Teslim ve Ödeme Şekillerine İlişkin Kısaltmalar

Dış Ticarette Teslim Şekilleri

“E” Grubu Teslimler

Bu grupta satıcı yani ihracatçı, ihracata konu olan mallarını kendi iş yerinde (fabrikasında) alıcıya yani ithalatçıya teslim eder. Bu grupta teslimden itibaren tüm risk, sorumluluk ve giderler ithalatçıya aittir.

EXW‐ Exworks (Ticari İşletmede Teslim)

İş yerinde teslim olarak da adlandırılabilmektedir. EXW teslim şeklinde ihracatçı malları kendi işletmesinde, fabrikasında, deposunda vs. aksi kararlaştırılmadıkça, gümrükleme işlemleri yapılmamış ve hiçbir taşıma aracına yüklenmemiş şekilde malı hazırlamakla yükümlüdür.

EXW, deniz, kara, hava ve demir yolu ile yapılabilir.

“F” Grubu Teslimler

“F” grubunda ithracatçı, malları, çıkış gümrüğünde ithalatçının gösterdiği taşımacıya teslim eder. Risk ve masraflar bu noktadan sonra ithalatçıya geçer. Bu gruptaki teslim şekilleri; FCA (Free Carrier) , FAS (Free Alongside Ship) FOB (Free on Board)’tır.

FCA – Free Carrier (Taşıyıcıya Teslim)

FCA taşıma sisteminde ihracatçı, malların ihraç gümrüğünden geçirilip ithalatçı tarafından belirtilen yerde, yine ithalatçı tarafından belirtilen taşıyıcıya malları teslim eder.

FCA, deniz, kara, hava ve demir yolunda geçerlidir.

FAS – Free Alongside Ship (Gemi Doğrultusunda Teslim)

Fas taşıma sisteminde, ihracatçı, belirlenen limanda mallar gemi doğrultusunda, rıhtım veya mavnaya teslim eder.

FOB – Free on Board (Gemi Bordasında Teslim)

FOB taşıma sisteminde ihracatçının teslim yükümlülüğü, daha önceden belirlenen yükleme limanında ihracat ürünlerinin gemi küpeştesini aştığı andan itibaren sona ermiş olur.

FOB deniz yolunda ya da iç su yolu taşımacılığında geçerlidir.

“C” Grubu Teslimler

C grubu taşıma sistemlerinde ihracatçı malları varış gümrüğüne kadar taşır.

Bu grupta ihracatçı taşıyıcı ile taşıma sözleşmesi yapar.

CFR – Cost and Freight (Mal Bedeli ve Navlun)

CFR teslim şeklinde ihracatçı tüm masraf ve riskleri üstlenerek ihracat ürünlerini yükleneceği limana kadar getirir.

CFR deniz yolunda ya da iç su yolu taşımacılığında geçerlidir.

CIF ‐ Insurance and Freight (Mal Bedeli, Sigorta ve Navlun)

CIF teslim şeklinde ihracatçı CFR taşıma sisteminde bütün yükümlülüklere aynen sahiptir. Ek olarak bu teslim şeklinde ihracatçı sigorta bedelini de ödemekle yükümlüdür.

CIF deniz yolunda ya da iç su yolu taşımacılığında geçerlidir.

CPT – Carriage Paid To (Varış Yerine Kadar Taşıma Ücreti Ödenmiş Olarak Teslim)

CPT taşıma sisteminde ihracatçı, kendi seçtiği demir yolu, hava yolu, kara yolu, deniz yolu veya içs u nakliye firması ile sözleşme imzalayıp ihraç ürünlerini belirtilen varış noktasına kadar taşıma masraflarını ödeme zorunluluğu vardır.

CPT; deniz, kara, hava ve demir yolu taşımacılığında geçerlidir.

CIP – Carriage and Insurance Paid To (Taşıma Ücreti ve Sigorta Ödenmiş Olarak Teslim)

CIP taşıma sisteminde ihracatçı, CPT’deki tüm yükümlülüklerine aynen sahiptir. Ek olarak malların taşınması sırasındaki sigorta bedelini karşılamakla yükümlüdür.

CIP, deniz, kara, hava ve demiryolu taşımacılığında geçerlidir.

“D Grubu Teslimler”

İhracatçı, malları belirlenen varış yerine kadar taşır. Varış yerine kadar risk, sorumluluk ve giderler satıcıya aittir.

DAP – Delivered at Place (Belirlenen Yerde Teslim)

DAP teslim şekli, 01.01.2011 tarihinde yürürlükten kaldırılan DAF, DES ve DDU teslim şekillerinin yerini almıştır.

DAP; deniz, kara, hava ve demir yolu taşımacılığında geçerlidir.

DAT – Delivered at Terminal (Terminalde Teslim)

Bu teslim şekli 01.01.2011 tarihinde yürürlükten kaldırılan DEQ teslim şeklinin yerini almıştır. DEQ teslim şekli deniz yolunda geçerli iken, DAT çoklu vasıta ile teslimi kapsar.

DAP, deniz, kara, hava ve demir yolu taşımacılığında geçerlidir.

DDP – Delivered Duty Paid (Gümrük Vergileri Ödenmiş Olarak Teslim)

EXW teslim şeklinin tam tersidir. EXW teslim şekli ihracatçı için ne kadar az yükümlülük içeriyorsa DDP terimi de alıcı için aynı şekilde en az yükümlülüğü içermektedir.

DDP, deniz, kara, hava ve demir yolu taşımacılığında geçerlidir.

Dış Ticarette Ödeme Şekilleri

Dış ticarette kullanılan temel ödeme yöntemleri aşağıda açıklanmıştır:

Peşin Ödeme (Prepayment / Advance Payment)

Mal Mukabili Ödeme (Cash Agaisnt Goods ‐ CAG)

Vesaik Mukabili Ödeme (Cash Against Documents – CAD, Documentary Collections)

Akreditifli Ödeme (Letter of Credit – L/C, Documentary Credit)

Akreditif tarafları

Amir

Amir Bankası

Lehdar

Lehdar Banka

Akreditif Türleri

Gayrikabilirücu (dönülemez) akreditif – Irrevocable L/C

Kabilirücu (dönülebilir) akreditif – Revocable L/C

Teyitsiz akreditif – Uncofirmed L/C

Teyitli akreditif – Confirmed L/C

Vadeli akreditif – Deffered payment L/C

Devredilebilir akreditif – Transferable L/C

Kırmızı şartlı akreditif – Red clause L/C

Yeşil şartlı akreditif – Green clause L/C

Döner (Rotatif) akreditif – Revolving L/C

Teminat akreditifi – Standby L/C

Karşılıklı akreditif – Back to back