Moda Tasarımı Kavramları
Moda
Moda farklı dallar tarafından incelenen ve birçok sektörü etkileyen kapsamlı bir olgudur. Üründen ziyade, ürünün yaratığı düşünce ve sosyal katma değerle ilgilidir.
Moda Tasarımı ve Giysi İlişkisi
Giysi; tarihin başından itibaren insanın kendisini çevre faktöründen korunmak, güvende hissetmek, utanma ihtiyacını gidermek için kullandığı ürünlerdir. Giyim ise bu üretilen ürünlerin, kullanım biçim ve kültürü olarak tanımlanabilmektedir. Giyimin aksine moda ihtiyaçtan kaynaklı değildir.
Moda tasarımı: Günün gelişen estetik beğeni ve popüler konularına uygun olarak, hedef kitle ihtiyaçlarına yönelik giysi modelleri tasarlama ve üretimini kapsayan, endüstriyel bir tasarım alanı olarak tanımlanır.
Giysi Tasarımı ve Yan Alanlar
Tekstil tasarımı: Lif ’ten son ürün kumaşa kadar, üretilme teknik bilgilerini içeren ayrı bir tasarım dalı olarak ele alınmaktadır.
Aksesuar tasarımı: Giysi ile birlikte kullanılan, tamamlayıcı ürünlerin tasarlanma süreçlerinin tümünü kapsayan daldır
Saç ve Makyaj tasarımı: İ nsan görünümünün; saç, makyaj vb.uygulamalarla değiştirilmesidir.
Moda Tasarımında Kullanılan Tasarım Öge ve İlkeleri
Tasarım Ögeleri: Siluet, Çizgi, Renk, Doku, Form, Biçim
Tasarım İlkeleri: Uyum, Denge, Ritim, Vurgu
Moda Tasarımcısı, Görevleri ve İşbirlikçileri
Moda Tasarımcısı (Fashion Designer): Giyim tasarımı süreçlerinin her alanında bilgi ve beceri sahibi olan; hedef kitle ihtiyaçları doğrultusunda, yenilikçi fikirler ve çözümler üreterek, özgün model tasarımları yapan ve tasarım sürecinin tamamını organize eden kişidir.
Stilist (Garment -Model Designer): Günün çizgilerine ve modaya uygun olarak model, renk, kumaş ve tamamlayıcı aksesuarları işletmesinin amacına göre saptayan, artistik ve teknik çizimler doğrultusunda giysi model tasarımlarını gerçekleştiren kişidir.
Modelist (Pattern Designer- Drafter): Belirlenen modelin konstrüksiyonunu sağlayacak kararları alarak; giysinin kalıbını gerçekleştiren, ilk deneme üretimini (prototipini) hazırlayan kişidir.
Stil Düzenleyicisi (Stylist): Üretilmiş giysi ürünlerini; renk, vücut tipi, model, kullanım ve ifade özelliği bilgilerine göre kombinleyen kişidir.
Kesim Şefi (Pattern Cutter/Cutter): Hazırlanmış kalıpların toplu kesiminin; planlanma ve uygulanmasını gerçekleştiren kişidir.
Üretim Şefi (Production Manager): Üretim teknikleri bilgisi doğrultusunda makine, araç ve kişileri; en hızlı, ucuz ve doğru şekilde planlayan kişidir.
Koleksiyon Geliştirme Süreci ve Kavramları
Koleksiyon; tasarımcının hedef kitlesi için bir sezona yönelik, ortak bir temadan hareketle, tasarım ögelerini ve hayal gücünü birleştirerek tasarladığı bütünlük taşıyan giysi gruplarıdır.
Sezon; giysi ürününün tüketici ihtiyaçları ve mevsim özellikleri doğrultusunda üretiminin planlandığı zaman aralıklarıdır .
Hedef kitle; marka ve/veya tasarımcının ürün tasarlamak için belirlediği; benzer özellik, yaşam biçimlerine sahip, ortak istekleri bulunan müşteri kitleleridir.
Tema; bir tasarım ya da koleksiyonun ana ve öncelikli fikri; tasarımın ardındaki çıkış noktası ve düşüncesidir.
Tasarımcı önceki deneyimleri, edindiği bilgiler ve belirlediği malzemeler doğrultusunda, model tasarım sürecine başlar. Model belirleme sürecinde temel maliyet hesaplamaları da gerçekleştirilir.
Hazırlanan çizim ve toplanan bilgiler yönetici ve üreticilere sunulur. Onaylanan model çizimleri, üretimin denemesi olan prototipleme aşamasına geçer. Tüm kontroller sonucunda incelenen modeller toplu üretimin uygulanabilmesi için; diğer departmanlara sevk edilir.
Moda Tasarımında Başarılı Tasarım ve Uyum Özellikler
Fiziksel uyum; giyim ürününün hedef kitle vücut ölçülerine, belirlenen stil özellikleri doğrultusunda uygunluğudur.
Estetik uyum; hedef kitlenin, stil ve hayat görüşü beklentilerini karşılama düzeyi olarak tanımlanabilir.
Ekonomik uyum; giysinin ücret olarak hem üreticisinin ödeyeceği maliyete hem de tüketicinin alım gücüne uygunluğunu ifade eder.
Kullanım uyumu; giysi ürünün kullanım şekline uyumunu temsil eder. Ürün kullanım alan ve yerine göre tüketicilerin beklentilerini karşılayabilmelidir.
Moda Tasarımı Sunum Teknikleri
Ürün tasarımına yönelik: Moda tasarımında belirlenen özelliklerinin aktarılması için hikâye, renk panoları veya mood boardlar oluşturulur. Tasarımcılar farklı çizim teknikleri gerçekleştirmektedir. Bunlar; tasarımcının yaratıcı yönünü göstermek, beğeni toplamak için hazırladığı artistik çizimler ve modellerin üretim aşamalarında doğru bilgi aktarılmasını sağlayacak; ölçülü, dikim detaylarını içeren teknik çizimlerdir. Alıcı kuruluşlara ve firma içerisindeki sunumlar için tekli veya çoklu ürünlerin; özellik ve süreçleri aktaran kurumsal, artistik, teknik veya koleksiyon paftaları hazırlanır. Ayrıca yazılı, görsel ve/veya çoklumedya kullanılarak sunu, afiş vb. reklam uygulamaları da gerçekleştirilir.
Ürün tanıtımına yönelik: Tekli veya çoklu ürün ve özelliklerinin paylaşıldığı ve katılımcılara bir deneyim yaşatan veya yazılı, görsel ve/veya çoklumedya kullanımı ile reklam uygulamaları hazırlanır.
Kişisel tanıtıma yönelik: Kişi veya kurumların kendi bilgi, beceri, tasarım süreçleri ve başarılarını sunmak için portfolyolar kullanılır.
Moda Tasarımında Artistik Çizim
Artistik çizim; Giysilerin doğru sunulmasından ziyade bir tasarım fikrini müşterilere iletmede kullanılan; iki ya da üç boyutlu seçeneklere sahip ve gerçekci olma zorunluluğu bulunmayan estetik çizimlerdir.
İnsan vücudunu doğru yansıtmak, moda çizimlerinde hayati önem taşımaktadır. Artistik çizimde figürler abartılarak çizilir ve normal insan figürü, tasarımcının tercihine göre farklılaştırılır.
Siluete giysi giydirirken dikkat edilmesi gereken bazı kurallar bulunmaktadır.
- Siluet denge hattı doğru belirlenmelidir.
- Siluet, çizilecek giysi ile uyumlu pozda olmalıdır.
Giydirme işleminde model özellikleri; ölçü hatları, figür duruşu ve vücut kavislerine uyumlu çizilmelidir.
- Giysi, kapama özelliklerine dikkat edilerek çizilmelidir.
- Kup, pens detayları ve kırışıklıklar abartılmamalıdır.
- Giysilerin vücuda oturuş özellikleri dikkate alınmalıdır.
- Model uygulamalarında hareket çizgileri doğru çizilmelidir.
- Figürün duruşuna göre giysi uçları vücut formunu belli edecek şekilde çizilmelidir.