Afetlerde Haberleşme Yazılım Uygulamaları ve AR-GE Projeleri

Afet ve acil durumlar ile daha etkili mücadele edebilmek amacıyla AFAD’ın planlayıp geliştirmekte olduğu bir bilişim stratejisi bulunmaktadır. Bu bilim stratejisi Afet Yönetimi ile AFAD Yönetimi şeklindeki iki ayrı unsur üzerine yapılandırılmıştır.

Afet Yönetimi Projeleri

Afet yönetimi ile ilgili olarak AFAD tarafından üzerinde çalışılıp geliştirilen temel projeler AYDES, AR-GE ve Altyapı olmak üzere üç ana başlık altında değerlendirilebilir.

Afet Yönetim ve Karar Destek Sistemi Projesi

AYDES, Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) teknolojileri üzerine kurulmuş, afet ve acil durumlarda tüm kaynakları etkin bir şekilde kullanabilen, karar destek mekânizmalarına sahip web tabanlı bir uygulamadır. Üç bileşenden oluşmaktadır.

Olay komuta sistemi: Temelde TAMP kapsamında tanımlanış olan çalışma gruplarının planlama ve müdahale süreçlerinin bütünleşik bir sistem üzerinde yönetilebilmesine imkân sağlayan bir afet yönetim yazılımıdır.

İyileştirme bilgi sistemi: Afet ve acil durum sonrasında hayatın en kısa sürede normale dönmesi için iyileştirme süreçlerinin otomatize edilmesi planlanmıştır. Bu yaklaşım ile afet ve acil durumlarda meydana gelen hasarın tespit edilmesi, acil yardım talep ve ödemelerinin takibi, raporlama sürecinin sistematik hale getirilmesi, kayıtların tek merkezde tutulması, yatırım programı koordinasyonu gibi önemli iyileştirme süreçleri elektronik ortama aktarılabilecektir.

Mekânsal bilgi sistemi: Mekânsal Bilgi Sistemi’nin amacı afet yönetiminde kullanılabilecek mekânsal verilerin tüm kurum ve kuruluşlardan toplanarak bir afet ve acil durum mekânsal veri tabanı oluşturmaktır. Böylece afet yönetiminde, afet bölgesindeki veriye hızlı ve doğru bir şekilde ulaşılması, veriden hızlı bir şekilde bilgi üretilmesi ve bu bilgi ile afet bölgesinde yapılacak uygulamalar ile ilgili hızlı karar verilebilmesi için gerekli olan mekânsal verilerin analizi mümkün olabilecektir.

AR-GE Çalışmaları

Bu alanda AFAD tarafından yürütülmekte olan farklı projeler bulunmaktadır. Bunlar genellikle ileri teknoloji kullanarak bilgi toplama ve elde edilen bu bilginin analiz edilmesi şeklinde türündeki projelerdir.

Hava taşıtlarından gerçek zamanlı görüntü aktarımı projesi: Bu proje ile afet ve acil durumlarda, afet yönetiminin en önemli unsurlarından biri olan güncel saha bilgisine hızlı, güvenilir ve etkin şekilde ulaşılabilmektedir. Bununla afet gerçekleştiği andan itibaren çok kısa süre içerisinde afetin etkilediği bölgenin havadan görüntülerinin anlık olarak AFAD merkeze ve kriz merkezine aktarımını gerçekleştirilmektedir.

Uzaktan algılama projesi: Uzaktan Algılama, yer ile herhangi bir bağlantı olmasına ihtiyaç duyulmaksızın o yere ait verilerin uzaktan elde edilmesidir. Bu alanda yürütülen proje çalışmaları ile afet yönetimi kapsamında ihtiyaç duyulan ve daha önce bahsedilen çeşitli görüntü işleme teknolojilerinin araştırılması ve bu teknolojilerin ülkemiz afet yönetim sisteminde kullanılması da hedeflenmiştir.

Kimyasal biyolojik radyolojik nükleer savunma çalışmaları: AFAD kitle imha silahlarının kullanımı durumunda veya endüstriyel uygulamalardan kaynaklı Kimyasal Biyolojik Nükleer (KBRN) kazalarında ortaya çıkan tehlikelerin değerlendirilmesi ve de gerekli önlemlerin alınması süreçlerini hızlandırmayı hedefleyen çalışmalar yürütmektedir. Bu kapsamda; KBRN Olay Yönetim Modeli Geliştirme, Elektronik Sensör Tabanlı Hava İzleme ve Erken Uyarı Ağı Geliştirme ile KBRN Eğitim Modülü Oluşturma çalışmaları yürütülmektedir.

Altyapı Çalışmaları

Bu alanda gerek ilgili kurum ve kuruluşlar arasında gerekse de sahadaki ekipler arasında iletişimin devamlılığının sağlanmasına yönelik sistemler geliştirilmektedir.

Kesintisiz ve güvenli haberleşme sistemi projesi: Büyük afet ve acil durumlarda özellikle altyapı hasarları ve kullanım yoğunluğu gibi nedenler ile haberleşme yoğun olarak kesintiye uğramaktadır. Bu proje ile il yönetim merkezleri ve paydaş kurumlar arasında afet anında bir zorunluluk olan kesintisiz ve sürdürülebilir iletişimin sağlanması hedeflenmiştir.

HF/SSB telsiz sistemi altyapısı: Tüm illerimizin yanında, diğer haberleşme araçları ve mobil koordinasyon araçlarında da HF/SSB telsiz sistemi kurulması ile hepsinin merkezle ve kendi aralarında ses haberleşmesi ile kısıtlı da olsa veri haberleşmesi yapılabilmesi mümkün olabilecektir.

Bütünleşik ikaz alarm sistemi (İKAS) projesi: Bu proje afet ve acil durum tehlikesi haberlerinin hem algılandığı hem de gerekli yerlere zamanında iletildiği bir uygulama olup belli afet ve acil durum etkenleri yönetim merkezlerine on-line olarak iletilerek tehdit altında kalabilecek bölgelerdeki halkın uyarılmasını sağlamak hedeflenmiştir.

AFAD Yönetimi Projeleri

Bilişim stratejisinin bir diğer önemli ayağı olan AFAD yönetimi ve de eğitim ile ilgili olarak AFAD tarafından üzerinde çalışılıp geliştirilen farklı Yönetimi Stratejisi projeleri tanıtılmaktadır.

AFM – Afet Farkındalık Merkezi

AFAD’ın zaman içerisinde organize ettiği farkındalık seminerine katılanlardan ve de AFAD saha ve eğitim birikimleri sonucunda kendi bünyesinde oluşan geri bildirimlerle hazırlanmış bir yaşayarak ve eğlenerek öğrenme çalışmasıdır.

Afete Hazır Türkiye Projesi

Toplumun tüm kesimlerine temelinde yer alan bireylerden başlayarak afetlerin ilk 72 saatine hazırlıklı olma kültürünün kazandırılması hedeflenmiştir.

AB – IPA Kurumsal Kapasite Projesi

AFAD kurumsal kapasitesinin güçlendirilip yönetim sisteminin geliştirilmesi projesidir. Bu bir AB projesi olup Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA) ile fonlandırılmıştır.

Ön Hasar ve Kayıp Tahmin Sistemi

Afet alanına gitmeden afet yönetim döngüsünde yer alan zarar azaltma, hazırlık, müdahale ve iyileştirme adımları için söz konusu olabilecek unsurları hesaplayabilme platformudur.