Lojistik Stratejileri
Stratejik yönetim örgütlerin, rekabet avantajı yaratabilmesi ve sürdürebilmesi için gerçekleştirdiği kararlar, analizler ve eylemler bütünüdür. Rekabet üstünlüğü işletmenin pazarındaki rakiplerin üstesinden gelmesini sağlayan kaynakları ve yetenekleri ifade eder ve günümüzde uzun dönemli kar ve hayatta kalabilmenin sihirli sözcüğüdür.
Stratejik Yönetim Süreci Ve Unsurları
Stratejik yönetim temelleri doğrultusunda rekabet üstünlüğü sağlamak ve sürdürmek için yöneticilerin
(1) örgütün genel yönünü ve hedeflerini belirlediği,
(2) spesifik bir strateji oluşturduğu,
(3) seçilen stratejinin uygulandığı ve
(4) sonuçlarının takip edilip gerekli durumlarda düzeltmelerin yapıldığı bir planlama sürecidir.
Çevre Analizleri
İşletmelerin uzun dönemde varlıklarını devam ettirebilmeleri değişen çevre koşullarına göre kendilerini adapte edip (uyum sağlayıp), değişim göstererek mümkündür. İşletmeler stratejilerini oluşturmaya başlamadan içinde bulundukları çevreleri analiz etmeleri gerekir. Çevre ,dış çevre ve iç çevre olmak üzere ikiye ayrılır.
Dış Çevre Analizleri
Dış çevre işletmenin faaliyette bulunduğu çevredir. Dış çevre analizlerin temel amacı, pazardaki rakiplerin durumu, pazarın çekiciliği, pazarın veya ürünün büyüme potansiyeli, sosyal, ekonomik ve teknolojik değişimler gibi durumları değerlendirerek ne tür “fırsatlar”ın oluşabileceğine veya kaçınılması gereken “tehditler”in belirlenmesidir. İşletmeler, dış çevre analizlerinden elde edilen bilgiler doğrultusunda potansiyel fırsatlardan yararlanmak ya da oluşabilecek tehditlerin etkisini en aza indirebilecek stratejiler geliştirmektir. Dış çevrede kendi içinde ikiye ayrılır.
Genel /Uzak Dış Çevre: Genel çevre, endüstri ve içindeki firmaları da etkisine alan Politik, Yasal, Ekonomik, Sosyo-Kültürel, Demografik, Teknolojik ve Uluslararası çevre unsurlarından oluşur ve faaliyet gösteren işletmeleri dolaylı olarak etkiler.
Sektör /Yakın (İş) Dış Çevresi: İşletmelerin faaliyetlerini sürdürdüğü, üretim için girdilerini temin ettiği, ürettiği mal ve hizmetleri müşterilerine sattığı ve kendi gibi benzer üretim yapan firmalar ile rekabet içinde bulunduğu çevredir. Sektör çevresini oluşturan unsurlar; Olası rakiplerin tehditi, Müşterilerin pazarlık gücü,Tedarikçilerin pazarlık gücü, İkame Malların tehditi, Rakipler arasındaki rekabetin şiddetidir.
İç Çevre Analizleri
işletimleri sürdürülebilir rekabet üstünlüğü kaynağı sahip olduğu temel yeteneklerden gelmektedir.Bu bağlamda bir örgütün sahip olduğu varlıkları, kaynaklarını, yetenek ve yetkinliklerini tanımlamak ve geliştirmek için yapılan analizlerdir.
Değer Analizi
Değer yaratma” müşterinin istek ihtiyaçlarını satın aldığı mal ve hizmeti algılaması sonucu ortaya çıkar ve iki şekilde yaratılır; (1) eğer müşteri satın aldığı mal/hizmeti az bir maliyetle aldığını düşünüyorsa;(2)aldığı mal veya hizmet için ödediği fiyata karşın daha fazla fayda sağladığına inanıyorsa, müşteri için “değer yaratılmış”tır. İşletmeler için değer yaratılma sürecinin anlaşılması ve bu doğrultuda aksiyon alınması rekabet üstüğünü elde edilmesi için çok önemlidir.
Durum Analizi (SWOT Analizi)
SWOT analiziyle işletmenin faaliyette bulunduğu iş çevresin de oluşacak fırsat ve tehditler, iç analizlerle işletmenin sahip olduğu güçlü (üstün) ve zayıf yönleri belirlenir. Fırsat ve Tehditler işletmenin genel ve yakın çevresinde oluşan unsurlardır, işletmenin sahip olduğu temel yetenekler onun Güçlü ve olmayanlar ise Zayıf yönleridir ve değer analiziyle ortaya çıkarlar.
Strateji Seçimi: Stratejiler
Rekabet stratejileri, bir şirketin veya iş biriminin, belirli bir sektörde veya pazar segmentin de yer alan ürün veya hizmetlerinin, rekabetçi konumunu iyileştirmeye odaklanır. İşletmenin uzun dönemli başarısı, performansı doğru seçilmiş stratejilere bağlıdır.
Maliyet Liderliği Stratejisi: Maliyet liderliği stratejisi, rakiplerine göre en düşük maliyetle müşterileri tarafından kabul edilebilir özelliklere sahip mal veya hizmetlerin üreterek maliyet avantajı elde etmesidir.
Farklılaştırma Stratejisi: İşletmenin endüstri genelinde benzersiz ve müşteriler tarafından değerli olarak algılanan mal veya hizmetleri, farklılıklar yaratmaya dayanarak üretmesine “Farklılaşma Strateji” denir.
Lojistik Yönetiminde Stratejik Yönetim
Küreselleşme ve teknolojik gelişmeler işletmelerin doğru zamanda, doğru müşteriye, doğru ürünü tedarik etmeyi amaçlayan lojistik faaliyetlerininde de köklü değişimlere ve adaptasyonlara neden olmuştur.Özellikle lojistik maliyetlerinin işletme maliyetleri içerindeki yerinin artması, lojistik maliyetlerin de yapılabilecek iyileştirmelerin işletmenin genel karlılık ve verimliliğine yüksek katkıları; müşterilerin yapılan teslimatta hız, kalite, hasarsızlık gibi farklılaşmış hizmet beklentilerinin artması, lojistik faaliyetlerinin rekabet aracına dönüşmesine neden olmuştur. Böylece işletmeler stratejik karar ve davranışlarına lojistik faaliyetlerinde dâhil etmeye başlamışlardır.
Lojistikte Uzak ve Yakın Çevre Analizleri
Dış çevre analizlerinde bahsettiğimiz politik, yasal, ekonomik, sosyo-kültürel, demografik, teknolojik ve uluslararası çevre unsurlarının lojistik faaliyetler için oluşturabilecek fırsat ve tehditler açısından incelenmelidir. Ayrıca, işletmenin içinde bulunduğu ve doğrudan etkileneceği sektör çevresi de dikkatlice analiz edilmelidir. İş çevresinde bulunan rakiplerin lojistik yetenek ve kaynakları, ikame ürün ve hizmetlerin tehdidi, müşterileri taleplerinin özelleşmesi, yeni girecek firmaların dağıtım kanallarına sahip olamama ve mevcut kanallardan yararlanma olasılığının bulunmaması, lojistik faaliyetlerini yerine getirmede kullanılan araç ve ekipmanların tedarik edildiği firmaların yoğunluğu ve etkinliği, rekabet çevresindeki lojistik kararları etkiyecek unsurlardır.
Lojistik Stratejileri
Süreç Stratejileri, temel amaç maliyetleri kontrol altına alınması ve karmaşık faaliyetleri etkin bir katma değer sistemine dâhil etmektir.
Pazar Stratejisi, geleneksel lojistik faaliyetlerin yönetilmesi sürecinde müşterilerin karşılaştıkları karmaşıklıkları azaltmayı hedefler.
Bilgi Stratejisi (Kanal Stratejisi): Bayi ve distribütör ağlarının koordinasyonu ve kontrolüne önem verir ve odak noktası lojistik ve bilgi yönetimi aracılığıyla kurumlar arası koordinasyon ve iş birliğinin sağlanmasıdır.