Sel, Su Taşkını, Heyelan ve Maden Göçüğünde Olay Yönetimi
Sel Nedir? Çok farklı şekillerde tanımlanmakla beraber sel; çeşitli nedenlerle oluşan büyük su kütlelerinin, akarsu yataklarında, vadi yamaç ve tabanlarında, çukur alanlarda ve kıyılarda kontrolsüz bir biçimde akması ve yayılması olayıdır.
Taşkın? Taşkın; akarsularla ilişkili bir sel olup, akarsuyun aşırı yağış, ani kar ve buz erimeleri gibi daha birçok nedene bağlı olarak yatağından taşarak çevresindeki düz ve çukur alanlara yayılması, canlı-cansız ve kültürel çevreye zarar vermesi olarak tanımlanabilir.
Sel ve taşkına Sebep Olan Etkenler: Sel oluşumunda etkili olan temel faktörler; klimatolojik, meteorolojik, jeolojik, jeomorfolojik (yapı ve yeryüzü şekilleri) özellikler, toprak özellikleri, bitki örtüsü ve insandır.
Klimatolojik, Meteorolojik Etkiler: Sıcaklıkta meydana gelen ani yükselmeler, özellikle ilkbahar döneminde, bir yandan buharlaşmanın artmasına, biryandan da kar ve buz erimelerine sebep olur.
Jeolojik ve Jeomorfolojik Etkiler: Toprağın bünyesi ve yapısına bağlı olan sızdırma kapasitesi de sel olayı bakımından büyük önem taşır.
Bitki Örtüsü: Bitki gövdeleri ise yüzeysel akışın hızını azaltır. Dolayısıyla sızma oranı artmakta ve sel riski azalmaktadır.
İnsan Etkisi: İnsanların çeşitli faaliyetleri için sele hassas alanları tercih etmeleri, selin afete dönüşmesi yönünde etkili olmaktadır.
Ülkemizde Trakya Bölgesi'nde Yaşanan Su Baskınları: Balkanlardan doğup Türkiye’den denize dökülen Meriç Nehri, Balkan ülkeleri ile aramızda sınır aşan su durumundadır.
Sel ve Su Taşkınında Olay Yönetimi
Sel ve su taşkınları, Türkiye Afet Müdahale Planı’nda, çoğunlukla 1. seviye ve bazı büyük sel olaylarında 2. seviye afet olarak kabul edilmektedir.
Haberleşme hizmet grubu: Selden sonra afet bölgesinde zarar gören ve kesintiye uğramış haberleşme sistemlerinin normale döndürülmesinden sorumludur.
Ulaşım Alt Yapı Hizmet Grubu: Selden zarar gören köprü ve yolların yeniden yapılmasına yönelik çalışmaları yürütür.
Güvenlik ve Trafik Hizmet Grubu: Sel sonrası ulaşım altyapı hizmet grubundan aldığı bilgiler doğrultusunda tehlikeli yollara araç sokulmaması için tedbir alır.
Arama ve Kurtarma Hizmet Grubu: Sel nedeniyle yıkılan binaların enkazında kalan sağ ve ölü vatandaşların enkazdan çıkarılmasından sorumludur.
Nakliye Hizmet Grubu: Selden sonra personel, afetzede ve kaynakların nakliye hizmetlerine yönelik araç temininden ve bunların koordinasyonundan sorumludur.
Sağlık Hizmet Grubu: Sel sonrası enkaz altından veya sudan yaralı olarak çıkartılan afetzedelere olay yerindeki ilk müdahale, halk sağlığı ve tıbbi bakım ihtiyaçlarının karşılanması.
Maden Ocaklarının Genel Özellikleri
Maden ocakları, cevherin büyüklüğü, cevher kütlesinin derinliği ve derinlikteki yayılım geometrisi, ham cevherin çıkarılma tekniği, çevresel etkiler ve ekonomik işletme esaslarına göre açık işletme, yarı açık işletme veya yer altı işletmesi olarak 3 şekilde işletilir.
Maden Ocaklarında İş Güvenliği Mevzuatı
Maden ve Taş Ocakları İşletmelerinde ve Tünel Yapımında ve Olay Yönetiminde Alınacak İşçi Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerine İlişkin 1475 Nolu Tüzükte belirtildiğine göre
Madenlerde Olay Yönetimi
Yer altı maden ocağı işletmelerinde meydana gelen maden kazalarında arama kurtarma görevi; Türkiye Taşkömürü Kurumu Arama ve Kurtarma ekiplerince yapılır.