Evlilik Birliğinin Sona Ermesi

Evlenme ile kurulan evlilik birliği, çeşitli nedenlerle sona erebilir.

Evlilik Birliğinin Kendiliğinden Sona Ermesi

Ölüm

Aslında aile geçici bir birlik olmadığından, ölüm ayırana dek evlilik birliğinin devam etmesi arzu edilir.

Ölüm karinesi

Ölümden başka eşlerden biri hakkında ölüm karinesinin işlemesi de evlilik birliğini kendiliğinden sona erdirir.

Cinsiyet değişikliği

Evli bir kişinin cinsiyet değiştirmesi mümkün değildir. Ancak her nasılsa cinsiyetini değiştirmişse evliliği kendiliğinden sona ermiş olur.

Evlilik Birliğinin Mahkeme Kararıyla Sona Ermesi

Kanunda öngörülen bazı nedenlerle mahkeme tarafından evlenmenin iptal edilmesi de evlilik birliğini sona erdirir.

Evlenmenin butlanı

Evliliğin butlanı sebepleri ,mutlak ve nispi butlan olmak üzere ikiye ayrılır.

Sınırlı sayıdaki mutlak butlan sebepleri ,evliliğin mahkeme tarafından iptal edilmesine sebep olurlar. Bu sebepler mevcut evlilik, ayırt etme gücünden sürekli yoksunluk, akıl hastalığı ve yasak derecede hısımlıktır.

Sınırlı sayıdaki nispi butlan sebepleri de evliliğin mahkeme tarafından iptal edilmesine sebep olabilirler. Nispi butlan sebepleri ise ayırt etme gücünden geçici yoksunluk, yanılma -aldatma ve korkutmadan ibaret irade sakatlığı hâlleri ve yasal temsilcinin iznini almadan evlenmeden ibarettir.

Boşanma

Yine kanunda öngörülen bazı nedenlerle mahkeme tarafından boşanmaya hükmedilmesi de evlilik birliğini sona erdirir.

Boşanma sebepleri

Boşanma sebepleri ,genel ve özel boşanma sebepleri olarak ikiye ayrılır.

Zina, hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış, suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, terk ve akıl hastalığı özel boşanma sebepleridir.

Evlilik birliğinin temelinden sarsılması ise genel boşanma sebebidir.

Eşlerin boşanma hususunda anlaşmaları veya ortak hayatın yeniden kurulamaması hâlinde de evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır.

Zina, hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış ve terk mutlak boşanma sebepleridir. Yani bu sebeplerin varlığı boşanma için yeterlidir. Sebebin ortak hayatı çekilmez hâle getirmesi de aranmaz.

Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, akıl hastalığı ve evlilik birliğinin temelinden sarsılması ise nispi boşanma sebepleridir. Yani bu sebebin boşanmaya yol açabilmesi ayrıca ortak hayatı çekilmez hâle getirmesi de aranır.

Boşanma davası ve karar

Boşanma davası açma hakkı olan eş, dilerse boşanma dilerse ayrılık talep edebilir (TMK m. 167)

Boşanma sebebi ispatlanmış olursa hâkim boşanmaya veya ayrılığa karar verir. Ancak dava yalnız ayrılığa ilişkinse boşanmaya karar verilemez.

Ayrılık kararıyla birlikte, eşlerin birlikte yaşama zorunlulukları sona erse de evlilik birliği varlığını sürdürür.

Ayrılığa bir yıldan üç yıla kadar bir süre için karar verilebilir. Süre kararın kesinleşmesiyle işlemeye başlar.

Süre bitince ayrılık durumu kendiliğinden sona erer. Ortak hayat yeniden kurulmamışsa eşlerden her biri boşanma davası açabilir (TMK m. 172).

Boşanma talep edilmiş ve boşanma sebebi ispatlanmışsa hâkim boşanmaya karar verir.

Ayrılık kararından farklı olarak boşanma kararı kesinleşince evlilik birliği sona erer. Bu nedenle boşanma kararı bozucu yenilik doğuran bir karardır.

Boşanmanın sonuçları

Boşanma ,eşler ve çocuklar bakımından bazı şahsi ve mali sonuçlar doğurur.