Dramatik Kurgunun Bileşenleri

Dramatik kurgu bileşenleri rol, gerilim, odak, zaman, mekân, dil, hareket, atmosfer, sembol ve dramatik anlamdır. Tüm bu bileşenler birleştiğinde dramatik kurgu oluşur, dramatik kurgu birleştiğinde de dramatik anlam oluşur. Canlandırmalarda olduğu gibi oyunların da gerçekleşmesi için dramatik kurgu bileşenlerinin net olması gerekmektedir. Bu yapının tüm bileşenlerin birbirini tamamlayacak şekilde kullanılmasıyla öğrenme gerçekleşebilmektedir

Ana Bileşenler

Rol

Drama süreçlerinde bir rol alınarak rol oynanır. Böylelikle dramatik kurguda bir kimlik, kişilik oluşturulur. Rol dramatik kurgunun diğer tüm bileşenlerini etkiler. Rol oynamadan canlandırma yapmak mümkün değildir. Rolü okulunu korumak olan bir müdürün ailedeki rolünün baba olduğu, ailede dürüst, okulda disiplinli bir insan olduğu vb. tutum ve davranışlarının farklı roller ile belirlendiği fark ettirilebilir. Drama çalışmalarında asıl amaç, roller ve çatışma yoluyla çocuklarda faklı bakış açılarının geliştirilmesi, dolayısıyla eğitimin asıl amacı olan istendik davranış değişikliği sürecine katkı sağlayabilmektir.

Dramatik Gerilim

Canlandırma çalışmalarında birden fazla rol, yani birden fazla kişinin amacı bulunmaktadır. Bu amaçların çatıştığı noktada da gerilim ortaya çıkmaktadır.Dramatik gerilimi arttırmak için rolde verilen görev zorlaştırılabilir, önemli kılınabilir ya da eğlenceli kılınabilir. Dramatik gerilimde kişiyi eyleme sürükleyen bir gerilim vardır. Kişi gerilimi çözmek için harekete geçer, bu hareket yeni bir durum oluşturur, bazen çatışma meydana gelir ve bu öğrenmemize yol açan çatışmanın evrildiği yerdir. Dramanın özü canlandırmalar, canlandırmaların da özü dramatik gerilim ya da çatışmadır.

Odak

Yaratıcı dramanın yöntem olarak kullanıldığı etkinliklerde odak etkinliğin kazanımıdır. Canlandırma etkinliklerinde ise odak konunun merkezidir. Bir drama dersini yapılandırırken ilk dikkat edilmesi gereken kazanımın ne olduğu, yani “Neye vurgu yapmak istiyorum?, “Neyi irdelemek istiyorum? Neyi öğretmek istiyorum?" sorularına cevap aramaktır. Canlandırma etkinliklerinde de aynı sorular sorulmalıdır.

Mekân

Mekân seçiminde O’Tool ve Haseman (1992)’a göre diğer roller (karakterler), kapalı ya da açık mekânlar, karşıt (zıt) mekânlar, mekânın kendi mesajları ögelerini değerlendirmek önemlidir. (Adıgüzel, 2018).

Zaman

Zaman bileşeni diğer bileşenlerle uyumlu şekilde kullanıldığında dramatik kurgunun güçlenmesini sağlayacaktır. Günün saatleri, tarihsel dilimler, günler, önemli zamanlar anlamlarında kullanılabilir.

Yardımcı Bileşenler

Dil

Dil dört temel bileşenden oluşmaktadır: ses, hareket, şekil ve renk. Dolayısıyla dil sadece konuşmak ya da sözcükler değildir;

Hareket

Dramatik kurgunun diğer yardımcı bileşeni harekettir. Hareket herhangi bir konunun, durumun irdelenmesinde, yeni bir fikrin geliştirilmesinde başlangıç olarak alınan noktadır.Çıkış noktası, devinim ve aksiyon anlamına gelmektedir.

Atmosfer

Genel olarak atmosfer bir mekânın ya da bir durumun vb. duygusudur. Mod ise insanın duygu durumunu vermektedir.

Semboller

Drama süreçlerinde sürece uygun materyal kullanımı oldukça önemlidir. Semboller anlam yüklenerek dramatik nesneye dönüştürülebilir.

Dramatik Anlam

Ana ve yardımcı dramatik kurgu bileşenleri birleşerek dramatik anlamı oluştururlar