Sağlık Ekibi Üyesi Olarak Hekim

Birey ve topluma nitelikli sağlık hizmeti vermek için belirli bir amaç çerçevesinde farklı görev, eğitim, sorumluluk, yetki ve disiplinlerle birleşmiş olan sağlık ekibinin sistematize ve planlı bir şekilde iş birliği yapması gerekir.

Mesleğin Tanıtımı

Tanım: Etimoloji sözlüğünde hakîm: 1. Bilge, 2. Filozof (… ) hekim: … atasağun, otacı, sağbilge olarak belirtilmektedir. Doktor kelimesi ise Latince docēre sözcüğünden gelir. Öğretmek anlamındadır.

Tarihçe: Çağlar öncesinde ilk insanlar doğadan faydalanarak, ateşi, suyu ve güneşi kullanarak acılarını dindirmeye, kendi kendilerini tedavi etmeye çalışıyorlardı. Bu nedenle ilk şifa dağıtıcılar sihirbazlar, büyücülerdi. Mezopotamya’da tıp din adamlarının elindeydi ve gökcisimlerinin hareketlerine göre hastalıklar ilişkilendirilirdi. Mısır ve Hitit medeniyetlerinde de tıp büyü, tanrılar ve din adamlarının davranışlarından öteye geçememiştir. Çin tıbbında akupunktur tedavinin önemli bir parçası olmuştur. Orta Çağ Avrupa'sında tıp dinin bir gereği olarak görülüyordu ve büyü önemli yer tutuyordu. Selçuklular ve Osmanlı dönemlerinde daruşşifalar ve tıp medreseleri mevcuttu. 1867’de kurulan Mekteb- i Tıbbiye -i Mülkiye -i Şahane Türkçe eğitim vermesi bakımından önemlidir.

Hekimlik Mesleğinin Öncüleri: Hipokrat, İbn-i Sina, Galen en önemli üç öncü hekimdir. Refik Saydam, Tevfik Sağlam, Mazhar Osman ise Türk tıbbının öncüleridir.

İstatistiki bilgiler: 2018 sağlık istatistiklerine göre Türkiye'de toplam hekim sayısı 153128'dir. 100000 kişiye düşen uzman hekim sayısı 101'dir.

Tıp Eğitimi

Temel Mesleki Eğitim: Tıp fakülteleri üst düzeyde bilimsel bilgi ve becerinin yanı sıra mesleki değerler sisteminin de aktarıldığı üniversite yapısında eğitim kurumlarıdır. Standart bir çalışma disiplininin çok üzerinde bir çaba gerektiren tıp eğitimi, dünyada çeşitli şekillerde uygulanmaktadır. Türkiye'de tıp temel mesleki eğitimi diğer lisans programlarından farklı olarak 6 yıldır. Eğitimi başarıyla bitirenler tıp doktoru unvanıyla tıp fakültesinden pratisyen hekim olarak mezun olurlar.

Uzmanlık alanları: Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı'nda sınavda başarı gösterenler puanlarına göre tercih ettikleri programa yerleşerek uzmanlık eğitimine başlayabilirler. Ana dal uzmanlık eğitimi bittikten sonra isteyen hekimlere yine merkezî sistemle gerçekleştirilen yan dal sınavı da yapılmaktadır.

Çalışma Alanları: Pratisyen hekimler sağlık ocakları, ana -çocuk sağlığı merkezleri, aile hekimlikleri, özel ve resmî hastaneler, klinikler, muayenehaneler, dispanserler, sağlık bakanlığına bağlı idari birimler, iş yeri hekimlikleri, ortak sağlık güvenlik birimleri (OSGB) ve kurum hekimliklerinde çalışma imkânı bulabilirler. Uzmanlık eğitimini tamamlamış olanlar uzman hekim olarak yollarına devam edebilecekleri gibi akademik ekibe katılarak mesleklerini geliştirme ve akademik olarak ilerleme fırsatı bulabilirler. Özellikle preklinik alanlarda uzmanlık eğitimi almış olan hekimler deneysel araştırma laboratuarlarında çalışabilirler.

Hekimlik Meslek Ahlakı

Tıbbi uygulamalardan doğan değer sorunları üzerinde çalışan tıp etiğinin kapsamı çok geniştir. En son Ağustos 2015’de Hekimler ve Tabip Odası Yöneticileri İçin Mevzuat'da Hekimlik Meslek Etiği Kuralları güncellenmiştir.

Hipokrat Yemini: Hipokrat döneminde hekimlik babadan oğla geçen bir sanattı. Hekimlerin toplandıkları loncalara asklepiadlar denirdi. Hekimler bu loncalara kabul edilirken Hipokrat Yemini ederlerdi.,

Hekimlerin Yasal Görev, Yetki ve Sorumlulukları

Hekimler koruyucu, tedavi edici ve rehabilite edici sağlık hizmetlerini sunarlar. Erdemli davranış, tıp mesleğinin temel ilke ve kurallarındandır. Merkezde hasta olmak kaydıyla, hekimin çalışma alanında yer tutan tüm bireylerle ilişkisi yazılı olan veya olmayan yasalarla belirlenmiştir. Birçok kanun, yönetmelik, genelge, mevzuat bu konuda disiplini sağlamak için uygulamaya konulmuştur. Türkiye Cumhuriyeti’nde hekimlerin görev, yetki ve sorumlulukları Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun ile belirlenmiştir.

Hekimlik Mesleğinin Güçlü ve Zayıf Yönleri

Toplumda saygınlığı, yüksektir, işsiz kalma olasılığı yok gibidir, gelişmeye ve araştırmaya açıktır, akademik gelişme şansı vardır. Bilimsel kongreler, toplantılar, dernekler, dergiler, kitaplar mesleği destekler.

Eğitimi uzun ve meşakkatlidir. Uzmanlık sınavları zordur. Hekimler şiddete uğrayabilirler. Özel zamanları sıklıkla ihlal edilebilir. Yasal haklar sürekli değişebilir.