Yaratıcı Dramanın Gelişim Alanlarıyla İlişkisi

Yaratıcı drama, gelişim alanlarını birbirinden ayırmadan çocukların tüm gelişim alanlarını destekleyebilen zengin bir öğrenme ortamı sunmaktadır. Oyunsu süreçlerden yararlanan ve çocuklara yaşantı kaynaklı öğrenme ortamları sunan yaratıcı drama, okul öncesi eğitimde bir yöntem ve bir etkinlik çeşidi olarak kullanılmaktadır. Çocuğun bedenini, duygularını, düşüncelerini, hayal gücünü ve dilini eş zamanlı olarak kullanmasına olanak sağlayan yaratıcı drama, okul öncesi dönemde çocukların ihtiyaç duydukları tüm gelişim alanlarını desteklemektedir.

Bilişsel Gelişim Ve Yaratıcı Drama

Piaget, çocuk ve çevresi arasındaki etkileşimin çocuğun düşünme süreçlerini niteliksel olarak değiştirerek çocuğun farklı bilişsel gelişim dönemlerinden geçtiğini ileri sürmüştür. Bu nedenle çocukların erken dönemde dünyayı keşfetme amacıyla karşılaştıkları etkin deneyimlerin onları zihinsel olarak geliştirdiği düşünülmektedir.

Vygotsky ise çocuğun bilişsel gelişiminin öğrenme deneyimine destek veren yetişkin ya da akranlarla etkileşimi sayesinde desteklendiğini savunur. Yakınsak gelişim alanı çocuğun tek başına çabasıyla tamamlaması zor olan bir görevi bir yetişkin ya da kendisinden daha deneyimli bir akran desteğiyle başarması anlamına gelir. Burada Vygotsky çocuğun bilişsel gelişiminde sosyal etkileşimin önemini vurgulamaktadır

Çocukların bilişsel gelişimlerinin desteklenmesi okul öncesi eğitim programının temel hedefleri arasında yer almaktadır. Bu gelişim alanı yaratıcı drama etkinlikleri ile desteklenebilir.

Yaratıcı drama etkinlikleri sayesinde çocuklar yaparak yaşayarak öğrenme fırsatı bululurlar. Karşılaştırkları problem durumlarına çözüm üreterek problem çözme becerilerini geliştirirler. Çocukların sınıflama becerisini, dikkat sürelerini, eleştirel düşünmelerini geliştirmesi ve farklı zekâ alanlarına hitap etmesi nedeniyle yaratıcı drama bilişsel gelişimi olumlu yönde destekler.

Sosyal Duygusal Gelişim Ve Yaratıcı Drama

Okul öncesi eğitimin temel ilkeleri arasında çocukların sevgi, saygı, hoşgörü, işbirliği, sorumluluk, yardımlaşma ve paylaşma gibi duygu ve davranışlarını geliştirmek, kendilerinin ve başkalarının duygularını fark etmelerini sağlayarak çocukların sosyal ve duygusal gelişimini desteklemek yer almaktadır.

Bandura, insanların sosyal ortamlar içerisinde başkalarının davranışlarını gözleyerek daha hızlı öğrendiklerini savunmaktadır. Yaşamdaki birçok farklı sosyal rolü yaratıcı drama sürecinde çocuk, bu rollerle karşılaşmadan önce oyunsu süreçlerde ve rol oynayarak deneyimleme fırsatı bulur. Böylece çocuklar gelecekteki toplumsal rollerle öğrenme süreçlerinde tanışırlar.

Yaratıcı drama süreçleri duyguların ifade edilmesini sağlandığından çocukların duyguların farkına varmalarına ve duygusal gerilimin hafifletilmesine yardımcı olur. Ayrıca yaratıcı drama etkinliklerinde rol oynayan çocuklar başkalarının duygu ve düşüncelerini anlamaya ve başkalarının bakış açısını hissetmeye başlayarak empati geliştirir.

Yaratıcı dramanın sunmuş olduğu oyunsu ve " -mış gibi" süreçlerde çocuklar diğer çocuklarla birlikte canlandırmalar yaparken birbirlerini dinleme, anlaşma ve işbirliği yapma gibi sosyal becerilere doğal olarak ihtiyaç duyarlar. Çocuklara sunduğu sosyal ortam ve sosyal becerileri kullanma gerekliliği sayesinde yaratıcı drama çocukların sosyal -duygusal gelişimini doğrudan etkilemektedir.

Dil Gelişimi Ve Yaratıcı Drama

Çocukların doğal olarak gelişme eğiliminde olan dil becerilerinin okul öncesi dönemde desteklenmesi önemlidir. Diğer insanlarla etkileşime geçmek isteyen çocuklar dili öğrenmeye heveslidirler. Ülkemizdeki okul öncesi eğitimin temel amaçları arasında “çocukların türkçeyi doğru ve güzel konuşmaları” yer alırken temel ilkeleri arasında bu dönemde verilen tüm eğitimlerin oyun temelinde olması gerekliliği vurgulanmaktadır. Zenginleştirilmiş dil ortamları okul öncesi çocukların dil edinmeleri ve dili yaratıcı bir şekilde kullanmaları için çok önemlidir. Okul öncesi eğitim programında yer alan Türkçe etkinliklerinin dışında oyunsu süreçleri içerisinde barındıran drama etkinlikleri de çocukların dil kullanımını artıran ve dil gelişimlerini destekleyen etkinlikler arasındadır.

Yaratıcı dramanın temel amaçlarından birisi de çocukların iletişim becerilerini geliştirmektir. Bu amaç doğrultusunda çocuklar yaratıcı drama süreçlerinde konuşma, düşünme, anlatma ve başkalarıyla iletişim kurma becerilerini kazanır.

Yaratıcı drama çocukların ihtiyaç duydukları sözel becerileri geliştirmeleri için uygun bir ortam sağlar. Yaratıcı drama sürecinde gerçekleştirilen tüm canlandırmalarda katılımcılar duygu ve düşüncelerini paylaşır. Böylece yaratıcı drama etkinlikleri kendi doğasında dil becerilerinin kullanımını barındırdığı için dil gelişimine doğrudan katkı sağlamaktadır.

Motor Gelişim Ve Yaratıcı Drama

Okul öncesi dönemde çocuklar, gelecek yaşamları boyunca olabilecekleri en hareketli ve en etkin dönemi yaşarlar. Hem kaba motor becerilerinde hem de ince motor becerilerinde kayda değer gelişim gösterirler.

Çocuğun tamamen bedensel olarak etkin olduğu oyunsu süreçleri barındıran yaratıcı drama etkinliklerinin çocukların motor gelişimlerini olumlu yönde etkilediği düşünülmektedir. Drama kelime kökeni olarak içinde eylem olan her türlü etkinliği içermektedir.

Yaratıcı drama yapısı gereği oyunsu nitelikleri içinde barındırması nedeniyle çocukların doğal ihtiyacı ve onlar için en uygun öğrenme yöntemi olan oyunun taşıdığı tüm işlevleri de yerine getirebilir. Çocuklar oyun veya dramatik oyunlarda hareket etme, eyleme geçme isteği taşılar. Yaratıcı drama etkinlikleriyle çocuklar hem fiziksel hem de zihinsel olarak etkin olabilirken hareket halinde birbirleriyle farklı etkileşimler içine girerek öğrenme fırsatı edinirler.

Öz-Bakım Becerileri Ve Yaratıcı Drama

Okul öncesi dönemde çocuklara kazandırılması gereken bir beceri olan öz bakım becerileri çocukların bedenleriyle ilgili temizlik kurallarını uygulamaları, giyinme ile ilgili işleri yapmaları, yaşam alanlarında gerekli düzenlemeler yapmaları, yeterli ve dengeli beslenmeleri, günlük yaşam becerileri için gerekli araç-gereci kullanmaları ve kendilerini tehlikelerden ve kazalardan korumaları gibi kazanımları içermektedir.

Yaratıcı drama sayesinde çocuklar etkileşim yoluyla öğrenme deneyimleri edinirler. Hem arkadaşları hem de öğretmeni ile sözel veya bedensel etkileşim içerisindeki çocuk arkadaşlarından ya da öğretmeninden birçok kavram, konu ve kural öğrenebilir.

Bu açıdan ele alındığında yaratıcı drama etkinliklerinde konu olarak ele alınabilen öz bakım becerileri çocuğa bu yöntemle doğal olarak kazandırılabilir.