İhracatta, Vergi, Resim, Harç ve KDV İstisnası

Vergi, Resim, Harç İstisnasının Kapsamı

Ülkemizde uygulamada olan ihracat rejimi kapsamında yapılan bu düzenlemelerin temel amacı; ihraç ürünlerine uluslararası piyasada rekabet gücü kazandırmak, ihraç pazarlarını geliştirmek, İhracatı arttırmak ve ihracatı teşvik etmektir. Ticaret Bakanlığınca alınan kararlar ve yayımlanan tebliğlerde ihracata ilişkin bazı durumlar vergi, resim ve harç istisnasına tabidir. Vergi, resim ve harç istisnası mevzuatına göre istisna sayılan işlemler şunlardır:

Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi,
Damga Vergisi,
Harçlar Kanunu kapsamında alınması gereken harçlar,
Diğer kanunlarda yer alan vergi, resim ve harçlar ile 80 Sayılı Kanun’a göre alınan hâl rüsumundan muaftır.

İstisna Kapsamındaki Belgesiz İşlemler

İhracat, ihracatla ilgili işlemler ve bu işlemler sebebiyle düzenlenen kâğıtlara ihracata ilgili olduğunun belirlenmesi hâlinde işlem yapan kuruluşlar tarafından resen vergi, resim ve harç istisnası uygulanır. Bu işlemlerin bazıları şunlardır:

İhracat karşılığı yapılacak ödemeler,
İhracattan doğan alacağın ihracatçı tarafından devri,
İhracat bağlantıları için düzenlenecek anlaşmalar,
Transit ticarete konu malın satın alınması ve satılması,
Tedarik edildikleri şekliyle ihraç edilmek üzere mal alımı,
Dâhilde işleme izni kapsamında yapılan ithalat,
Vergi resim harç istisnası belgesi almak amacıyla proje formu ekinde verilecek taahhütnamelerdir.

Belgeli İstisna İşlemleri

İhracat, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetler çerçevesinde vergi, resim ve harç istisnasından yararlanmak isteyen firmalar, Ticaret Bakanlığına müracaat ederek Dâhilde İşleme İzin Belgesi veya Vergi, Resim ve Harç İstisnası Belgesi almaları gerekir. İhracat amaçlıyla yapılan aşağıdaki işlemleri kapsamaktadır:

İhracat amacıyla yapılan ithalat,
İhracat amacıyla yurt içinde hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul ve ambalaj malzemesi alımları,
Bu işlemlerle ilgili verilecek her türlü teminat mektupları ile diğer işlemlerdir.

Vergi, Resim ve Harç İstisna Belgesi

Vergi resim harç istisna belgesi almak için Bakanlıkça istenen belgelerden bazıları şunlardır:
Dilekçe,
Vergi Resim Harç İstisnası Proje Formu,
Ticaret Sicil Gazetesi,
İmza Sirküleri,
Son yıla ait Bilanço ve Kâr-Zarar Cetveli,
İhracat Taahhütnamesidir.

Vergi, Resim ve Harç İstisna Belgesinin Geçerlilik Süresi

Vergi, resim ve harç istisnası belgelerinin süreleri azami 24 (yirmi dört) aydır.

Belgenin İptali

Vergi, resim ve harç istisnası belgesi, ilgili firmanın talebi üzerine, Ticaret Bakanlığı’nca iptal edilir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının ilgili genelgeleri hükümlerine uyulmaması, yapılan işlemlerin gerçek dışı olması hâlinde belge iptal edilir ve ilgililer hakkında kanuni işlem yapılır.

İhracat Taahhüdünün Kapatılması

Vergi, resim ve harç istisnası belgelerine ilişkin ihracat taahhütleri Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası şubeleri tarafından kapatılır.

Belgeli İhracat Kredilerinde İstisna

Belgeli ihracat kredilerinin vergi, resim ve harç istisnasından yararlanma süresi, ek süreler dâhil olmak üzere Ticaret Bakanlığınca düzenlenecek Dâhilde İşleme İzin Belgesi veya Vergi Resim Harç İstisnası Belgesi süresi kadardır.

Taahhüdün Kapatılması

Vergi, resim ve harç istisnasından yararlandırılan belgeli ihracat kredilerinin ihracat taahhütleri, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerden elde edilen ve belgede taahhüt edilen gelirlerle kapatılır.

Belgesiz İhracat Kredileri ve Transit Ticaret İşlemleri İstisnası

Belgesiz ihracat kredilerinin, vergi, resim ve harç istisnasından yararlanma süresi 24 (yirmi dört) aydır.

Taahhütlerin Kapatılması

Belgesiz ihracat kredilerine ilişkin ihracat taahhütleri, Ticaret Bakanlığının uygun görüşüyle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen usuller çerçevesinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından kapatılmaktadır.

Mücbir Sebep ve Fevkalade Haller

Firmaların mücbir sebep ve fevkalade hâllerden yararlanabilmesi için; Vergi, Resim ve Harç İstisnası Belgesi kapsamında en geç belge süresi sonundan itibaren 3 (üç) ay içerisinde Bakanlığa başvurması gerekmektedir. Bu kapsamda ek süre talep edilebilecek mücbir sebep ve fevkalade haller şunlardır;

Deprem, sel, don, fırtına, kasırga vb. tabii afetler ve yangın,
Grev ve lokavt,
Ülkemiz veya ithalatçı ülkede konulan yasaklar ile harp ve abluka hali,
Yükümlü firmanın iflası ya da konkordato ilan etmiş olması,
Şahıs firmalarında firma sahibinin ölümü,
Karşılığı ihracat süresi içerisinde yerine getirilmediği için prefinansman hükümlerine tabi hale gelen peşin döviz ile ilgili ihracatın yapılamamasıdır.

İhracatta KDV İstisnası

İhracattaki KDV istisnasının temel şartı mal ve hizmet ihracatı yapılmasıdır. Kanunda yer alan ihracat işlemleri KDV’den istisna tutulmuştur. İstisna tutulan işlemlerin bazıları şunlardır;

İhracat teslimleri,
İhracat teslimlerine yönelik hizmetler,
Yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetler,
Serbest bölgelerdeki müşteriler için yapılan fason hizmetler,
Karşılıklı olmak şartıyla uluslararası roaming (dolaşım) anlaşmaları çerçevesinde yurt dışındaki müşteriler için Türkiye'de verilen roaming (dolaşım) hizmetleri,
Yolcu berberinde eşya istisnası,
Yabancı taşımacılar ile fuarlara katılan yabancılara yapılan mal,
Yabancı sinema yapımcılarına tanınan istisnadır.