Hareketli Grafik Üretim Teknikleri

İletişim insanların birbirlerini anlaması için belki de sahip olunan en değerli özelliğidir. Bu özelliğin gereği olarak insan dünyaya indirildiği günden bu yana bugün görsel olarak nitelediğimiz resim yazılarla anlaşmaya, iletişim kurmaya çalışmış; yeni karşılaştığı hareketi, bulunduğu ortamın duvarlarına çizerek betimlemişlerdir. Yazının icadı ve sonrasında baskı ve matbaa teknolojilerinin kullanımıyla iletilecek olanları yazı ve resimlerin çoğaltılmasıyla iletmişlerdir. Bu gün ise iletilecek, duyurulacak olanlar ilgili teknolojilerin gelişmesiyle sabit ve hareketli grafik ürünlerdeki mesajlarla gerçekleşmektedir.Bu nedenle Kitabımızın bu ünitesinde hareketli grafik üretim teknikleri üzerinde durulmuştur.

Hareketli Grafik Tanımı

Görsel öğelere hayat veren bir alan olarak tanımlanan hareketli grafik, animasyon, illüstrasyon, tipografi, fotoğraf, müzik, film ve video yapımı gibi alanların birleşimi nedeniyle çoklu disipline dayalıdır ve zaman kavramı temel alınır. Böylece görsel odaklı, durağan, iki boyutlu tasarımların zaman bandında hareketlendirilmesiyle gerçekleştirilen tasarımlar olarak değerlendirilir.

Hareketli Grafiğin Tarihsel Süreci

Tarihin erken evrelerine denk düşen mağara yerleşkelerinde bugünkü hareketli görüntüyü çağrıştıran çok bacaklı hayvan resimlerine rastlanmıştır. Sonrasında bulunan Antik Yunan çömleklerinde, ardıl bir biçimde çizilen figürler, çömlek döndürüldükçe hareket ediyor izlenimi oluşturduğu görülmüştür. 1832 yılında Belçikalı fizikçi Josepph Plateau, aynı eksende bir iş miline monte edilmiş iki dairesel diskten oluşan Phenakistoscope icat etmiştir. Hemen sonrasında ise William George aynaya gerek olmadan kullanım sağlanabilen Zoetrope icat etmiştir. Hareketli grafikler 20.yüzyılın başından itibaren kendi tarihini oluşturmaya başlamıştır.

Hareketli Grafik Ürünlerin Kullanım Alanları

Hareketli grafik ürünleri TV reklamlarında, filmlerde, çizgi film ve animasyonlarda, oyun tasarımlarında, özel ve tüzel web sitelerinde ve interaktif tasarım ortamlarında kullanılmaktadır. Yeni bir iletişim tasarımı olan hareketli grafiğin kullanıldığı yerler, ekranın yapısına dayalı olarak farklı olabilmektedir.

Sinema ve Televizyonda Hareketli Grafikler

Hareketli grafiklerin tarihi süreci başlığı altında en eski kullanım alanlarının sinema ve televizyon mecrasındaki jenerikler olduğunu belirtmiştik. Bunlar izleyicisine sinema, dizi film yada çeşitli programların içerikleri ve yapımı ile ilgili bilgiler aktaran sesli görüntülerden meydana gelmektedir. İzleyeni, seyredeceği sinemaya, diziye ya da programa bağlarken, senaryo ve plan dahilinde gerçekleştirilen hareketli film dili ile dikkat çekmeye ve izleyicilerin beklentilerini yerine getirmek için yapılmaktadır

Çoklu Ortamda Hareketli Grafikler

Sayısal (dijital) bilgilerin ve içeriğin belli bir amaç doğrultusunda organize edilmesi, çoklu ortam (multimedya) tanımını ortaya koymaktadır. Çünkü tipografik unsurlar, görünürler, müzik ve konuşma sesleri, canlandırma, grafik ögeler ile etkileşimli ortam çoklu ortamı (multimedya) meydana getirmektedir.

Yeni Medya Ortamlarında Hareketli Grafikler

Yeni medya, geleneksel medyaya ek olarak mobil medya ve ağ medyası ile birlikte açıklanabilirken çoklu ortamdan farklılaşmaktadır. İnsanlığın hayatına etki eden mobil telefonlar, mobil ve ağ medyaları ile uzaktan etkileşim imkânı verebilen teknoloji harikası araçlar, yeni medyayı oluşturan ögeler olarak görülmektedir.

Hareketli Grafiği Oluşturan Unsurlar

Hareketli grafik ürünü, birkaç temel unsur birlikte kullanılarak oluşturulur. Bunlar görüntü, tipografi, zaman, değişim ses ve kurgudur.

Görüntü

Belirlenmiş bir süre içerisinde kurgusu hazırlanarak hareketlendirilmiş görüntüler hareketli grafik ürününün temelini oluşturmaktadır.

Tipografi

Grafik tasarım ile çalışan yazı, tasarım alanı içerisinde tipografi başlığını ortaya çıkarmıştır. Grafik tasarım elemanı olarak tipografi, mesajın odakta bulunan kullanıcılarına ulaştırılırken özelleştirilmiş görünümüyle hareketli sunumunu yapmaktadır.

Zaman

Zamanlama unsuru animasyon, video ve film yapımı gibi alanlarda çok önemli görev üstlenmekle birlikte hareketli grafiklerde de seçilmiş olan müzikle senkronize edilmiş ekran görüntülerinin, filmin ve yazının zamanlı hareketini, seyrini ya da hesaplamalarını kapsadığından en temel ögesi ve kilit noktasıdır.

Değişim

Değişim terimi, hareket ve zamanla birlikte çalışan bir kavramdır. Boyutlandırılmış sanal sahnede zamana ve çevreye dayalı bir şekilde hareketlenen farklı resim ögelerinin (yazı, görüntü, şekil, çizgi vb.) oluşturduğu değişim ve süreç içerisindeki görüntüsüdür.

Ses

Ses görüntüyü desteklemekle birlikte onu güçlendirmektedir. Ses, filmdeki ritimlerin oluşturulması ve algısında oldukça önemli bir görev üstlenmiştir. Çünkü izleyene verdiği duygu ve gerçeklik hisleriyle hareketli görüntü tasarımların diğer öğeler ve ilkeleri kadar önemli parçasıdır.

Kurgu

Sinema alanındaki tanımıyla kurgu, çekimi yapılan görüntülerin içerisinden seçki yaparak seçilenleri konu sırasına göre yerleştirmek, gösterim sürelerini tayin etmek, “görüntülerin içerik yönünden ilişkilerini göz önünde bulundurarak bunları belirli bir anlatıma göre düzenlemektir”

Hareketli Grafik Ürünlerinde Kullanılan Başlıca Teknikler

Kamera

Tasarım programları genellikle tasarımcılara 2 boyutlu çalışma imkânı sunmaktadırlar. Mamafih 2 boyutlu nesnelere 3 boyutluymuş gibi görüntü oluşturmak üzere programlardaki kameralar kullanıma alınmakta ve 2,5 boyutlu ismi kullanılmaktadır. Bu ismin verilmesine sebep, 2 boyutlu objelerin 3 boyutlu uzama yerleştirilmesi ve bu objelere kamera ile derinlik kazandırılmasıdır. Kısacası kameralar, programlar mevcut bulunan (After Effects gibi) fazladan yarı boyut kilidini açmasından kaynaklanmaktadır.

Aydınlatma

Çizgi film ve animasyonlarda, Hareketli görüntü tasarımlarında esas ve önemli teknik aydınlatmadır. Burada esas olan sınırlı aydınlatma değildir. Filmin veyahut da hareketli görüntünün inandırıcılığını arttırmak, gerçekliği sağlamak için ışığın ton ve değerlerini ayarlamaktır. Çünkü görüntülerdeki gölgeler de çekiciliği sağlamakta ve gerçekliği vermektedir. Görüntülerin farklı etkilerle verilmesine neden olmaktadır.