PHP Diline Giriş

PHP web sayfaları geliştirmek için kullanılan sunucu taraflı dillerden bir tanesidir.

PHP Destekli Web sunucusu Kurulumu

PHP dilini çalıştırmak için hem web sunucusu hem de PHP yorumlayısının bu sunucu üzerinde kurulması gerekir.

XAMPP paketi hem sunucuyu hem de PHP yorumlayısıcını birlikte kurmanızı sağlar. Ücretsiz paketi Apache Friends web sitesinden (https://www.apachefriends.org/tr/index.html) indirip kurabilirsiniz.

Kurulum sonrasında herhangi bir metin editörlü ile yazacağınız PHP uzantılı dosyaları sunucudaki ana web dizinize (örneğin c:\xampp\htdpcs\ kaydedin. Talıştırmak için tarayıcınızda http://localhost/dosyaAdi.php şeklinde yazıp Enter tuşuna basınız.

PHP'ye özgü ayarlamaları yapmak için C:\xampp\php klasörüdeki php.ini dosyasını açıp düzenleyebilirisiniz. Değişikliklerin geçerli olması için sunucunun (örneğin Apache) durdurulup tekrar başlatılması gerekir.

PHP Dilinin Yapısı

PHP komutları HTML sayfalarında arasında yazılır. Bu PHP kod bloğuna istediğiniz kadar PHP komutu yazabilirsiniz.

Açıklama satırı eklemek için satır başına // sembollerini kolaybilir ya da /* ile başlayıp açıklama sonuna */ koyabilirsiniz.

Değişkenler: PHP'de değişkenler tanımlanmadan ilk değer atanarak kullanılabilir. Atanan değerin türüne göre değişkenin türü belirlenir. Farklı türde bir değer atanırsa değişken kabul eder ve o türe dönüşür.

Değişken isimleri $ sembolü ile başlar, sonrasında A-Z, a-z ve ya rakamlar yer alabilir. Bunlara ek olarak sadece alt tire karakteri kullanılabilir. Rakamlar en başta yer alamaz.

Değişkenlerin tanımlandıkları yere ve/veya static kelimesine göre yerel, genel, statik ve parametre kapsamında olabilirler.

Define kelimesi ile değeri değiştirilemeyen sabitler tanımlanabilir.

Matematik işlemleri için +,- ,*, / ve % sembolleri kullanılırken, hızlı atama için +=, -= *=, /= ve %= ile .= operatörleri kullanılır.

Diziler: Birden çok değeri saklayabilen değişkenlerdir. Elemanları farklı türde olabilir. Elemanlara ulaşmak için kullanılan indis değeri sıfırdan başlar. Eğer istenirse indis yerine her elemana bir de anahtar eklenebilir.

Dizileri sıralama veya ters çevirmek için sort, rsort ve array_reverse fonksiyonları kullanılabilir. Diziye sonradan yeni eleman eklemek veya elemanını çıkarmak mümkündür.

Kontrol Yapıları

Programın akışını belirli koşullara göre değiştirmek ya da belirli komutların tekrar çalışmasını sağlamak için kontrol yapıları olarak tanımlanan if, switch, for, foreach, while ve do-while komutları kullanılır.

If komutu: Bir koşula göre bazı komutların çalışmasını veya çalışmamasını sağlayan yapıdır. Tek başına, if-else ya da if-elseif şeklinde 3 farklı şekilde kullanılabilir.

Koşulların doğru ya da yanlış değerini vermesi için karşılaştırma (>, <, == vb. ) ve mantık operatörleri (&&, ||) kullanılır.

Switch Komutu: Bir değişkenin alabileceği değerlere göre programın akışını değiştirir. Aralık kontrolü yapacaz ancak açık değer kontrolü yapabilir.

For Döngüsü: Tekrar edilmesi istenen komutların tekrar sayısını, bir sayaç değişkeninin ilk ve son değerine göre ayarlandığı döngüdür. Dizilerin elemanlarına erişim için sıklıkla kullanılır. Sayaç istenilen bir değerden başlatılabilir ve üst değer ulaşması için birer birer ya da farklı büyüklükte artırılabilir.

Foreach Döngüsü: Bir dizinin tüm elemanlarına erişim sağlayana kadar komutların tekar edilmesini sağlar. Eleman sayısı belirsiz dizilerde daha çok tercih edilir. Eğer dizi elemanları anahtar da içeriyorsa hem anahtara hem de değere erişim mümkündür.

While Döngüsü: Tekrar edilecek komutların bir koşulun sonucuna göre tekrar edilmesini sağlar. Koşul döngü başında yer aldığı için koşul yanlış ise komutlar hiç çalıştırılmadan döngü terk edilebilir. Eğer sonuç sürekli doğru sonucunu üretirse, döngü sonsuz döngüye girebilir.

Do-While Döngüsü: Tekrar durumunun koşula bağlı olduğu başka bir döngü yapısıdır. Ancak koşul, döngü komutlarının sonunda yer alır. Bu nedenler komutlar koşuldan bağımsız olarak en az bir kez çalıştırılır, sonraki tekrarlar ise koşula bağlıdır. Koşul sürekli doğru olursa yine sonsuz döngü riski vardır.