Çocukların Sağlığını Koruma ve Geliştirme

Sağlığı koruma kişinin sağlığının bozulmasını önlemek, sağlık düzeyini daha iyiye götürmek ve hastalanırsa bu hastalığı erken dönemde bir sakatlık bırakmadan tedavi etmek ve sakatlık oluşmuşsa bu sakatlığın olumsuz etkilerini gidermektir.

Sağlığı koruma düzeyleri; birincil, ikincil ve üçüncül olmak üzere üç grupta ele alınmaktadır.

Birincil koruma düzeyi, bireylere veya topluma yönelik sunulan sağlıklı kişilerde hastalık risklerini azaltmaya odaklanan girişimleri içerir. Bulaşıcı hastalıkların önlenmesi için bağışıklama yapılması, tütün kontrolü ile tütüne bağlı solunum sistemi hastalıklarının önlenmesi birincil koruma düzeyine verilebilecek uygulama örnekleridir.

İkincil koruma düzeyi; hastalıkların erken tanılanarak tedavi edilmesini ve ciddi sonuçlarının azaltılmasına yönelik girişimleri içerir. Bebeklerde kan uyuşmazlığı sorunlarını önlemek için hamilelere kan grubu taraması yapılması ikincil koruma düzeyine örnek verilebilir.

Üçüncül koruma düzeyi; girişimleri ise daha önceden oluşan hastalığın ilerlemesinin ve komplikasyonlarının önlenmesi, oluşan engellerin azaltılmasına yöneliktir. Serebral palsili bir çocuğa yönelik yapılan fizik tedavi uygulamaları, Tip 1 diyabetli bir çocuğa insülin uygulama eğitimi yapmak, üçüncül koruma düzeyi girişimlere örnek verilebilir.

Yenidoğan ve Bebeklik Dönemi için Sağlığı Koruma Ve Geliştirme

Doğum Öncesi Bakım hizmeti alma: Annenin hamile iken tarama testleri yaptırması vb.

İzlemler: Boy uzama ve ağırlık artışı, baş ve göğüs çevresi, refleksleri, işitme ve görme durumu izlemi

Taramalar: Fenilketonüri, hipotiroidi ve biyotinidaz eksikliği , D vitamin eksikliği açısından tarama, sarılık gelişimi yönünden izlem, gelişimsel kalça displazisi açısından ultrason yaptırılması, işitme ve görme taraması yaptırılması

Bağışıklama: Sağlık Bakanlığı tarafından önerilen aşıların yaptırılması

Beslenme: Doğumdan sonra ilk 30-60 dakika içinde anne sütü alma, ilk altı ay sadece anne sütü ile besleme, altıncı aydan sonra ek gıda başlanması, iki yaşına kadar anne sütüne devam edilmesi

Ağız Diş Sağlığı: Bebeklerin dişlerinin çıkması ile birlikte temiz bir tülbent ya da yumuşak diş fırçası yardımıyla temizlenmesi

Oyun Çocuğu Dönemi

İzlemler: Boy uzaması, ağırlık artışı, bağışıklanma durumu, gelişimsel tarama yönünden taranması

Taramalar: Dokuzuncu aydan itibaren anemi açısından tarama, görme ve işitme taraması, kurşun taraması yapılması

Bağışıklama: Sağlık Bakanlığı tarafından önerilen aşıların yapılması

Beslenme: Riskli bebeklerde hematokrit ve hemoglobin düzeylerinin taranması, demir, kalsiyum, C ve D vitamininden zengin beslenmelerine özen gösterilmesi

Ağız Diş Sağlığı: Diş fırçalama alışkanlığı kazanmasının sağlanması

Uyku: Bu dönemde çocuk günlük olarak 12-13 saat uyku uyumasının sağlanması

Güvenlik: Düşme, boğulma, küçük cisimleri aspire etme, zehirlenme, yanık gibi birçok riske karşı önlem alınması

Okul Öncesi Dönem ve Okul Çağı Çocuklar

Taramalar: Boy uzaması, ağırlık artışı, işitme, görme, kan basıncı, kolesterol, skolyoz, anemi, diş taraması, kan şekeri taraması ve kurşuna maruz kalma riski açısından taramalar yapılması.

Bağışıklama: Kızamık, kızamıkçık, kabakulak, difteri, boğmaca, tetanos, polio (çocuk felci) hastalıklarına karşı aşılanması

Beslenme ve Fiziksel Aktivite: Obezite açısından riskleri önlemek için girişimlerde bulunulması

Ağız Diş Sağlığı: Doğru diş fırçalama teknikleri ve diş ipi kullanımı öğretilmelisi

Güvenlik: Güvenli bisiklet sürme, trafik kurallarına uym akonusunda farkındalık kazandırılması

Ergenlik (Adölesan) Dönemi

Büyüme ve Gelişmenin İzlenmesi: Ergenlerde büyüme atağı başladıktan sonra yılda en az bir kez boy uzaması, ağırlık artışı ve cinsel gelişiminin, psikososyal durumun değerlendirilmesi

Beslenme: Sağlıklı beslenme ilkelerinin uygulanması yönünde girişimlerde bulunulması

Sigara, Alkol ve Madde Kullanımının Önlenmesi: Sigara, alkol ve madde kullanma riskinin belirlenerek önlemler alınması

İntihar: Demografik, psikolojik ve sosyal/kişilerarası gibi farklı alanlarda riskli ve koruyucu davranışları tanılanması ve önlemler alınması

Riskli Cinsel Davranışlar: Riskli cinsel davranışlar konusunda bilinçlendirme çalışmaları yapılması

Bağışıklama: Erişkin tetanos aşısı ve kızların serviks kanserine karşı human papillomavirus (HPV) aşısı yaptırması