Sporda Ekonomisinde Markalaşma
Günümüz dünyasında ekonomik gücün önemli göstergelerinden biri olarak marka değeri ön plana çıkmaktadır. Öyle ki bir ülkenin ekonomik gücü dünya çapında bilinirliği olan markalar ile ölçülmektedir. Bir işletme için tüketicilerin müşteriye dönüşmesi sürecinde marka kavramının önemi büyüktür.
Markanın Tanımı, Önemi ve Tarihçesi
Marka hakkında yapılan pek çok tanımda markanın bir işletmenin sunduğu ürün ya da hizmetle ilgili olarak diğer işletmelerin sunduğu ürün veya hizmetlerden ayırt edilmesini sağlayan, üretici tarafından belirlenmiş isim, şekil, harf, sayı, sembol ve buna benzer herhangi bir işaret olduğu ifade edilmektedir.
Marka kavramının ilk ortaya çıkışı kimi bilim insanları tarafından antik çağlara dayandırılsa da bugünkü tanımına uyan ilk uygulamalar 19. yüzyılda sığırların sahibine tescillenmesi amacıyla yapılan işaretlemeler ile ilgilidir. Teorik olarak modern markalaşmanın tarihsel açıdan temeli seri üretime geçişle ilgilidir.
1920’li yıllarda reklamcılığın öncülerinden sayılan James Walter Thompson üreticilerin markalaşması ile ilgili bir bildiri yayımladı. 1950’lere gelindiğinde Amerika Birleşik Devletleri’nde modern ve karmaşık marka kişiliği çalışmalarının yapıldığı görülmektedir. 1980’ler ise marka değeri kavramının ortaya çıktığı dönemler olarak bilinmektedir.
İşletmeler Açısından Markanın Önemi
Markanın işletme açısından en önemli yanı tanınırlık sağlamasıdır. Bunun yanı sıra markanın işletme açısından önemi aşağıda maddeler hâlinde sıralanmıştır:
- İşletme için süreklilik
- Kârlılığın artışı
- Farklılaşma
- İtibar yönetimi
- Yeni pazarlara girme ve yeni ürünler
Tüketiciler Açısından Markanın Önemi
Tüketici, ihtiyaç duyduğu mal ve hizmetleri satın alan ya da kiralayan birey olarak tanımlanabilir. İşletmelerin markaları adına yaptıkları her faaliyet tüketici açısından da önem arz etse de tüketici gözünden markanın önemi aşağıda maddeler hâlinde sıralanmıştır:
- Doğru seçimler yapma
- Kalite göstergesi
- Süreklilik
Sporda Marka
Marka değeri, bir işletmenin sahip olduğu markanın kullanımından elde edebileceği kazançların tamamının o günkü değeri olarak tanımlanabilir. Hizmet sektöründe, özellikle spor hizmeti alanında markalaşmak ve marka değeri oluşturmak nispeten daha zordur.
Sporda Marka Kişiliği
Markaların farklılaşma arayışının sonuçlarından biri de marka kişiliği kavramıdır.
Marka kişiliği sayesinde üreticiler, tüketiciler ile daha yakın ilişkiler kurmaya başlamıştır.
Sporda Marka İmajı
Bir kişi ya da kurumun başka bir kişi ya da kurum üzerinde oluşturduğu izlenime imaj denmektedir. Marka imajının da işletmeye ait markanın tüketici zihninde oluşturduğu izlenim olarak tanımlanması mümkündür.
Sporda Markalaşma Süreci
Diğer tüm işletmelerde olduğu gibi sportif ürün ya da hizmet üreten veya pazarlayan işletmelerde de markalaşma önemli bir faaliyettir.
Marka hâline gelen sportif bir ürün ya da hizmetin başlangıçta iyi veya kötü olarak bilinmesi önemli değildir.
Çünkü markanın imajı, tüketicilerin zihninde sportif ürün ya da hizmet hakkında bir fikir oluşturmaktadır.
Marka Yaratma
Üretilen ya da pazarlanan ürün veya hizmetin kalitesi ne olursa olsun doğru pazarlama stratejileri uygulanmadıkça işletmenin piyasadaki rekabet koşulları karşısında ayakta durabilmesi zordur.
Marka Stratejisi
Markanın yaratılmasının ardından markalaşma stratejisi aşamasına geçilmelidir. Markalaşma stratejisi, marka kararlarından doktrinlere kadar geniş bir alan üzerinde çalışmalar yapılmasını gerektirir
Marka Kararları
Markanın adı ve görsel ifade biçimi marka kararları safhasında belirlenir.
Marka Doktrini
Marka doktrini bir markanın tüketiciye sunduğu vaadi içeren, markanın sağlayacağı farklılaşma ve rekabet üstünlüğünü ortaya koyan ve marka değerini olabilecek en yüksek seviyeye çıkarma noktasında bir yol haritası olarak değerlendirilebilir.
Marka İletişimi
Marka kavramının temelinde iletişim yer almaktadır. Marka, işletme ile tüketici arasında kurulmaya çalışılan bir iletişim kanalıdır.
Bu bakımdan iletişimin yer almadığı ya da doğru iletişim tekniklerinin kullanılmadığı bir ortamda markanın olması bir anlam ifade etmemektedir.
Halkla İlişkiler
Halkla ilişkiler bir işletme, kurum veya örgütün bağlantı kurduğu, kurabileceği ya da kurmak istediği bireylerin anlayışını, sempatisini ve desteğini şimdi ve daimî biçimde elde etmek adına yaptığı sürekli ve örgütlenmiş, temelinde retorik, ikna ve algı yönetimi kavramlarının yattığı modern bir yönetim fonksiyonudur.