Çocuklarda Spor ve İletişim Becerileri

Çocukların sosyalleşmesi iletişimin temeli olmaktadır. Oyun oynayan çocuk akranları ile iletişim kurarak sosyalleşmekte ve yalnızlık duygusu hissetmemektedir. Bu da çocuğu psikolojik yönden olumlu etkilemektedir. Ayrıca oyun oynayan çocuk gurup içerinde nasıl ve ne şekilde davranmasını, nasıl bir iletişim içerisinde olması gerektiğini ve kurallara uymayı öğrenmektedir. En önemlisi çocuk iletişim kurabildiği için kendisine olan öz güvenin oluşmasına fırsat vermektedir.

İnsanoğlunun iletişim serüveni daha doğmadan anne karnında iken başlar. Annenin hamilelik sürecinde ve sonrasında bebekle arasında kurduğu sağlıklı ve olumlu iletişim; bireyin çocukluk, gençlik ve yetişkinlik dönemlerinin sağlıklı olmasının temel unsurlarındandır. İnsanoğlu, sosyal yaşam ve gelişim alanı çok boyutlu bir varlık olarak karşımıza çıkmaktadır.

Fransızca’dan dilimize geçen ve Fransızca okunuşuyla "communication" kelimesi Latince "communitio" kelimesinin eş anlamlısıdır. Bunun temelindeki "communis" kavramı, ortak yapılan ve birçok kişiye ve ya bir nesneye ait olabilen anlamına sahiptir. Başka bir ifade ile iletişim sözcüğünün basit bir mesaj iletmesinden ziyade, bir sosyal etkileşim, paylaşım ve değiştokuş hareketlerini kapsadığını söyleyebiliriz (Zıllıoğlu, 2003).

İnsanlar ister toplumla birlikte isterse de tek başlarına yaşasın, iletişim yardımıyla hedeflerine ulaşabilirler. İletişimde amaç, bilgiyi yaymak, eğitmek, eğlendirmek hatta kolayca anlamak olsun, asıl yapılmak istenen, diğerlerine bilgiyi aktarmak ve onları etkileyebilmektir.

Çocuğun gözünü açtığı andan itibaren ilk iletişim kurduğu kişilerin ebeveynleri olduğu düşünüldüğünde, ailelerin çocuğun iletişim becerilerindeki yeri yadsınamaz. Çünkü çocuklar sosyal yaşamlarında ilk olarak ailelerinden gördükleri davranışları iletişim tarzlarına yansıtırlar. Ailelerinin diğer kişilerle olan ilişkilerini dikkatle takip ederler. Empati ile birilerine yardım etme, beraber iş yapma gibi olumlu iletişim becerisi kazanırken, tam tersi olarak bazen çatışma ve yargılama gibi olumlu olmayan iletişim becerileri de kazanırlar. Aile ilişkileri sağlıklı olduğunda çocuğa gereken değer verilir ve birey olarak kabul edilir.

Çocuklar oyun oynarken, fiziksel aktivite ve spor yaparken birbirlerini etkilerler. Bu etkileşim sonucunda bazı kuralları öğrenirler, kendilerine verilen bir görevi yapma ve üstlenme bilincini kazanırlar. Takım sporu ile uğraşanlar, grup olarak hareket etme, ortak kararlar verme gibi yazılı olmayan bazı toplum kurallarını da öğrenirler, bu yazılı olmayan kurallar çocuğun içinde bulunduğu çevre ile diğer çocuklar arasında benimsenmesi ve kabul edilmesi bakımından kolaylık sağlayabilmektedir.

Günlük hayatımızda teknolojinin gelişmesiyle beraber insanlar git gide hareketsiz yaşam tarzına doğru geçmektedir. Hareketsiz yaşam tarzı özellikle çocukları daha çok etkilemektedir. Çocuğun bedensel gelişimi için hareket çok önemlidir. Küçük yaşlarda hareket etmek, fiziksel aktivite yapmak, ileride yaşanabilecek hastalık risklerini azaltmada, büyüme ve gelişmenin daha iyi olması, kaliteli yaşam biçimi kazandırılması, obezite ve aşırı kilo alımının önüne geçilmesi gibi olumlu etkileri olduğu söylenebilir. Böylelikle düzenli spor yapmak ve fiziksel aktivite içeren oyunlar gibi bazı etkinlikler yapmak çocukların bedensel gelişimlerinin yanı sıra sosyal gelişimleri için de önemli bir yere sahiptir (Çelik ve Şahin, 2013).

Spor olgusu; çocuk yaş grubunun sosyalleşmesine, içtimai yetenek seviyelerinin yükselmesine, mesuliyet duygusu kazanmalarına, yarışmalara iştirak ederek başarılı veya başarısız olmanın ne anlama geldiğini öğrenebilmelerine, yarışmalardaki rekabet duygusuyla hırslı çalışmalarına, rakip oyunculara saygılı davranmalarına ve empati kurabilmelerine olanak tanımaktadır (Zahner vd. , 2013).

Ailelerin, çocuklarını küçük yaşlardayken spor salonlarına veya alanlarına iştirak ettirip spor organizasyonlarını izletmesi, çocuklarının spor olgusunu algılamasını ve sportif anlamda motive olmasını sağlar. Aileler çocuklarını spor etkinliklerine göndererek içki, kumar ve uyuşturucu gibi kötü alışkanlıklarından da uzak tutmuş olur. Bununla birlikte, çocukların fiziksel aktivite sırasında ailesini yanında görmesi onlara destek olacak; ailesiyle olan etkileşimini arttıracak ve aile bağlarını güçlü kılacaktır (Gökçe vd. , 2019).