İşyerinde Sağlık Eğitimi

İş Sağlığı ve Güvenliği Kavramı

Teknoloji alanındaki hızlı ilerlemeler, iş kazası ve meslek hastalıklarının gittikçe artan şekilde görülmeye başlamasına neden olmuş, bu durum İş Sağlığı Güvenliği (İSG) kavramını gündeme getirmiştir.

İş Sağlığı ve Güvenliğinin Önemi

İş kazalarının %98'i insan kaynaklı olup, güvensiz davranışlardan kaynalanır ve önlenebilir özelliktedir.

İş kazaları ve meslek hastalıklarını önlemenin ilk ve en etkili yolu eğitimdir.

İş yerinde yapılacak sağlık ve güvenlik eğitimleri kanun ve yönetmeliklerle zorunlu kılınmıştır. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve Çalışanların İşyerlerindeki Eğitimleri ile İlgili Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik bu konuda en güncel olanlarıdır.

İş Yerinde Sağlık ve Güvenlik Eğitimi

Eğitimin Önemi

İSG eğitimlerinden işveren sorumludur. İşveren eğitimlerin hazırlanması, planlanması, uygulanması, masraflarını karşılama konusunda yönetmelikçe yükümlü tutulmuştur.

Eğitim Programının Hazırlanması

Eğitim programı hazırlanırken çalışanların görüşleri alınmalı, eğitimler hem teorik hem uygulamalı olarak verilmelidir.

Eğitim Konuları

İSG eğitimlerinde çalışanlara genel konular, sağlık konuları, teknik konular ve diğer konularda eğitim verilir.

Eğitim Çeşitleri

Çalışanlar işe başlamadan önce mutlaka işe başlama eğitimi almalıdır.

Periyodik aralıklarla verilecek eğitim temel eğitimdir. İşe başladıktan sonra en kısa sürede verilmelidir.

Herhangi bir sebeple, altı aydan fazla süre ile işten uzak kalanlara işe başlamadan önce bilgi yenileme eğitimi verilir.

İş kazası veya meslek hastalığına yakalanan işçiler işe geri döndüklerinde ilave eğitim verilir.

Eğitimin Periyotları ve Süreleri

Çalışanlara işe başlamadan önce, işyeri değişikliğinde, iş değişikliğinde, ekipman değiştiğinde, yeni bir teknoloji kullanılmaya başlandığında, altı ay veya daha uzun süre işten uzak kalındığında, iş kazası ve meslek hastalıklarına yakalananlar işe geri döndüğünde eğitim yapılır.

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfındaki iş yerlerinde çalışanların mesleki eğitim almaları zorunludur.

Her bir eğitimin süresi bir saatten az olamaz.

Eğitim Verecek Kişi ve Kuruluşlar

Yetkili mühendis, teknik eleman ve işyeri hekimi, iş sağlığı ve güvenliği birimleri, yetkili kurum, kuruluş ve firmalar, eğitim vakıfları ve merkezleri, iş müfettişleri, Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş ortak sağlık ve güvenlik birimleri, üniversitelerin eğitim birimleri İSG eğitimi verebilir.

Eğitimin Belgelenmesi

Eğitimler belgelenmeli hem çalışanın özlük dosyasında, hem işverende olmak üzere saklanmalıdır.

Eğitimin Değerlendirilmesi

Eğitim sonunda değerlendirme yapılmalı, eğitimin hedefine ulaşıp ulaşmadığı kontrol edilmelidir.

Eğitimin Temel Prensipleri

Eğitimler yüz yüze veya uzaktan olabilir. Konular çalışanların ihtiyaçlarına göre belirlenmeli görüş ve önerileri alınmalıdır. Teorik ve uygulamalı olarak yapılmalıdır. Kolay anlaşılabilir şekilde düzenlenmeli, açık, net ve sade bir dil kullanılmalıdır. Grup eğitimleri veya bireysel olarak düzenlenebilirler. Bilgi, beceri, davranış ve tutumların ayrı ayrı ölçülebilmesine olanak verecek şekilde planlanmalıdır. Düzenli aralıklarla tekrarlamalıdır. Kalitesi ve içeriğine önem verilmelidir. Yetişkin eğitimi prensiplerine göre davranılmalı, interaktif ve öğrenen merkezli eğitim yöntemleri tercih edilmelidir.

İşveren ve Çalışanların Yükümlülükleri

İşveren çalışanların sağlık ve güvenlik prensiplerine uygun davranıp davranmadığını denetlemekle de sorumludur.

Çalışanlar, iş yerinde verilecek olan İSG eğitimlerine katılmak, eğitimde öğrendiklerini uygulamak ve talimatlara uymak ile yükümlüdür.

İş Yerinde Sağlık Gözetimi

İş yerlerinde çalışanların ve çalışma ortamının sağlık gözetimi yapılır. Bunlar muayene, tetkik, bağışıklama gibi çalışanlara yönelik faliyetlerden, ortamdaki risklerin belirlenmesine kadar çok geniş bir alanda yapılan faaliyetlerdir.

İş sağlığı ve güvenliği bakımından atılacak ilk ve en önemli adımın eğitim olduğu unutulmamalıdır.