Batı Ülkelerinde Risk Ve Kriz Yönetimi Örnekleri

Doğal afetler, geniş gruplara etki ederek ekonomik ve sosyal olarak büyük zararlara yol açan, önemli bir risk grubunu oluşturan insanın etkisiyle oluşmayan risklerdir. Afet yönetimi, afetlerin engellenmesi ve hasarlarının minimize edilmesi için afet öncesinde, afet sırasında ve afet meydana geldikten sonra yapılması gerekenlerin belirlenmesi, planlanması ve uygulanabilmesi için toplumun tüm kurum ve kuruluşları ile beraber koordineli olarak gerekli ihtiyaçların bu amaç doğrultusunda yönetilmesidir.

Batı Ülkelerinde Risk ve Kriz Yönetimine Genel Bakış

Doğal afetlerin şiddeti ve sıklığı geçtiğimiz yüzyılda iklim değişikliği, şehirleşme, nüfus artışı ve çevresel zararların artmasıyla beraber artmaktadır. AB politikaları genel olarak sağlık, çevre, iklim değişikliği, kohezyon, tarım, ulaşım, enerji, araştırma ve geliştirme politikalarını kapsamakta olup, afet için alınan risk önlemleri bu politikalar arasında ilk sırayı almaktadır. Bu ünitede ABD, İtalya, Almanya ve Fransa gibi gelişmiş ülkelerin afet yönetim modelleri incelemiştir.

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Örneği

ABD’de kriz yönetimi; afetler ve nükleer savaşlar gibi acil durumları kapsayan ülke yönetiminin tüm kademeleri ile baraber özel sektörü de içine alan, Federal Olağanüstü Hâl Yönetim Ajansı (FEMA) tarafından yönetilmektedir. ABD’de, afet durumunda ABD Başkanı “ulusal afet” ilan etmektedir. Afet hasarlarının azaltılması; sel düzlüklerindeki konutların yıkılması, sel seviyesinden yüksek konutların inşa edilmesi, depremlere karşı binaların güçlendirilmesi ve bina yapımının kanunlara uygun olması ile sağlanır. Afet yardımları, Stafford Yasasına göre özel bir fonun meydana getirilmesi ile oluşturulmaktadır.

Fransa Örneği

Fransa’da afet yönetimi iller, bölgeler, yerel yönetimler ve merkezi hükûmetler tarafından yürütülmekte olup oldukça karmaşık bir yapıya sahiptir. Ayrıca, afetler ve arama-kurtarma çalışmalarında uzman kuruluşlar da bu koordinasyonun içinde yer alır.Fransa’da kriz durumunda görev alacak tüm işlevsel dernekler, askerî birlikler ile beraber sivil savunma müdürlüğüne bağlıdır. Ülke 9 adet Kriz Yönetim Bölgesine ayrılmış, her bölge için köy, belediye ve il seviyesinde teşkilatlanma sağlanmıştır.

İtalya Örneği

İtalya’da Sivil Savunma Bölümü (SSB)’nün başında bir başkan vardır. Bu başkan Bakanlar Konseyi Başkanı (Başbakan veya bakan veya müsteşar) yerine yönetim, koordinasyon ve çeşitli çalışmaların uygulanması konusunda görevlidir. Faaliyetleri arasında, afet tahmini ve önlenmesi, afet sonrası iyileştirme yer alır. İtalya’da afet tahmininde bilgi toplama ve değerlendirme aşaması, tahmin yapma ve çeşitli tehlikeleri önceden tahmin ederek tedbirler alınmasından oluşur.

Almanya Örneği

Çoğunlukla sel ve fırtına tehlikeleri ile karşı karşıya kalan ülkenin risk yönetimi çalışmalarının büyük kısmı ulusal sel koruması üzerine toplanmıştır. Almanya yasal kararlarla, su baskını riski taşıyan bölgelerde binalaşmayı yasaklamıştır. Almanya, Ulusal Merkezi ile ulusal seviyede iklim farklılıklarına göre sel yönetim programı yürütmektedir. Devlet, sivil toplum kuruluşları ve federal teknik kurtarma ajanslarını içine alan kurumsal bir kimlik oluşturmaktadır.