Özel Yetenekli Çocukların Eğitimi
Özel Yetenekli Birey Olmak
Özel yetenekli bireyler hızlı ve kolay öğrenme, öğrendiklerini hatırlamalarına yardımcı olacak kuvvetli hafıza, ilgi duyduğu alanlara yönelik yoğun merak ve öğrenme isteği, gelişmiş kelime dağarcığı, bilgiyi başka alanlara transfer etme becerisi, analitik düşünme, mantıksal düşünme, problem çözme, güçlü ve gelişmiş bir mizah anlayışı, akranlarının yanı sıra yetişkinlerle de diyalog kurabilmelerini sağlayan iyi bir iletişim becerisi, yüksek düzeyde adalet ve dürüstlük anlayışı, mükemmelliyetçilik, dünyada, çevresinde ve kendi iç dünyasında olup bitenlere karşı aşırı duyarlılık, ve liderlik özelliklerine sahiptirler.
Özel Yetenekli Bir Bireyin Öğretmeni Olmak
Özel yetenekli bir öğrencisi olan öğretmenin sahip olması gereken özellikleri üç ana başlık altında toplayabiliriz.
Bilişsel Özellikler: Özel yetenekli bir öğrencisi olan öğretmen eğitim verdiği alanda derin bir akademik bilginin yanı sıra akademik ve akademik olmayan geniş bir ilgi alanına ve bilgi dağarcığına sahip olmalıdır.
Öğretim Stratejileri/ Yaklaşımları: Özel yetenekli bir öğrencisi olan öğretmen öğrencisinin yeteneklerini destekleyebilmeli ve onu geliştirebilmeli ve öğrenci merkezli bir öğrenme ortamı oluşturmalıdır. Öğretmenin, öğrencilerinin bağımsız çalışma yapmasını desteklemesi öğrencilerine yarar sağlayacaktır. Müfredatı farklılaştırabilmeli, bir diğer deyişle içerik, süreç ve öğrenme ortamı bakımından zorlaştırabilmeli, zenginleştirebilmeli, detaylandırabilmeli, hızlandırabilmeli ve esnetebilmelidir. Öğretmen öğrenme sürecinde açık uçlu sorulardan faydalanmalı, farklı öğrenme ortamlarında farklı etkinlikler ve farklı materyaller kullanabilmeli, öğrencinin soru sormaktan çekinmeyeceği bir öğrenme ortamı oluşturmalı ve anlattıklarını mutlaka gerçek hayatla ilişkilendirerek anlatmalıdır.
Bireysel/ Sosyal Özellikler: Özel yetenekli bir öğrencisi olan öğretmen yüksek bir mizah anlayışına sahip olmalı, algılarını açık tutmalı, yeni bilgiler edinmeye istekli ve sabırlı olmalıdır. Tüm bunların yanı sıra verdiği sözü kesinlikle yerine getirmelidir.
Neler Yapılabilir? : Özel yetenekli öğrencisi olan bir öğretmen gerektiğinde verilen ödevlerin zorluk derecesini öğrencisine göre ayarlamalı, öğrencisine araştırma, problem çözme ve proje ağırlıklı ödevler vermelidir. Öğretmen, sınıf içerisinde özel yetenekli öğrencisinin liderlik özelliklerini kullanabileceği ortam ve durumlar oluşturmalıdır. Öğrencisinin yaratıcı fikirlerini görmezden gelmemeli, onu azarlamamalı ya da bastırmaya çalışmamalıdır. Öğrencisinin geliştirdiği ürünlere doğru ve uygun dönütler vermeli, ona hak etmediği bir övgü ya da yergide bulunmaktan uzak durmalıdır.
Özel Yetenekli Bir Bireyin Ailesi Olmak
Özel yetenekli bir bireyin ailesi güçlü gözlem yeteneğine sahip, bilinçli, sabırlı ve çocuğu ile kaliteli zaman geçiren bir ebeveyn olduğunda çocuğunun gelişimine olumlu katkıları azımsanmayacak kadar büyük olacaktır.
Neler Yapılabilir? : Aileler çocuklarına dair gerçekçi olmayan beklentilere girmemeli, onları abartılı, yersiz ve sürekli olarak övmemelidirler. Çocuklarının eş zamanlı gelişim göstermeleri için onlarla belli etkinlikler düzenlemeli ve kaliteli vakit geçirmelidir.
Özel Yetenekli Bir Bireyin Akranı/Arkadaşı Olmak
Özel yetenekli bireylerin sahip oldukları aşırı duyarlılık, liderlik ve ilgi duydukları alana yönelik coşkuları onların bazen arkadaş ortamlarında geri planda kalmasına sebep olabilir.
Neler Yapılabilir? : Özel yetenekli çocukları ilgi alanlarına yönelik aktivitelere dahil etmek ve onların farklı yaş grupları ile farklı öğrenme ortamlarında bulunmasını sağlamak, bu bireylerin eş zamanlı gelişim göstermesine katkıda bulunabilir.