Mesleki Bulaşıcı Hastalıklar

Meslek Hastalıkları Listesinde hastalıklar beş bölümde toplanmış olup;

A Grubu: Kimyasal Maddelerle olan meslek hastalıkları;

B Grubu: Mesleki Cilt hastalıkları;

C Grubu: Pnömokonyozlar ve diğer Mesleki Solunum Sistemi hastalıkları;

D Grubu: Mesleki Bulaşıcı Hastalıkları;

E Grubu: Fiziksel etmenlerle olan Meslek Hastalıkları ve Mesleki bulaşıcı hastalıklardır.

"D Grubu” hastalıklar bizim ana konumuzu teşkil eden hastalık grubu olup Türkiye’de de oldukça sık gözlenen gruptur. Bu grupta;

D1- Helminthiasis (Ankilostomiasis, Necatoriasis)
D2- Tropik hastalıklar (Malarya, Amobiasis, Dank, Lepra)
D3- Zoonotik Hastalıklar (Bruselloz,Tetanoz, Şarbon, Salmonelloz, Kuduz, Tüberküloz,Ekinekokkozis)
D4- Meslek gereği enfeksiyona maruziyetler (Viral hepatit, Tüberküloz) vardır.

“Bulaşıcı Mesleki Hastalıklar” günümüz dünyasında önemli sağlık sorunları içinde yer almaktadır. Risk Grupları arasında;

Tarım-hayvancılık sektöründe çalışanlar
Sağlık hizmetlerinde çalışanlar
Sağlık ve hayvansal ürünlerin çalışıldığı laboratuvar çalışanları
Belediye ve firmalarda hastane ve tehlikeli atık birimleri çalışanları
Okul, kreş, bakım evi çalışanları
Serum, antiserum,aşı gibi mikrobiyal ürünlerin çalışıldığı birim çalışanlar gibi meslek grupları sayılabilir.
Farklı klinik tablolara neden olur ki sağlık sorunlarının türleri;
Enfeksiyon hastalıkları
Zoonotik hastalıklar
Allerjik reaksiyonlar
Toksik tablolar
Malign hastalıklar olarak sınıflandırılabilir.

Burada özellikle Zoonotik hastalıklar için riskli meslekler açarsak;

Hayvan bakıcıları
Hayvan ürünleri ile ilgili işlerde çalışanlar
Hayvan hastaneleri, veteriner klinikleri çalışanları
Kasap, sakatat işlerinde çalışanlar
Süt ve süt ürünleri işleme tesisleri çalışanları sistemi

Korunmada; mesleki enfeksiyon hastalıklarından korunma yolları gerçekte tüm enfeksiyon hastalıklarından korunma yöntemlerinden farklı değildir. Yapılan iş gereği çalışılan ortam bu riskler ve ajanlar için ne kadar tehlike arz ediyor ise korunma yöntemleri de o oranda geniş kapsamlı olacaktır. Korunmada ve kontrolde bireysel ve özellikle çalışma ortamlarını ilgilendiren çevresel korunma yöntemlerinden bahsedilir. Bireysel korunmada; sağlık eğitimleri, bireysel temizlik, yeterli ve dengeli beslenme, ekonomik gelirin iyileştirilmesi sayılabilir. Çevresel korunmada, suların temizliği, atık bertarafı ve çevre denetimi konuları önem arz eder. Korunma daha önce bahsi geçen enfeksiyon zincirinin engellenmesidir. Bu etken cinsi ve bulaş yollarına göre farklılık gösterebilir. Amaç en ucuz ve en etkin yolun tespitidir. Rutin sağlık taramalarının yapılması ve hatta gerekirse bazı riskli çalışanlar da aşı programları bile kurgulanmalıdır. Mikroorganizmaların enfekte ya da mevcut hastalardan direkt temas ya da endirekt temasla bulaşmasını engellemek için bulaşma yolarının tespit edilmesi, önlemler için ilk adımdır. Yapılacak çalışmalar için de epidemiyolojik bilgiler gereklidir. Enfeksiyon hastalıklarının bulaşma yolları ise; doğrudan temas (kan ve kan ürünleri, cinsel temas) ve dolaylı temas (solunum ve sindirim yolu ile araçlarla ve vektörlerle)’tır.

Genel önlemler :

1. Periyodik Taramalarda duyarlı kişi saptanması,

2. Personel eğitimi,

3. Çalışırken uyulacak davranış tarzları,

4. Mimarisi uygun çalışma ortamı

5. Uygun temizlik yönergeleri

6. Enfeksiyon riskleri ve hastalananlar için epidemiyolojik verilerin kayıt sistemi

Özel önlemler:

1. Mesleki riske göre koruyucu ekipmanlar sağlanmalı.

2. Sağlık Eğitimi ile erken tanı ve tedavi ye katkı sağlanmalı.

3. Hasta insanların tedavi edilmeli gerekirse izole edilmeli.

4.Tesbit edilen hastalar raporlanmalı ve sorumlular bilgilendirilmelidir.

5. Kaynağın bulunmalı, kaynağa ve bulaşma yollarına yönelik önlemler alınmalı.

6. Bulunan kaynakla ilgili kurumlar arası çalışılmalı.

7. Sağlık eğitimi ile kişisel önlemler hakkında riskli çalışanlar bilgilendirilmeli.

8. Sağlam insanların korunması için ilaç yada veya aşılanma çalışmaları yapılmalı.

9. Çalışanların savunma sistemlerinin güçlü tutulması için beslenme ve barınma ortamları iyileştirilmeli. Toplumun sosyoekonomik ve sosyokültürel düzeyinin yükseltilmeli.

10.Sağlık eğitimi ve kişisel hijyen önlemleri için sık sık bilgilendirme toplantıları düzenlenmeli.

11. Hastalık tanısına yönelik hızlı ve güvenli laboratuvar imkanları hazırlanmalı.