oluşturan rekreasyonel sporları tercih eden insanların sayısının, diğer faaliyetlere katılanların sayılarından daha fazla olduğu görülmektedir.
Rekreasyonel Spor ve Ekonomi
Rekreasyon endüstrisi içerisinde var olan dolaylı ve dolaysız sektörler tarafından oluşturulan gelire ait pastanın gün geçtikçe büyümesi ile sektöre bambaşka yeni sektörler de katılmaya devam etmektedir. Rekreasyonel spor ve diğer sektörler arasındaki bu ilişkiye paralel olarak kurulan yeni dünya düzenindeki kapitalizm anlayışı, insanlara tüketim alışkanlığı kazandırarak bireylerin boş zamanlarını ele geçirmeye uğraşmaktadır. Tüketim bir yaşam biçimine dönüştürülerek, marka ve sembollerin peşinden koşan tüketici tipi inşa edilmeye çalışılmaktadır. Kapitalizme hizmet edecek yeni ekonomik alanlar oluşturulması süreci rekreasyon endüstrisinin gelişimine de katkı sağlanmaktadır. Boş zamanın tüketilmesine yönelik oluşan sektörler, rekreasyonel faaliyetleri gerçekleştirilen organizasyonların ve buralarda kullanılan malzemelerin üretilmesi ve pazarlanmasında oldukça belirleyici bir rol oynamaktadır.
Reskreasyonel Sporun Geleceği
Teori ve pratikte rekreasyonun daha çok spor aktiviteleri ile beraber anılmasından kaynaklı olarak, rekreasyonel sporun geleceğinin sorgulanması hususu spor bilimleri alanı için daha büyük önem arz etmektedir. Kapalı (indoor) ve açık (outdoor) alanlarda yapılan rekreasyonel spor faaliyetleri içinde daha çok açık alanlarda yapılan faaliyetler ön plana çıkmaktadır. Kapalı alanlarda yapılan faaliyetlerin alternatif olarak daha kısıtlı seçeneklere sahip olduğu, suni ortamlarda yapıldığı ve son dönemlerde insanların sağlık açısından kapalı ortamları tercih etmediği söylenebilir.
Gelecekte rekreasyonel açık alan sporlarına katılıma olumsuz etki edecek faktörler bağlamında öncelikli olarak hayat pahalılığı ve küresel iklim değişikliği meseleleri düşünülebilir. Büyük olasılıkla bu iki ana sebepten ötürü insanların tercih edecekleri rekreasyonel açık alan spor faaliyetleri değişikliğe uğrayacaktır. Özellikle akaryakıt fiyatlarındaki artış bireylerin daha uzak yerlere seyahatlerini azaltırken bölgesel olarak daha yakın destinasyonlara rağbet göstermeye başlayacaklardır. Küresel ısınmaya bağlı olarak buzulların erimesi ve deniz seviyesinin yükselmesi sonucu risk altında olan yalnızca küçük ada ülkeleri değildir. İklim değişikliği öncelikle denize kıyısı olan popüler turizm merkezlerindeki hava olaylarını önemli ölçüde değiştirmektedir. Bütün bunlara rağmen gelecek ne şekilde olursa insanlar genel olarak ormanlara, yaban hayatına ve rekreasyonel açık alan sporlarına olan ilgilerini kaybetmeyeceklerdir çünkü sağlıklı olan budur. Nihai geleceğin bir resmini sunmak pek mümkün olmasa da şimdiden geleceğe dair bir bağlantı veya olası geleceğin bir betimlemesi gelecek hakkında düşünmenizi sağlayacaktır.