Rekreasyon Terapisi

Bu ünite içerisinde rekreasyon terapisinin kapsamı, rekreasyon terapisinin kullanım alanları, rekreasyon terapisinin çeşitleve rekreasyon terapisinin faydaları özetlenmiştir.

Nüfus artışı ve köyden kente göç nedeniyle şehirlerde nüfus yoğunluğu artmakta, iş imkânları ve yaşam alanları azalmaktadır. Gerek iş yoğunluğu gerekse hızlı yaşam bireyleri ruhsal ve bedensel olarak yormaktadır. Konuyla ilgili yapılmış birçok çalışma sonucu; kalabalık nüfuslu yerleşim merkezlerinde bireylerin boş zamanlarında rekreaktif faaliyette bulunmalarının sağlık yaşam için olumlu kazanımlar sağladığı belirtilmiştir.

Terapötik sözcüğü “Şifa verici, tedavi edici” manasındadır. Terapötik sözcüğü, rekreasyon ile beraber kullanıldığında; “Terapötik Rekreasyon”, bireyin büyümesi ve gelişmesini desteklemek, bazı bedensel, ruhsal veya sosyal sorunlara müdahale etmek ve bunları çözmek için rekreasyon aktivitelerinin özel uygulamaları olarak tanımlanabilmektedir.

Terapatik rekreasyon aktiviteleri ise engelli bireylerde var olan bedensel, ruhsal ve sosyal dezavantajlarının azaltılması, bu şekilde hayatlarını daha bağımsız ve kaliteli devam etmeleri hedeflenmektedir. “Terapötik rekreasyon” ve “rekreasyon terapisi” kavramları çok fazla aynı anlamda kullanılsa da birbiri ile aynı olmayan kavramlardır. Dikkat, güç, temel sosyal beceriler veya duygusal durum gibi işlevsel becerileri dikkate alarak bireyin bu özelliklerini geliştirmek için boş zaman etkinlik katılımını belirten uzmanlar, “rekreasyonel terapi”nin “terapötik rekreasyon”un daha spesifik bir şekli olduğunu belirtmişlerdir.

Rekreatif faaliyetler ile terapi uygulayacak uzmanlara Rekreasyon terapistleri dersek; bu terapistler; zihinsel ve bedensel engeli olan ya da daha geniş bir tanımlamayla, her türlü engeli olan kişilere, bu engeli azaltmak, belirli derecelerde gelişmelerine yardımcı olmak, nihayetinde yaşamlarını olanaklar dahilinde daha bağımsız sürdürmelerini sağlamak amacıyla çeşitli rekreatif faaliyetleri (egzersiz, oyun, istirahat ve eğlence bazlı uygulamaları) yaparlar.

Terapötik rekreasyon uygulamaları engelli bireyler gibi özel konumdaki kişilerin ihtiyaçlarını karşılamada tutarlılık veya devamlılık sağlanmasına destek olarak katkıda bulunmaktadır.

Rekreasyon terapisi hastanelerde uygulanmakta aynı zamanda; kliniklerde, huzur evlerinde, rehabilitasyon merkezlerinde, toplum ruh sağlığı merkezlerinde ve turizm işletmelerinde önemli bir yer kapsamaktadır. Bununla birlikte her insanın normal yaşamında karşılaştığı stres ve depresyonların tedavisinde, rekreasyon terapisinin önemli bir yer tutmaktadır.

Terapötik rekreasyon akademik ve terapötik hizmet alanı içerisinde uygulamalı eğitime sahip olan uzmanlar tarafından uygulanır.

Terapötik rekreasyonun en temel işlevi, kişilerin yaşam kalitesini yükseltmesidir. Terapötik rekreasyon bireylerin bedensel, bilişsel ve ruhsal gelişimlerine pozitif katkı sağlayarak onların özgüvenlerini geliştirmekte, ileride oluşabilecek bilişsel, ruhsal ve bedensel gerilemeleri önlemekte, kişileri sosyalleştirip becerilerini geliştirmekte ve rehabilitasyon süreçlerini hızlandırmaktadır. Bu müdahaleler, bireyleri rehabilite etme amacının yanında, onların boş zamanlarını keyif içerisinde geçirmelerine de katkı sağlamaktadır.

Rekkreasyon terapisi çeşitleri arasında “Aktif terapötik rekreasyon”, tabiatta veya bireyin kullanabileceği geniş alanlarda motor hareketliliğini gerçekleştirdiği başarılı etkinliklerdir. “Pasif terapötik rekreasyon” ise zihinsel becerileri veya daha az hareket gerektiren durumları kapsamaktadır. “Pasif terapötik rekreasyon”a örnek olarak masa oyunları gösterilebilir bunlar daha fazla bireylerin sözel konuşma yeteneklerini geliştiren aktivitelerdir. “Aktif terapötik rekreasyon”a örnek olarak egzersiz ve spor etkinlikleri gösterilebilir. Bu alanlar içerisinde; bibliyoterapi, sinema terapi, bahçecilik, gevşeme egzersizleri, fiziksel aktivite, sosyal beceri egzersizleri, hayvan yardımıyla terapi gibi aktiviteler bulunmaktadır.

Rekreatif aktivitelerin sosyal açıdan önemi ve kapsamı değerlendirildiğinde rekreasyonel faaliyetlerin, kişilerin algıladıkları sosyal değerleri artırdığı, kendilerini ifade etmelerini sağladığı söylenebilir.