Sağlık Kurumlarında Finansal Analiz ve Denetim

Finans yöneticisi, firmanın çıkar gruplarına bilgi vermek, finansal planlar yapabilmek, planların uygulanmasındaki başarıyı ölçmek, denetlemek, firma performansını değerlemek amacıyla finansal analize gerek duymaktadır.Finansal analiz, finansal tablolardaki çeşitli kalemler arasındaki ilişkilerin kurulması, ölçülmesi ve yorumunu kapsayan bir faaliyettir. Böylece, işletmenin geçmişi değerlendirildiği gibi, mevcut durumun saptanması ve geleceğe ilişkin tahminlerin yapılması da kolaylaşır. İşletmelerde finansal analiz, finansal planlama ve finansal denetimin önkoşuludur. Bir başka deyişle bir işletmenin durumunu bilinmeden finansal planlama ve denetim fonksiyonlarının yürütülmesi düşünülemez. Diğer taraftan, işletmeye kredi vermeyi düşünenler veya potansiyel ortaklar açısından da finansal analize ihtiyaç duyulmaktadır.

Finansal analiz türleri, analizin yapılış amacına göre, analizin yapılış biçimine göre ve analizi yapan kişiye göre üç başlık altında incelenebilir. Analizin yapılış amacına göre analiz türleri, yönetim, yatırım ve kredi analizleridir.Yönetim analizleri, yönetim fonksiyonunun yerine getirilmesine yönelik, işletme yönetimi için yapılan analizdir.Yatırım analizi; işletmenin ortakları, işletmeye ortak olmayı düşünenler ile işletmeye uzun süreli kaynak sağlayacak olanlar tarafından yapılan analizdir. Kredi analizi; işletmeye kredi verenlerle, kredi verecek olanların, işletmenin borç ödeme gücünü ölçmek amacıyla yaptıkları analizdir.Yapılıç biçimine göre analiz türleri, satik ve dinamik analizidir. Statik analizde; belirli bir tarihte düzenlenmiş veya belirli bir döneme ait mali tablolardaki çeşitli kalemler arasındaki ilişkilerin saptanmasına çalışılır. Dinamik analizde; mali tablolar birbirini izleyen dönemler itibariyle incelenir.

Yana kişiye göre analiz türleri ise iç analiz ve dış analiz olmak üzere ikiye ayrılmaktadır . Analiz, işletme içinden olan kişilerce yapılıyorsa iç analiz olarak adlandırılır. İşletme dışı kişi ve kurumlarca yapılan analize ise dış analiz denir. Finansal analiz teknikleri yatay analiz, dikey analiz, trend analizi ve oran analizi olmak üzere dört başlık altında incelenmektedir.Sağlık İşletmesinin yıllar itibariyle finansal tablo kalemlerindeki değişmelerinin incelenmesi için işletmenin birden fazla dönemine ait bilanço ve gelir tablolarındaki mutlak rakamların karşılaştırılması ancak yatay analiz ile mümkündür.Sağlık işletmesinin mali durumu ve faaliyet sonuçları ile ilgili tam bir fikir edinebilmek için, onun faaliyette bulunduğu endüstri kolundaki diğer işletmelerle de karşılaştırılması dikey analiz ile yapılmaktadır. Birkaç yıllık finansal tabloların incelenmesi yatay analizle yapılabilirse de, uzunca bir dönemi kapsayan süre içerisinde işletmenin durumu görülmek istendiğinde yatay analizin uygulanması güçlük arz eder.Budurumda yıllar itibariyle finansal tablo kalemlerinin eğilim yüzdelerinin hesaplanması tren analizi ile yapılmaktadır.Oran analizi ile ise, finansal tablolardaki kalemler arasındaki anlamlı ilişkilerin, birbirinin yüzdesi veya birkaç katı olarak belirlenmesi yapılarak işletmenin durumu hakkında yorum yapılmaktadır .Oranlar kullanılış amaçlarına göre likifite, faaliyet , finansal yapı ve karlılık oranları biçiminde sıınıflaırılabilir. Sağlık kurumlarında denetim, sağlık işletmesinin hizmet sonuçlarını, önceden belirlenmiş amaçlar, ölçütler ve standartlara göre tarafsız olarak değerlendirmesi ve elde edilen sonuç ve bulguları ilgililere bildirilmesini ifade eden bir kavramdır. Bu değerlendirme işleminin sağlık kurumunun finansal yönetim kapsamındaki faaliyetlerine uygulanmasına da sağlık kurumlarında finansal denetim denir.Finansal denetim denetimin amacına, denetimi yapacak kişilere ve devlet organlarına göre olmak üzere üç başlık altında sınıflandırılmaktadır.