Afetlerde Güç Kaynakları ve Antenler
Afet ortamında kullanımına ihtiyaç duyulan enerji konvansiyonel ve yenilenebilir kaynaklardan sağlanır.
Konvansiyonel olarak enerji üreten sistemler arasında en önemlisi jeneratörlerdir.
Jeneratörler temel olarak mekanik formdaki enerjiyi elektriksel enerjiye çeviren cihazlardır.
Bir diğer önemli enerji kaynağı ise fosil yakıtlardır.
Güneş enerjisi, hidrolik enerji, rüzgar enerjisi, jeotermal enerji ve biyoyakıt en temel yenilenebilir enerji kaynaklarıdır.
Afet ve acil durumlar söz konusu olduğunda gerekli olan faaliyetlerin yürütülmesinde farklı alanlarda enerji kullanımına ihtiyaç duyulur. Bunlar:
- Sağlık hizmetleri,
- Ulaşım hizmetleri ve uyarı sinyalleri,
- Ev sistemleri,
- Saha personeli haberleşme sistemleridir.
Afetlere müdahale çalışmalarında ve sonrasında yenilenebilir enerji cihazlarının kullanım alanları:
- Acil müdahale,
- Aydınlatma (mobil, sokak),
- Su temini (arıtma, pompalama ve dağıtım),
- Sağlık (sahra hastaneleri, morg, tıbbi soğutucu),
- Buzdolapları (kişisel ve genel kullanım),
- Beslenme (pişirme),
- Haberleşme (telsiz, uydu haberleşmesi, dizüstü ve mobil şarj istasyonları),
- Güvenlik (alarm sistemleri, aydınlatma).
- Fotovoltaik hücreler güneş enerjisini kullanan yenilenebilir bir enerji kaynağı olarak afet durumunda bir çok kulanım alanı bulur.
Radyo haberleşme cihazlarının bir bileşeni olan antenler elektriksel sinyaller ile radyo sinyalleri arasında dönüşüm yaparak iki ayrı cihazın hava ortamını kullanarak haberleşmesinde önemli bir rol oynarlar. Bu sayede bilgi hava veya boşluk ortamı kullanılarak da iki ayrı cihaz arasında transfer edilebilir.
Antenler bilginin ne şekilde boşluk ortamına yayılması gerektiğine göre farklı şekillerde imal edilir ve kullanılırlar.
Antenlerin radyo sinyallerini ne şekilde yaydıklarını incelemek için ışıma diyagramları kullanılır.
İster gönderme işlemi ister de alma işlemi yapsın antenler genel olarak üç gruba ayrılırlar.
Her yöne veya izotropik (isotropic) antenler.
Bunlar her yönde eşit miktarda ışıma yapan antenlerdir. Mesela noktasal bir ışıma kaynağı bu şekilde bir izotropik antendir.
Bu tür antenler fiziksel olarak gerçekleştirilememekle beraber teorik olarak tanımlanıp pratikte kullanılan antenlerin ışımayı belirli bir istikamete yöneltme özelliklerinin hesaplanması için referans oluştururlar.
Düzlemsel yöneltici (omni-directional) antenler.
Yaydıkları radyo dalgası gücünün belli bir düzlemde her yöne eşit olarak yayılmasını sağlayan antenlerdir.
Belli bir düzlemde bu ışıma miktarı maksimum olmaktadır.
Bu düzlem bir miktar aşağı veya yukarı çevrilerek elde edilen yeni bir düzlem incelendiğinde yayılan radyo dalgası gücü azalmakta hatta anten ekseninde sıfıra düşüp ortadan kalkmaktadır.
Yöneltici veya direksiyonel (directional) antenler.
İletişim performansını arttırmak için belirli bir yöne gönderdiği veya aldığı enerji oranının daha yüksek olup istenmeyen kaynaklardan gelen enterferans (etkileşim) oranı daha düşük olan antenlerdir.