Çocukla İletişimde Medyanın Etkisi

Medya kavramı, özü itibari ile geleneksel ve yeni iletişim teknolojilerinin kullanıma arz ettiği ve kısaca kitle iletişim araçları olarak sınıflandırdığımız araçlar üzerinden kurulan iletişimdir. Bu gerçekten hareketle medya kavramını dar çerçevede açıklamak ya da sınıflandırmak, medyanın etkinlik alanını ve gücünü sınırlandırmak olacağından, medya üzerinden tanımlamayı kitle iletişim araçları üzerinden açıklamak yerinde olacaktır.

Günümüzde insanlar hem geleneksel hem de yani medya araçlarını değişik amaçlar için kullanmaktadırlar. Geleneksel medya araçları karşısında pasif bir konumda olan birey bu amaçlarına kısıtlı oranda cevap bulabilirken, yeni medya araçları karşısında sınırsız bir şekilde kullanım hazzına erişebilmektedir. Tüm bu bilgiler ışığında demek ki medya dediğimiz kavram aslında kitle iletişim araçları yardımıyla düşünce, görüş ve bilgi aktarımının hedef kitleye ulaştırılması anlamı gelmektedir. Ancak medyanın hedef kitleye aktardığı bilgi, görüş ve düşünce kitle iletişim araçlarında yaşanan değişim ve dönüşümler sebebiyle farklılıklar göstermektedir.

Her yaştan birey günlük yaşamında ya geleneksel medya ya da yeni medya araçları ile medyadaki akışkan iletişime katılım sağlamaktadırlar. Özellikle geleneksel medya oluşturduğu içerikler ile tüm yaş grubunu hedef kitlesi olarak belirlerken, yeni medya da bu hedef kitle daha çok bireyselliğe dayanmaktadır.

Çocuğun medya ile olan ilişkisi aslında bugün birçok ülkede tartışmalara ve çalışmalara konu olmuş sorunlu bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Çünkü medyanın bireyler üzerinde var olan etkisinin özellikle çocuk bireylerde daha derinden hissedilmesi ve çocuğun medyadan aldıkları ile hayatı anlamlandırıp yorumlanması eksik, yeteriz ya da yanlış enformasyon ile gelişim evresinden geçmesine neden olmaktadır. Bu konuda özellikle ilk çocukluk döneminde kitle iletişim araçları ile tanışıp tüm çocukluk evrelerini bu araçlarla geçirmesi çocuğun kimlik oluşumundan, sosyalleşme sürecine kadar çok geniş bir spektrumda medyanın büyüttüğü bir birey olarak yetişkinliğe adım atmasına neden olmaktadır.

Ebeveynler medyayı özellikle çocuklarının vakit geçirmesi için önemli bir yardımcı görürken aslında çocuk üzerinde bu yardımcının ne denli etki oluşturacağı genelde önemsenmemektedir.

İnsanların herhangi bir nesne ya da başka bir kişi ile olan ilişkisinde, karşısındakini anladığı ya da anlamlandırdığı kadarıyla iletişim kurabilir ya da çıkarımlar yapabilir. Bu durum aslında temsilin algılayandaki konumu ile ilgili bir durumdur. Temsil dediğimiz şey aslında yaşananlar sonrası ortaya çıkan bir durum değildir, aksine yaşananların temel kurucu unsurudur. Yani temsil anlamlandırma sürecinin bizzat kendisidir.

Şiddet içerikli bir haberi sadece radyodan dinlemenin ya da sadece gazeteden okumanın hedef kitle üzerinde bıraktığı etki ile aynı şiddet haberini televizyondan görüntü ve ses argümanları ile birlikte izlemenin bıraktığı etki aynı değildir.

Türkiye’de reşit olma yaşı 18’dir.Bu bağlamda 18 yaşına kadar her birey henüz yetişkin olmamış bireyler olarak değerlendirilmektedir. Bu kitle hem geleneksel hem de dijital medya içerikleri ile gün içinde en fazla karşılaşan kitle olarak da dikkat çekmektedir. Özellikle yaşama dair birçok deneyimini medya içeriklerinden kazanan bu bireylerin, medya gibi görsel şölen ile içeriklerini sunan uyarıcılara karşı dikkat noktaları üst seviyelerdedir.

Tematik yayıncılığın her geçen gün artarak gelişim göstermesi, çocuklara yönelik tematik yayıncılığın da seçeneklerinin artmasına neden olmuştur.

Akıllı simge ve sembollerde medyanın aslında izler kitle için bir uyarı mahiyetinde hazırlanmış olduğu sorumluluk göstergelerinden biridir. Hazırlamış oldukları içeriklerin başlayıcında dikkat çekici bir fonla yer alan simge ve semboller ile içeriklerin, kimlere hitap ettiği ve içeriği oluşturan görüntü ve ses metinlerinden izleyenlerin nasıl etkilenebileceği anlatılmaktadır.