Hasta/Yaralı Taşıma Teknikleri

Taşıma, bir yerden başka bir yere götürme anlamında kullanılır. Hastanın kaldırılması ve taşınması, acil tıbbi yardım uygulamalarının bir parçasıdır. Özellikle omurga travması geçirmiş bir hastanın, uygun şekilde yerinden kaldırılması ve taşınması hayati önem taşımaktadır.

Hasta veya yaralı taşımada amaç; hastanın güvenli bir şekilde bulunduğu ortamdan alınıp en uygun şekilde naklinin sağlanmasıdır. Ayrıca beden mekaniklerine uygun kaldırma ve taşıma tekniklerini uygulayarak taşımada, görevli kişilerin kendilerine zarar vermeden güvenli ve hızlı hasta naklini sağlamaları gerekir.

Zorunlu bir durum yoksa hasta ya da yaralı yerinden kımıldatılmamalıdır.Taşınacak kişiye olabildiğince yakın mesafede olunmalıdır. Hasta/yaralının başı her zaman düz tutulmalıdır. Kalkarken ağırlık kalça kaslarına verilmelidir. Yavaş ve düzgün adımlarla yürünmelidir. Omuzlar, leğen kemiği ve omurilik aynı hizada tutulmalıdır. Yön değiştirirken ani hareketten kaçınılmalıdır. Hasta/yaralı mümkün olduğunca az hareket ettirilmeli ve baş‐boyun‐ gövde ekseni esas alınarak en az 6 destek noktasından kavranmalıdır. Hasta/yaralı taşıması ekip işidir, bu ekip için tüm hareketleri yönlendirecek sorumlu bir kişi olmalıdır. Bütün ilk yardım uygulamalarında olduğu gibi, hasta ya da yaralı taşınması sırasında ilk yardımcı kendi sağlığını ön planda tutmalı, kendini riske atmamalıdır.

Hasta/yaralı beden mekaniği ilkelerine dikkat edilerek ve yerden destek alınarak taşınmalıdır.

Beden mekaniği, hareket ederken, yük kaldırırken ve eğilirken; ayakta durma, oturma ve yatma pozisyonlarındayken bireyin, kas, iskelet ve sinir sistemlerinin düzenli bir şekilde bir arada çalışması anlamına gelir.

Hasta veya yaralının taşınmasında beden mekaniği ilkeleri bilinmelidir.

Hasta/yaralı taşıma teknikleri acil ve acil olmayan taşımateknikleri olmak üzere ikiye ayrılır;

Acil yaralı taşıma teknikleri; sürükleme yöntemi, araç içindeki yaralıyı taşıma, sedye ile taşıma teknikleri, battaniye ile taşıma ve kısa mesafede süratli taşıma tekniklerinden oluşur.

Acil olmayan taşıma teknikleri; hasta/yaralının oturtulması, ayağa kaldırılması, tekerlekli sandalyeye oturtulması ve sedyeye taşınması ilkelerini içeren taşıma teknikleridir.

Yaralanmalarda genel bir kural olarak yaralının yeri değiştirilmemeli ve dokunulmamalıdır. Ancak olağanüstü bir tehlike söz konusuysa taşıdığı her türlü riske rağmen yaralıyı acil taşıma zorunludur. En kısa sürede yaralılar, güvenli bir yere taşınmalıdır. Sürükleme yöntemi; özellikle, çok kilolu kişilerin taşınmasında, dar, basık ve geçiş güçlüğü olan bir yerden çıkarmalarda herhangi bir yaralanmaya neden olmamak için seçilebilecek bir yöntemdir. Mümkünse battaniye kullanılmalıdır. Sürüklemede iki yöntem kullanılabilir; bunlardan biri ayak bileklerinden tutarak sürükleme, diğeri koltuk altından tutarak sürükleme, battaniye ile sürükleme ve boyna asarak sürüklemedir.

Araç içindeki yaralıyı taşımada yaralı “Rentek manevrası” kullanılarak taşınır. Kaza geçirmiş yaralı bir kişiyi eğer bir tehlike söz konusu ise omuriliğine zarar vermeden araçtan çıkarma tekniğidir. Bu uygulama, solunum durması, yangın ve patlama tehlikesi gibi olağanüstü durumlarda uygulanır.

Hasta/yaralı taşımada ilk yardım ekibinin taşımada kullandıkları tekniklerde yaralının pozisyonu kadar kendi pozisyonları da önem taşımaktadır.