Tıbbi Sosyal Hizmet Ortamlarında Raporlama ve Örnekleri

Giriş

Tıbbi sosyal hizmet uygulaması ayakta ya da yatarak tedavi gören hastaların tıbbi tedaviden etkili bir şekilde yararlanması, sosyal sağlığının korunması ve geliştirilmesi, tedavi sürecinde hastanın ailesi ve çevresiyle ilişkilerinin düzenlenmesi, tedavi sürecini etkileyen psiko-sosyal ve sosyo-ekonomik sorunlarının zamanında çözümlenerek sosyal işlevselliğini yeniden kazanması amacıyla yürütülen sosyal hizmet uygulamasıdır.

Tıbbi Sosyal Hizmet Alanları

Tıbbi Sosyal Hizmet Uygulamaları Türkiye’de temelde 8 başlık altında ele alınabilir:

• Tıp fakültesi hastaneleri
• Eğitim ve araştırma hastaneleri
• Devlet hastaneleri
• İl sağlık müdürlükleri
• Kadın doğum ve çocuk hastaneleri
• Amatem
• Ruh ve sinir hastalıkları hastaneleri
• Özel hastaneler

Sosyal Hizmet Birimlerinin Görev ve Sorumlulukları

Hastanede görev yapan sosyal hizmet uzmanlarının tamamı sosyal hizmet birimine bağlı olarak çalışırlar. Görevlendirme talepleri sosyal hizmet birimine konsültasyon formuyla iletilir.

Tıbbi tedavi sürecinde sosyal hizmete ihtiyaç duyan hastalar, hastanın hekimi tarafından sosyal hizmet birimi konsültasyon formuna uygun olarak birime havale edilir.

Sosyal hizmet uzmanları mesleki görüşme yaptığı her hasta için hasta görüşme formu düzenler ve hastayla ilgili yapılan her görüşme süreci bu forma kaydedilir.

Sosyal hizmet biriminde düzenlenen tüm formlar birimde muhafaza edilir. Gerekli durumlarda hasta dosyasına hasta görüşme formu eklenir. Görüşme neticesinde hasta hekim tarafından havale edilmiş ise hekimine sosyal hizmet birimi konsültasyon formuyla bilgi verilir.

Sosyal hizmet müdahalesi kapsamında, gerektiğinde hastanede, hastanın ikametinde, iş yerinde, okulunda veya sosyal ortamında sosyal inceleme yapılır. Sonrasında incelemeyi yapan sosyal hizmet uzmanı sosyal inceleme raporunu düzenler.

Yapılan sosyal hizmet müdahalesi her bir gün için sosyal hizmet birimi kayıt defterine kaydedilir. Sosyal hizmet biriminin yaptığı çalışmalar her yılın ocak ve temmuz aylarının ilk haftasının sonuna kadar Sağlık Bakanlığına iletilir.

Sosyal Hizmet Uzmanının Görev ve Sorumlulukları

Sosyal hizmet uzmanları Tıbbi Sosyal Hizmet Uygulama Yönergesi'ne bağlı olarak çalışırlar. Bu yönetmelik kapsamında görev ve sorumlulukları şu şekilde sıralanabilir:

Tüm mesleki çalışmalarını ilgili mevzuata uygun olarak yürütür.

Hastaneden hizmet alan ve tıbbi sosyal hizmete ihtiyaç duyan hastalar için sosyal hizmet müdahalesini planlar ve uygular.

Hastalığa ve tedavi sürecine uyumda zorlanan hastaların uyumunu sağlamak için gerekli sosyal hizmet müdahalesinde bulunur.

Tedavi sonrası ikamet adresine gidecek olanağı bulunmayan hastaların yaşadığı yere yere ulaşmaları için gerekli çalışmaları yürütürler.

Afetlerde, gerekli sosyal hizmet müdahalesini planlar ve uygular.

Tıbbi sosyal hizmetle ilgili konularda hastane personeline, hasta ve hasta yakınlarına yönelik eğitimler yapar.

Mesleğiyle ilgili toplantılara katılır, mesleki projeler planlar ve uygular.

Rapor ve kayıtları gizlilik ilkesine uygun olarak tutar.

Çalıştığı birimde yalnız olması hâlinde birim sorumlusunun görevlerini de yerine getirir.

Tıbbi Sosyal Hizmet Alanı Raporlama Belgeleri

Bu raporlama belgeleri şunlardır:

Sosyal Hizmet Birimi Konsültasyon Formu, Hasta Görüşme Formu, Sosyal İnceleme Raporu, Durum Bildirme Raporu, Sosyal Hizmet Birimi Kayıt Defteri

Sosyal Hizmet Birimi Faaliyet Formu, Grup Çalışmalarına Dair Raporlar

Tıbbi Raporlamada Dikkat Edilecek Konular

Sağlık kurumlarında çalışan sosyal hizmet uzmanları müracaatçıların tüm belgelerini gizlilik esasına göre korumak ve saklamakla yükümlüdür.

Tıbbi alanda yapılan sosyal hizmet kaydı kağıt veya elektronik yolla yapılmalı ve kayıtlar; düzenleyiciler, yasama organı, yasalar ve kurumsal gereksinimlere uygun olarak hazırlanmalı, güvence altına alınmalı ve açıklanmalıdır.

Tıbbi alanında bir müracaatçı dosyasında şu bilgiler yer almalıdır:

Müracaatçının kimlik bilgileri, tarama sonuçları, ilk ve daha sonraki biyopsikososyal-ruhsal değerlendirmeler, müracaatçı bakım planı, müracaatçı adına diğer uygulayıcılara, kuruluşlara veya kaynaklara yapılan başvurular, mesleki müdahale kapsamında kurulan tüm iletişimin tarihi, saati ve açıklamaları, ölçülebilir hizmet çıktıları, ihtiyaç kapsamında alınan süpervizyon ve konsültasyon hizmetleri, hizmetlerin devri veya feshi, istendiğinde müracaatçıdan bilgi almak ve vermek için yazılı izin, gizlilik, gizlilik hakkı ve sorumluluklara uygunluğun belgelenmesi, tüm hizmet harcamalarının resmî dökümleri.

Müracaatçıyla yapılan görüşmede müracaatçının bulaşıcı bir hastalığa sahip olduğu öğrenildiğinde müracaatçıya da bilgi verilerek mutlaka bildirim yapılmalıdır. Müracaatçılara ait bilgiler müşterinin bilgilendirilmiş onayı veya mahkeme kararı olmadan asla paylaşılmamalıdır. Müracaatçılarla çalışırken güncel teknolojik imkânlar her zaman müracaatçının gizliliğini sağlayacak bir şekilde kullanılmalıdır. Müracaatçılara ait bilgiler ne özel ne de kurumsal hiçbir sosyal medya hesabında paylaşılmamalıdır. Sosyal hizmet uzmanları elektronik kayıt hakkında bilgi sahibi olmalıdır. Sosyal hizmet uzmanı başka bir ilden gelen ancak kalacak yeri olmayan hasta ve hasta yakınları için geçici barınma imkânı sağlama adına gerekli çalışmaları ve yazışmaları yapar.

Müracaatçılara ait belgeler kişiye özel olarak tüm belgelerin yer aldığı tek bir dosyada tutulmalıdır. Sosyal hizmet uzmanı yaptığı tüm çalışmalarda, yaptığı yazışmalar ve yazdığı raporlarda mesleğin etik ilke ve değerlerine bağlı kalarak, mesleki jargondan uzak, kırıcı ve aşağılayıcı ögeler içermeyen nesnel ve yalın bir dil kullanmalıdır. Sosyal hizmet uzmanı adli vakalarla çalışırken tüm ilgili mevzuata hakim olmalı gereken bilgi ve beceriyle donanmış olmalıdır. Sosyal hizmet uzmanı bulaşıcı hastalığa sahip olan veya dışarıdan gelen enfeksiyonların zarar verebileceği hastalarla yapılan mesleki çalışmalarda koruyucu tedbirler alması gereklidir.