Rekreasyon-Animasyon Programları ve Uzmanları

Rekreasyon Kavramı: Rekreasyon; bireylerin boş zamanlarında özgür seçimle, gönüllü olarak, bireysel ya da grup olarak katıldıkları, fiziksel ve ruhsal yenilenmeyi sağlayan, zevk aldıkları, tatmin edici, eğlenceli etkinlikler olarak tanımlanmaktadır. Rekreasyon; boş zamanlarda gerçekleştirilen, para kazanma amacı taşımayan ve gönüllü katılımı gerektiren doyum sağlayıcı etkinliklerdir. Turistik boş zaman, sportif boş zaman, sosyal boş zaman, yaratıcı boş zamanların değerlendirilmesine yöneliktir.

Turizm Kavramı: Turizm işletmelerinde yardımcı hizmet olarak planlanan, organize edilen, yönlendirilen, işletmeye yönelik olarak ve turistlere hissettirilmeden denetlenen, turistlerin gönüllü katılımını gerektiren, doyum sağlayıcı turistik boş zaman değerlendirme hizmetleridir. Diğer bir ifadeyle animasyon; konaklama işletmelerinde gerçekleştirilen hizmet çerçevesinde konukların boş saatlerini mutlu geçirmelerini sağlama, eğlendirme, canlandırma amacıyla yapılan faaliyetlerin tümüne verilen isimdir.

Rekreasyon Programları: Rekreasyon ve animasyon eğitimlerinin verilmesi üzere ülkemizde ön lisans, lisans ve lisansüstü düzeyde rekreasyon, rekreasyon yönetimi programları ve turizm animasyonu programları eğitim öğretim faaliyetlerini sürdürmektedir.

1920’lerde Amerika’daki örnekleri baz alındığında Türkiye’de nispeten daha geç önemi kavranan rekreasyon eğitimi, son yıllarda gözle görünür bir şekilde gelişim göstermiştir ve çalışmalar bu anlamda hız kazanmıştır.

Türkiye’de rekreasyon eğitimi ilk olarak Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokullarında verilmeye başlamıştır.

Rekreasyon eğitiminin turizm alanında verilmeye başlanması ise Turizm Fakültelerinin açılması ile olmuştur.

Turizm Animasyon bölümü ise Turizm Otelcilik Yüksekokulları bünyesinde faaliyete başlamıştır.

Üniversitelerin lisans programlarında yer alan Rekreasyon programlarının çoğunlukla Spor Bilimleri Fakülteleri bünyesi altında olduğu görülmektedir. Bazı fakültelerin fakülteleşme süreçleri devam etmesine karşın yüksekokul olarak eğitim ve öğretime devam etmektedirler (Tablo1)

Turizm fakültelerinde rekreasyon bölümlerinin sayısındaki hızlı artış görülmektedir. 2021 yılı itibarıyla 46 fakülte ve yüksekokul Rekreasyon ve Rekreasyon Yönetimi bölümleriyle eğitim öğretim faaliyetlerini sürdürmektedir (Tablo2)

Turizm animasyon programları 2021 yılı itibarıyla ülkemizde 7 üniversitenin ön lisans programlarında eğitim-öğretim faaliyetlerini sürdürmekte olup, ülkenin çeşitli bölgelerinde turizm animasyon uzmanı yetiştirilmektedir.

Rekreasyon uzmanlarında bulunması gereken bazı yeterlilik ve özellikler:

Rekreatif etkinlikleri toplumun tüm kesimleri için ulaşılabilir olmasını sağlamak için spor ve rekreasyon programları planlamak ve geliştirmek,

Rekreasyon hakkındaki bilginin geniş kitlelere ulaşmasının sağlamak,

Bireylerin ihtiyaçlarının ve sorumluluklarının tespit edilmesi için onlarla iletişime geçmek,

Toplumun rekreasyon gereksinimlerinin benimsemek,

Spor ve rekreasyon programları hakkında araştırma yapmak, program geliştirmek, finansman sağlamak veya finansman sağlayacak önerileri hazırlamak,

Çeşitli spor, rekreasyon ve kültürel programları planlamak ve uygulamak,

Rekreasyon ve spor organizasyonlarını yapmak, mevcut programların etkinliğini değerlendirmek,

Toplumun üyelerinin rekreasyon, spor ve serbest zaman faaliyetlerine erişimlerini sağlamak,

Tüm toplum üyeleri, özellikle gençler ve yaşlılar bazında rekreasyon ile ilgili faaliyetlere rehberlik etmek.

Animasyon uzmanlarında bulunması gereken bazı yeterlilik ve özellikler:

İşletme kaynaklarını, zamanı ve gönüllü hizmetleri en uygun şekilde değerlendirebilmek,

Sempatik, sıcakkanlı, hoşgörülü, sabırlı, kararlı, esnek, güvenilir, orijinal ve çağdaş olmak,

Ruhsal, fiziksel ve psikolojik açıdan sağlıklı olmak ve düzgün bir fiziki yapıya sahip olmak,

İnsanları, işini ve çalıştığı ülkeyi sevmek,

Kuvvetli beşerî ilişkilere sahip olmak,

Etkili iletişim kurma ve üstün bir algılama kapasitesine sahip olmak,

Mesleği ile ilgili pratik ve teorik konularda yeterli düzeyde bilgi ve beceriye sahip olmak,

Pazarlama bilgi ve becerilerine sahip olmak,

Animasyon faaliyetlerine toplu katılımı sağlama, katılımcıları yöneltme ve teşvik etme becerisine sahip olmak, diğer bir ifadeyle birtakım liderlik vasıflarına sahip olmak.