Genel Değerlendirme

GENEL UYGULAMA

Bu ünite bir uygulama ünitesidir.

Şu ana kadar öğrendiğiniz bütün kuralların uygulaması yer almaktadır.

Arapçada kelime üçe ayrılmaktadır. İsim, fiil ve harf.

Tek başına bir anlam ifade etmeyen, ancak başka bir kelime ile bir anlam ifade eden kelimeye harf denir.

Zamanla ilişkili olan kelimelere ise fiil denir. bu da mâzi, muzâri olmak üzere üçe ayrılır.

Harf ve fiillerin dışında kalan bütün kelimelere isim denir. Türemiş veya câmid (somut) isim olabilir. Yani sıfat anlamını taşıyan bir kelime de isim sayılır.

Türemiş isimler yapı bakımından ismi fâil, ismi mef’ûl, ismi zaman, ismi mekân, mübalağa ismi fâil, ismi âlet, ismi tafdîl, ismi tasğîr vs kalıplarda bulunurlar.

Harfi tarif almış olan isimler ile zamirler, özel isimler gibi bazi isimler marife (belirli) sayılır. Harfi tarif almamış veya marifelik özelliği olmayan isimlere ise nekre (belirsiz) isimler denir.

İsimler cinsiyet bakımından müzekker ve müennes olmak üzere ikiye ayrılır.

Arapça isimler, sayı bakımından müfred, tesniye ve cemi olmak üzere üçe ayrılır.

Zamirler, munfasıl zamirler ve muttasıl zamirler olmak üzere iki ana gruba ayrılır.

İşaret isimleri, gösterdikleri ismin yakın, orta veya uzak mesafede oluşuna göre üç kısma ayrılırlar.

Bir isimle cümleyi veya iki cümleyi bir birine bağlayan kelimelere ismi mevsûl denir. Bunların özel ismi mevsûller ile müşterek ismi mevsûller olmak üzere iki kısma ayrılır.

İsimlerin başına gelen edatlara harfi cer denir. Bunlar başına geldikleri ismin sonunu mecrûr yaparlar.

Muzâri fiillerin başına gelen edatlar, nasbeden edatlar ve cezmeden edatlar olmak üzere iki kısma ayrılır.

Fiiller zaman bakımından mâzi, muzâri ve emir fiil; öznesi bakımında ma’lûm ve meçhul fiil; geçişlilik bakımından lâzım fiil ve müteaddî fiil gibi kısımlara ayrılır.

Yine fiiller yapı bakımından mücerred fiil, mezîd fiil; sülâsi fiil, rubâi fiil vs. kısımlara ayrılır.

Sülâsi fiiller, kök harflerin yapıları bakımından yedi kısma ayrılır ki buna aksâm-ı seb’a denir.

Sülâsi fiiller altı bab halinde tasnif edilirken mezîd fiiller kendi kalıplarına göre (masdar kalıbına göre) isim alırlar.

İsimlerin oluşturdukları yapı, isim tamlaması (izâfet) ve sıfat tamlaması (sıfat) olmak üzere iki yapıda bulunurlar. İsim tamlamasında birinci isme muzâf (tamlayan), ikinci isme muzâfun ileyh (tamlanan) denir. Sıfat tamlamasında birinci isme mevsûf, ikinci isme sıfat denir. Sıfat ile mevsuf sayı ve cinsiyet bakımından uyum halinde olur.

Arapça’da cümle şekle bağlı olarak tanımlanır: İsimle başlayan cümleye isim cümlesi, fiille başlayan cümleye fiil cümlesi denir. Fiil cümlesinin ögeleri fiil, fâil, mef’ûlün bih, vs.dir.

İsim cümlesinin ögeleri mübtedâ ve haber denen iki kısımdan oluşur. İsim cümlesinin başına kâne ve benzerleri olarak bilinen bazı nâkıs fiiler; inne ve benzerleri olarak bilinen harfler (edatlar) gelir ve bunların her biri başına geldikleri ismin sonunda bazı değişiklikler oluştururlar ve anlamı da değiştirirler.