TV Stüdyolarının Yapısı ve Temel Unsurları
Televizyon programları stüdyo ile birlikte çekimin ekrana yansıdığı rejide sürmektedir. Stüdyolar için kısaca televizyon programlarının çekildiği mekânlar olarak bahsedilmekte; detaylı tanımlanacak olurlarsa, dışarıdan gelebilecek etkilere kapalı, kendine özgü ses ve ışık sistemi olan yapay alanlardır. En önemli mekân özelliklerinden biri büyüklükleridir. Çekimler için bu elzemdir. Bazı çekimler daha küçük alanlarda gerçekleştirilebilir. Stüdyo kapıları yüksek ve geniştir. Böylelikle ekipmanlar rahatlıkla hareket ettirilebilmektedir. İçeride tavana sabitlenmiş duran stüdyo ışıkları dikkat çekmektedir. Stüdyo ışıklarının konumu özel ayarlanmaktadır. Pencere yoktur ve jimmy jib kameralar ile görkemli görüntüler elde edilmektedir. Işıklandırma sistemleri de özeldir. Güneş ışığına stüdyoda çalışırken gerek duyulmamaktadır. Stüdyoların ışık gibi ses sistemleri de özeldir. Dış çekime göre tek negatif özellikleri çekim alan sınırlılığıdır.
Stüdyolarda dekor ile beraber uygun atmosfer, dekorların uyumlu birlikteliği ve cihazların rahat çalışması sağlanmaktadır. Teknik olarak da cihazların hareket kolaylığı dekorun doğru kurulumu ile ilgilidir.
Planda yönetmen, dekoratör, stüdyo ve ses şefi ile birlikte kamera ve ışık şefi gibi görevliler yer almaktadır.
Kamera, mikrofon ve ışık kaynakları olmakla birlikte stüdyo tavanında “teleskop” adı altında ışıkları tavana iliştiren bir sistemsel malzeme bulunmaktadır.
Stüdyodaki kameraların temel görevi görüntü almaktır ve ses almadan sorumlu cihaz da mikrofonlardır.
Stüdyodaki çekimler rejiler aracılığıyla yönetilmekte ve rejiler de resim rejisi, ses rejisi, ışık rejisi ve kamera rejisidir. Ayrıca stüdyolarda ana kumanda odası da bulunmaktadır. Programların tüm yönetim, ayarlama ve gerekli düzenlemeler içi rejilerin (kontrol odası) kullanıldığı bilinmektedir.
Stüdyo kameraları, ENG/EFP kameralar, küçük formatlı kayıt cihazları şeklinde ayrılırlar.
Stüdyo kameraları ağır ve yüksek kaliteli cihazladır ve buna paralel yüksek kaliteli görüntü üretirler. Özel kamera destek sistemleri vardır. Genelde kullanıldıkları alanlar; haberler, açık oturumlar, eğitimler ve günlük dramalar olmakla birlikte daha farklı alanlarda da kullanılırlar.
Televizyon kameraları sadece kamera zinciri ile çalıştığından diğer cihazlardan ayrılmaktadır. Kaliteli görüntü üretimi ile birlikte kontrol edilebilmeleri ve üretim sonrası işlemlerde de kullanılmaları işlevselliklerini ortaya koymaktadır.
Film kameraları ile televizyon kameraları arasındaki en temel farklardan biri; televizyon kamerasında ışığın yarattığı görüntünün elektriğe dönüşmesidir. Televizyon görüntüsü elektronik yöntem ile elektrik işareti haline gelmektedir.
Televizyon kameralarının başlıca bölümleri şunlardır; mikrofon, güneşlik, diyafram açıklığı, netlik ayar çemberi, manuel zoom kontrol, diyafram ayar çemberi, beyaz siyah ayar düğmesi, video kazancı, renk düzeltme filtresi, bakaç, ses bağlantısı, arka kısım(VTR vs. bağlantılarının olduğu yer), göz lastiği, akü çıkarma pimi, mikrofon girişi, bakaç kontrol, zoom motor düğmesi ve otomatik diyafram seçicidir.
Doğal aydınlatmada gölge yaratan ve gölge silen elemanlar olmakla birlikte suni ışıklandırmalı stüdyolarda sert ışık ve yumuşak ışık kullanılmaktadır. Sert ışık geniş stüdyoda kullanılır ve gölge düşürür. Yumuşak (dolgu) ışık ise gölge düşürmez.
Haber spikerleri ve yorumcular için kullanıldığından en çok kullanılan aydınlatma kategorisindedir. Aydınger, dağıtıcı, karartıcı (dimmer) malzemeleri ile kullanılır.
Aydınlatmanın en temel amacı kaliteli görüntü üretmektir. Ayrıca doğru aydınlatma ile stüdyo eksiklerinin rahatlıkla önüne geçilebilmektedir.
Zettl da aydınlatma işlevlerini sıralarken kamera için gerekli ışığı sağlamak, uygun atmosfer yaratmak, biçim boyut ortaya çıkartmak ve gerçek ile gerçek dışını göstermekten bahsetmektedir.
Işık gerekliliğin teknik nedenlerine bakıldığında defoları önlemek ve doğru ton aralığını oluşturmak vb. yer almaktadır.
Televizyon stüdyolarında teknik ekip yönetmen, ses teknisyeni, ışık yönetmeni, sahne tasarımcısı, stüdyo şefi, kameraman ve kayıt teknisyeninden oluşur.