Baskı Tasarımında Ürün Geliştirme

Günümüz giyim endüstrisinde baskının önemi çok yüksektir. İnsanların beğenisini ortaya çıkaran her türlü kumaşa farklı desenler basılabilmektedir. Baskı uygulamaları, kumaşın kullanım alanına ve müşteri isteğine göre şekillenir.

Tasarımda Baskı Tarihi

Çin’de MÖ 3000 yıllarında tahta kullanılarak el ile basılan en eski kumaş baskısından, günümüze birçok kumaş baskı sistemleri geliştirilmiştir. Tüm bu gelişmelerde, daha kaliteli, daha hızlı ve daha fazla baskı çeşitliliği oluşturmak amaçlanmıştır. Günümüzde kullanılan tekstil baskı teknikleri; şablon baskı, rulo baskı, rotasyon baskı, transfer baskı, gravür baskı, dijital baskı olarak sınıflandırılır.

Baskınının Tasarıma Etkisi

Endüstri devrimiyle birlikte başlayıp, dijital çağla birlikte daha da artan bir hızla, eski stil baskı sistemlerinin yerini daha gelişmiş daha teknolojik baskı sistemleri almıştır. Bu durum tekstil tasarımcılarını da etkilemiş, tasarım ve uygulama arasında problem yaşamayacağı, daha yaratıcı, daha disiplinlerarası, daha geçmişle, günüyle ve gelecek dijital çağa ait kavramlarla bağlar kurabilen tasarımlar gerçekleştirmektedirler. Renk Baskı süreçlerinde amaç canlı, istenilen özellikteki renkleri basabilmektir.

Kumaş renklendirilmesinde boyarmadde, boya ve pigment kullanılır.

Haslık/Işık Haslığı Haslık, tekstil materyallerinin dış etkilere karşı göstermiş olduğu direnç olarak tanımlanır. Haslığın yüksek olması için kumaş üzerindeki renklendirici maddelerin tekstil materyaline iyi tutunması veya kimyasal bir bağ ile bağlanması gerekir. Haslık kontrollerinin değerlendirilmesinde mavi ve gri skalalar kullanılmaktadır.

Mavi skala ışık haslıklarının değerlendirilmesinde kullanılmaktadır. Işık haslığı dışındaki tüm testler gri skalaya göre değerlendirilir.. Tüm haslık test ölçüm ve değerlendirmelerinde, kullanıcı memnuniyeti ve ürün kalitesi için sonuçların yüksek olması beklenir.

Baskı Bileşenleri

Geleneksel tekstil baskı yöntemlerinde basılacak bir ürün için proses; baskı öncesi, baskı ve baskı öncesi işlem basamaklarından oluşur. Dijital tekstil baskı süreçlerinde ise ana fark, desene ait şablon (kalıp)hazırlanmadan, desenin doğrudan kumaş üzerine basılmasıdır.

Desen Hazırlama tasarımın çizilme sürecidir.

Desen çizimlerinde; desenin nerede, hangi amaçla kullanılacağı, hangi bakış açısında görüleceği (yatay-dikey) bakılacağı yön gibi özellikler dikkate alınmalıdır.

Raportlama Desen motiflerinin, kumaş üzerinde enine ve boyuna eşit aralıklarla tekrar edilerek yerleştirilmesine denir.

Renklendirme Desenin renklendirilmesinde, tasarımcı, renklerin psikolojik etkilerini çok iyi bilip, tasarımın kullanılacağı alana uygun ve baskıda basabileceği renkleri tercih etmelidir.

Varyant Hazırlama Daha önceden tasarımı, renk ayırımı yapılmış ve basılmış bir desenin farklı renklerde basılması işlemidir.

Baskı Patı Hazırlama baskıda kullanılan boyarmaddelerin, deseni uygun bir şekilde kumaşa aktarılmasını sağlayan kıvamlı çözeltinin hazırlanma aşamasıdır.

Baskı İşlemi Renklendirilmesi ve renk ayrımı yapılan tasarıma ait desenin, baskıya girmeden önce numune (prova) baskısı alınır. Onay alındıktan sonra, kumaşa uygun geleneksel veya dijital baskı sistemlerinden biri ile baskı gerçekleştirilir.

Baskının Fiksajı Baskı sonrası, kumaş üzerindeki baskının daha kalıcı olmasını sağlamak ve yıkamayla rengin akmasını önlemek amacı ile baskı sonrası yapılması zorunlu işlemdir.

Baskının Yıkanması Basılan ve fikse edilen mamullerin üzerinde bulunan kimyasal maddeleri uzaklaştırmak, dış etkenlere karşı ( yıkama, sürtme, ışık v.b. ) dayanıklılığını artırmak için uygulanır.

Baskı Teknikleri

Serigrafi Baskı

Geçmişte ve günümüzde en popüler tekstil baskı tekniği olup, yüksek baskı hacimlerinde basitlik ve hızın yanı sıra toplam maliyet ve verimlilik açısından avantajları olan baskıdır.

Düz Şablon Baskı

Basılacak desenlerin açıkta bırakıldığı, diğer kısımların boya geçirmeyen lak/emülsiyon ile kapatıldığı düz eleklerin kullanıldığı, çok kaliteli materyal baskılarında ve ürün haline gelmiş yüzey baskılarında kullanılan serigrafi sistemidir.

Silindirik Şablonlu Rotasyon Baskı

Nikelden yapılmış, silindir şeklinde kalıpların, elek baskı mantığında, basacak kısımlarda gözeneklerin açık, basılmayacak alanda lak/emülsiyon ile gözeneklerin kapalı olduğu, uzun metraj tüm kumaş türlerinin baskılarındaki en avantajlı, baskı hızı yüksek baskı sistemidir.

Rulo Baskı

Bakır kaplı çelik silindir üzerinde basılacak desenin, oyularak oluşturulduğu, üretim hızı yüksek, çok hassas olan baskı kontürlerini basabilen, küçük motifli desenlerin basılmasında tercih edilen, yüksek performanslı baskı sistemidir.

Dijital Baskı

Dijital tabanlı bir görüntünün, arada herhangi bir aktarıcı işlem olmadan(şablon, fotoğraf, film gb), doğrudan malzeme üzerine aktarılması işlemidir. Süblime Baskı

Süblimasyon Baskı, çok renkli baskı, fotoğrafik görüntüler ve kişiselleştirilmiş baskı olanakları sunan, süblimasyon boyalarının özel olarak tasarlanmış inkjet yazıcı ile basılmasından sonra ısıtılmış bir nesneye veya kumaşa aktarılan yöntemdir.

Dijital İnk-Jet Baskı

Basılacak motifin direkt kumaş üzerine aktarıldığı, sürekli kullanılan veya farklı talep edilen baskıların uygulanmasında çok tercih edilen sistemdir.

3D (Üç Boyutlu Baskı) Baskı

Karmaşık tasarımlar ve moda ve giyim ile yüksek düzeyde ayrıntılı elde etme olanağı veren, kolayca müşterinin ihtiyaçlarını karşılayabilecek, maliyet etkinliği yüksek, zaman, kaynak ve enerji tasarrufu, önemli ölçüde daha az malzeme atığı oluşturan son teknolojik baskı türüdür.