Görsel-İşitsel Yapımda Kullanılan Teknik Araçlar

Halkla ilişkiler faaliyetlerinde görsel-işitsel uygulamaların gerçekleştirilmesinde, teknik araçların kullanımı gereklilik olduğu kadar, anlamın yaratılması açısından da büyük önem taşımaktadır.

Hedef kitle üzerinde kısa süre içinde olumlu etkide bulunabilmek, görselişitsel ürünün ortaya çıkarılmasında kullanılan teknik araçları yararlı biçimde kullanmayı gerektirmektedir. Bu nedenle kameranın iyi tanınması, çerçevelemenin, çekim açılarının, kamera hareketlerinin bilinçli olarak düzenlenmesi gerekir. Kamerayı oluşturan parçalar, kamera kullanımında görüntüyü şekillendirici ve anlamın yaratılmasını destekleyen teknik donanımlardır. Kameranın gövdesi üzerine eklenmiş olan tuşlar, çeşitli işlevlere sahiptir. Örnek olarak “zoom bileziği” ve “zoom tuşu”, konuya yaklaşılmasına ya da konudan uzaklaşılmasına aracı olur. Yönetmen tarafından gerçekleştirilecek hiçbir çekim ölçeğinin ve görsel düzenlemenin tesadüfi olmadığı unutulmamalıdır. Kameranın hareketlerinin kavranması da yine ortaya çıkarılacak görsel-işitsel ürünün amaca uygun hazırlanmasına etki eder. Örneğin kamera herhangi bir sahneyi karakterlerden birinin gözüyle yansıtıyorsa yani kamera o kişinin gözüymüş gibi hareket ediyorsa buna “öznel kamera (öznel görüş-öznel anlatı)” adı verilir.

Görsel- işitsel uygulamada ışık kullanımın özellikleri ve hangi ışık altında ne etkinin yaratılacağı bilinmelidir. Görsel-işitsel ugyulamalarda ürün elde etmek için oluşturulan her bir mizansen içinde yer alan ışık (aydınlatma), en az üç farklı ışığın kullanımına dikkat çeker: Bunlar ana ışık ya da anahtar ışık (key light), dolgu ışığı-doldurucu ışık (fill light) ve geri ışık (backlight) olarak isimlendirilir.

Ses kaydının, görüntü ile seslerin başarılı bir şekilde bir araya gelerek anlamı oluşturacağı dikkate alındığında, uzmanlaşılarak yerine getirilmesinde yarar görülmektedir. Ses kaydı, belirtildiği gibi, dâhili ya da haricî cihazlarla gerçekleştirilebilir. Ses mikseri, farklı seslerin bir arada toplanmasına olanak sağlar. Ses mikseri, kullanılacak doğal ses, konuşma sesi, müzik gibi farklı ses kayıtlarını, örneğin ses efektleri ile birleştirme gücüne sahiptir. Ses kaydında mikrofon seçiminden mikser ihtiyacının belirlenmesine kadar tüm süreçler, hedeflenen ürünün özelliklerine göre belirlenmeli, amaca uygun olarak alınmalı veya kullanılmalıdır.

Görsel-işitsel uygulamalarda kurguda, "kesintisizlik" elde edilmesi için gerekli olan kurallara özen gösterilmelidir. 180 derece ve 30 derece kuralları başta olmak üzere, uyumlu bir kurgu düzenlemesi yapmak, izleme keyfini artıracağı gibi, seyircinin teknik özelliklere dikkatini çekmek yerine içeriğe yönelmesini sağlayacaktır. Bu doğrultuda, özel bir amaç güdülmediği takdirde, kesintisiz, akıcı bir kurgu ile anlatım tamamlanmalı ve hedef kitleye sunulmalıdır. Kurgu sürecinde ortaya çıkarılmak istenen görsel-işitsel ürünün yapısına uygun kurgu yöntemi tercih edilmelidir. Örneğin çapraz kurgu aksiyonun farklı sahneleri arasında yapılan kesmelerle oluşturulan kurgu çeşididir. Çok sayıdaki sahnede, farklı karakterlerin aynı anda eylemlerini takip etmek amacıyla kullanılır.

Kesme (cut), zincirleme, bindirme, erime gibi efektler, çekimden çekime geçiş yolu için kullanılır ve anlamın oluşumuna katkıda bulunur. Bunlar arasında kesme, en basit geçiş yoludur. Kesme, bir çekimden bir çekime en hızlı geçiştir. Başarılı bir kesme, izleyicinin geçişi fark etmediği kesmedir. Hızlı kurgu yapılmasını sağlar.