Elektrik Arızası Öncesinde ve Sonrasında Alınacak Önlemler
Giriş
Bu bölümde elektrik arızası öncesinde ve sonrasında alınacak olan önlemler anlatılmaktadır. Elektrik arızası, elektrik iletiminde normal olmayan bir durumun meydana gelmesi olarak tanımlanabilir. Elektrik arızalarının tespitinde ve arızanın giderilmesinde dikkat edilmesi gereken çok önemli ve de basit tedbirler hayat kurtarıcı etkiye sahiptir. Elektrik arızası olması durumunda kendimiz müdahale etmeden yetkili kişilere haber vermeli ve bu sayede hem kendimizin hem de sevdiklerimizin can güvenliğini tehlikeye atmamalıyız. Elektrik çarpması sonucu mağdur olan kişiye herhangi bir müdahale, ilk yardım yapılmadan önce tehlikenin ortadan kaldırıldığına dikkat edilmelidir. Bazı durumlarda devre kendiliğinden devre dışı kalabilir ama bazen de bu mümkün olmaz
Elektrik Arızası
Elektrik arızaları insan hayatı için yaralanma, sakat kalma, ölüm gibi can veya mal kaybına neden olabilir. Basit bir arıza, önlem alınmadığı ve düzeltilmediği takdirde geniş bir bölgeye yayılabilir. İnsan vücudu iyi bir iletkendir. Elektrik akımı için tamamlayıcı bir devre görevinde bulunan insan vücudu, elektriğe kapıldığı anda yeterli önlemler alınmadığı takdirde devreyi kendisi üzerinden tamamlayacaktır. İnsan vücudu üzerinden akımın geçmesi olayı elektrik çarpması olarak tanımlanır.
Elektrik Yaralanmaları ve Zararları:
Elektrik yaralanmalarında; akımın tipi, doku rezistansı, akımın gücü, elektrik potansiyeli, akım süresi, kontak alanı, akımın izlediği yol önemlidir. Elektrik arızaları zamanında önlenmediği ve yeterli önlemler alınmadığı takdirde çok ciddi yangınlara ve mal kayıplarına da yol açmaktadır. Elektrik her zaman toprağa ulaşmak için en kolay yolu arar. Eğer enerjili kablolara ya da nesnelere dokunduğunuzda ve aynı anda toprağa temas ediyorsanız, elektrik çarpması sonucunda yaralanabilir hatta ölebilirsiniz.
Elektrik çarpması sonucunda insan vücudundan geçen akımın etki süresinin önemi çok büyüktür. Çok yüksek gerilimlerde akıma kapılan kişi genellikle hızlı bir şekilde püskürtülür. Bu kalp yetmezliği gibi, akımın vücutta girip çıktığı yerlerde çok kötü yüzey yanıklarına da sebep olur.
Elektrik Arızalarında Alınacak Önlemler:
Arıza meydana geldiğinde tesisatta bulunan kaçak akım rölesi veya otomatik sigorta akımı kesecektir. Arızaya müdahale edecek olan kişilerin yukarıda anlatılan ve yönetmeliğe göre görevleri tanımlanmış yetkili kişilerin olması gerekir. Elektrik arızası nedeniyle oluşabilecek yangın tehlikesine karşılık, yangın söndürme tüpü bulundurulmalı ve yangın önleme ile ilgili diğer tedbirler alınmalıdır. Ortamın güvenli hâle getirilmesi için olay yerine ilk gelen kişiler için öncelik, daha fazla kişinin akım ile temas etmesine engel olacak tedbirleri alarak çevre güvenliğini sağlamak olmalıdır. Daha sonra ise şalterden veya sigortadan elektrik akımı kesilmeli, bu yapılamıyorsa elektrik kaynağı ile kazazedenin teması yalıtkan bir cisim kullanılarak kesilmelidir. Elektrik tesislerindeki kesiciler ve ayırıcılar her türlü hava şartlarında devreyi tam ve güvenli bir biçimde ayırmış olmalıdır. Bu aygıtların açık ve kapalı konumları güvenli bir düzenle bir konum göstergesiyle fark edilmeli şekilde olmalıdır.
Yapılacak olan bütün elektrik tesisatlarının (kuvvetli, orta ve zayıf) Türk Standartları Enstitüsü ve Elektrik Tesisatları Yönetmeliği’ne uygun olması gereklidir. Yapılacak doğru proje ve kullanılacak doğru malzemenin yanında işçilikte çok önemlidir. Projeyi uygulayacak olan elektrik mühendisinin işinin ehli, uygulamayı yapacak olan teknikerlerin ise standartlara uygun işçilik yapması gerekmektedir. Bu hem iş sağlığı ve güvenliği hem de yetkili elektrik kurumu tarafından elektrik tesisatı projesinin onaylanması için zorunludur. Bölümün daha iyi anlaşılabilmesi için bölüm içerisinde geçen bazı tanımlar öncelikle verilmektedir. Her bir arıza için öncesinde ve sonrasında alınacak olan önlemler farklıdır. Bölümü okuduğunuzda hem bu ayrımları hem de alınacak olan önlemleri daha iyi kavramış olacaksınız.