Özrü Olan Çocuklar
Giriş
Özel durumu olan ve farklı gelişim gösteren çocukların eğitim şekli "Özel Eğitim", “Özel Gereksinimleri Olan Çocukların Eğitimi" olarak isimlendirilmektedir.
Sosyal hizmet uzmanlarının özel eğitim ve/veya ilgili hizmetler ile bağlantılı düzenlemeler hakkında bilgi sahibi olması beklenmektedir.
Engelli Bireyleri Tanımlayan Temel Kavramlar
“Özürlü” kavramı özürlülük olgusunu nesnelleştirirken “engellilik” kavramı bireyin yetersizlik nedeniyle kendinden beklenen rolleri yerine getirememe durumudur.
Türk Millî Eğitimi Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği (2018)’nde özel eğitim ve özel eğitim ihtiyacı olan birey tanımlamaları yapılmıştır.
Engelli Olma Nedenleri
Engellilik, birtakım ihmaller, tecrübesizlikler, bilgi eksikliği ve elde olmayan nedenlerden dolayı oluşmaktadır. En çok kullanılan sınıflama doğum öncesi, doğum anı ve doğum sonrası oluşmalarına göre yapılan sınıflamadır.
Özel Eğitim İhtiyacı Olan Bireylerin Sınıflandırılması
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), Duygu Davranış Bozukluğu, Yaygın Gelişimsel Bozukluk-Otizm, Dil ve Konuşma Sorunları, Görme Yetersizliği, İşitme Yetersizliği, Bedensel Engelliler, Zihinsel Yetersizlik, Öğrenme Güçlüğü ve Süreğen Hastalıklar şeklinde sınıflandırılmaktadır.
Özel Eğitime İhtiyacı Olan Engelli Bireyler İçin Sağlanan Eğitim Hizmetleri
Ülkemizde özel eğitim hizmetleri illerde ve bazı ilçelerde bulunan Millî Eğitim Bakanlığı’na bağlı Rehberlik ve Araştırma Merkezleri (RAM) tarafından yürütülmektedir.
Erken Çocuklukta Özel Eğitim Hizmetleri
Bu eğitimin, normal gelişim gösteren çocukların devam ettikleri okul öncesi kurumlarda yapılması gereği vurgulanmaktadır.
Eğitim Kurum merkezli, Ev merkezli, Kurum ve Ev merkezli olmak üzere verilmektedir.
Okul Çağında Özel Eğitim Hizmetleri
Okul çağındaki engelli çocukların eğitimi (1) kaynaştırma uygulamaları, (2) özel eğitim sınıf uygulamaları, (3) özel eğitim okulları olarak verilmektedir.
Eğitim Hizmetlerinden Yararlanamayan Engelli Bireyler
Evde, hastanede veya bakımevlerinde hizmet verilmektedir.
Engelli Çocuklara Yönelik Özel Eğitimde Eğitim Ortamları
Eğitim ortamları normal sınıflardan yatılı özel eğitim kurumlarına doğru sıralanmaktadır.
Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP)
Özel Eğitim Hizmetlerinden Yararlanması Uygun Görülen” özel gereksinimli öğrenciler için “ekip” tarafından hazırlanan programdır.
Kaynaştırma/Bütünleştirme Eğitimi
Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin her tür ve kademede diğer bireylerle karşılıklı etkileşim içinde bulunmalarını ve eğitim amaçlarını en üst düzeyde gerçekleştirmelerini sağlamaktır.
Engelli Çocukların Eğitiminde Sosyal Hizmet Uzmanının Rolü ve Sorumlulukları
Okulda çalışan sosyal hizmet uzmanının, işlevsel davranış değerlendirmesi ve pozitif davranışsal müdahaleler ile desteklere önem vermesi ve etkin bir sosyal gelişim çalışmasını gerçekleştirmesi beklenir.
İşlevsel Davranış Değerlendirmesi Ve Pozitif Davranışsal Müdahaleler Ve Destekler
Bir öğrencinin sergilediği problem davranışın neden ortaya çıktığını anlamak için yürütülen sistematik bilgi toplama sürecidir.
Sosyal Gelişim Çalışması
Çocuğun davranışlarının kapsamlı olarak değerlendirilmesidir.