Sağlık Kurumlarında Finansal Tablolar Analizi
Finansal analiz teknikleri dört grupta toplanabilir. Bunlar; karşılaştırmalı tablolar analizi, yüzde yöntemi ile analiz, eğilim yüzdeleri yöntemi ile analiz ve oran analizi teknikleridir.
Sağlık kurumlarında muhasebe sistemi, sağlık kurumu genel muhasebesi ve sağlık kurumu yönetim muhasebesi olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Sağlık kurumları yönetim muhasebesi; maliyet muhasebesi ve maliyet analizleri, bütçe analizleri ve finansal tablo analizleri alt dallarından oluşmaktadır. Finansal tablo analizi, bir işletmenin finansal durumunu, faaliyet sonuçlarını ve finansal yönden gelişmesini değerlendirebilmek, gelişme yönlerini saptayabilmek için analiz tekniklerinin finansal tablo verilerine uygulanması ve bulunan sonuçların yorumlanmasıdır.
Finansal analiz; analizin kapsamı, amacı ve analizi yapanın durumu dikkate alınarak sınıflandırılabilir. Bu açılardan konuya yaklaştığımızda finansal analiz üç farklı şekilde sınıflandırılabilir:
- Finansal analizin kapsamına göre: Statik ve Dinamik Analiz
- Finansal analizin amacına göre: Yatırım, Yönetim ve Kredi Analizleri
- Finansal analizi yapanın durumuna göre: İç ve Dış Analiz
Finansal analiz teknikleri dört grupta toplanabilir. Bunlar; karşılaştırmalı tablolar analizi, yüzde yöntemi ile analiz, eğilim yüzdeleri yöntemi ile analiz ve oran analizi teknikleridir.
Karşılaştırmalı tablolar analizi, bir işletmenin birden fazla dönemine ait finansal tablolarında yer alan kalemlerin zaman içinde göstermiş olduğu değişikliklerin mutlak fark ve yüzdesel olarak incelenerek değerlendirilmesidir. İşletmenin mali durumuyla ilgili kalemler olarak;
Hazır değerler, ticari alacaklar, stoklar, maddi duran varlıklar, mali borçlar, sermaye kalemlerindeki değişmeler yorumlanır.
Faaliyet sonuçları bakımından gelir tablosundan brüt satış kârı, olağan kâr, dönem net kârı kalemlerinin yorumlanması gerekir.
Dikey analiz tekniğinde finansal tablolarda yer alan her kalem, aynı tabloda yer alan belirli bir kaleme veya toplama oranlanmakta ve bulunan yüzdelere göre ifade edilmektedir. Bu teknikte, finansal tablolarda yer alan kalemin belirli bir toplam içindeki oranı hesaplanmaktadır.
Bu yöntemin iki önemli avantajı bulunmaktadır. Birincisi bilanço kalemlerinin toplam içindeki ya da ait oldukları grup içindeki nisbi önemlerinin gösterilmesidir. Ayrıca bilançoların ortak bir paydaya indirgenmesi aynı endüstri dalındaki işletmeleri karşılaştırmaya olanak sağlamaktadır
Eğilim yüzdeleri ile analiz (trend analizi) tekniğinde ise bir yıl baz yıl olarak kabul edilmekte ve izleyen dönemlere ilişkin finansal tablo kalemlerindeki değişiklikler baz yıla göre hesaplanmaktadır. Trend analizinde aralarında anlanlı ilişkiler kurulabilen ve ilişkinin etkileşimi işletmenin finansal durumuna ve faaliyet sonuçlarına etkili olan kalemler esas alındığında çıkan sonuç geniş bir anlam kazanmaktadır.
Oran analizi ise finansal tablo analizinde en çok kullanılan tekniktir ve esas itibariyle aralarında anlamlı ilişki bulunan finansal tablo (çoğunlukla bilanço ve gelir tablosu) kalemlerinin birbirine oranlanması olarak ifade edilebilir. Oran analizinde işletmenin likidite ve borç ödeme gücü, finansal yapısı, faaliyetlerinin verimliliği, karlılığı gibi konulara ışık tutacak oranlar hesaplanmaktadır. Dolayısıyla finansal analizde kullanılan oranlar; likidite oranları, finansal yapı oranları, faaliyet oranları ve karlılık oranları olarak dört gruba ayrılmaktadır.